Мөшриктәрҙең мосолмандарҙы йәберләүе

Мөшриктәрҙең мосолмандарҙы йәберләүе

Мөшриктәрҙең тәүге мосолмандарҙы нисек итеп эҙәрлекләүҙәре һәм төрлөсә язалауҙарын белгәс, хаҡ диндәгеләр күҙ йәштәрен тыя алмай. Бигерәк тә ярлы һәм яҡлаусыһыҙ кешеләргә ауыр була.

 

Умая ибне Хәләф үҙенең ҡоло Билал ибне Рабахты төрлө язалар менән интектерә. Эҫе көндә Умая уны ут ҡеүек ҡыҙған ҡомға ятҡыра ла күкрәгенә ауыр таш һала һәм: «Әгәр Мөхәммәдтән ﷺ баш тартмаһаң, үлгәнсе ошонда ятасаҡһың», − ти. Ләкин Билал, уны күпме генә ғазапламаһындар, «Бер! Бер!» (йәғни «Аллаһ бер!») тигәнде ҡабатлауҙан туҡтамай.

Был хәлгә бер ваҡыт Әбүбәкер шаһит була. Ул шунда уҡ Билалды һатып ала һәм Аллаһ ризалығы өсөн уны ҡоллоҡтан азат итә. Ул шулай уҡ, ислам ҡабул иткәне өсөн, мәжүсиҙәр тарафынан быуып алынған Әмир ибне Фухайраны һатып ала һәм азатлыҡ бирә.

Тәүге мосолмандар араһында тимерсе Хәббәб ибне Арат та була, уны Мөхәммәдкә ﷺ пәйғәмбәрлек килгәнгә тиклем үк әсирлеккә алған булалар. Мәжүсиҙәр уны ҡот осҡос ғазаптарға дусар итә: исламдан баш тартыуын талап итеп, арҡаһына ҡыҙған тимер менән баҫалар. Ләкин ул үҙ һүҙендә ныҡ тора. Ахырҙа, уны бәйләп, ҡыҙыу күмер өҫтөнә һалалар һәм эсенә баҫып һикерергә тотоналар.

Бай ҡорайыш ғаиләһендә үҫкән Сәғид ибне Халид бер ваҡыт төш күрә: атаһы уны Тамуҡҡа табан һөйрәгәндә, Пәйғәмбәр ﷺ уны ҡотҡара. Ошонан һуң Сәғид исламды ҡабул итә. Атаһы уны, Мөхәммәд ﷺ диненән баш тарт, тип, таяғы һынғансы туҡмай. Аҙаҡ һарайға бикләп ҡуя, бер нсә көн ашарға бирмәй. Әммә Сәғид Мөхәммәдтән ﷺ һәм уның диненән баш тартмай. Ярһыған атай улына: «Мин һине башҡаса ашатмаясаҡмын, − ти. Сәғид: «Аллаһ кешеләрҙе ашата», − ти.

Иманға килгән Ғоҫман ибне Ғаффанды атаһы менән бер туған ағаһы пальма япраҡтарынан эшләнгән септәгә төрөп, төтөнгә тонсоҡһон өсөн, аҫтына ут яға. Бай ғаиләлә үҫкән Мусғәб ибне Ғүмәйр ҙә ислам динен ала. Әсәһе, был турала белгәс, уны өйҙән ҡыуып сығара, Мусғәб бер нимәһеҙ урамда тороп ҡала.

Ғәммәр ибне Йәсир һәм уның ата-әсәләре лә ислам ҡабул итә. Бының өсөн Әбүджәһил үҙенең фекерҙәштәре менән уларҙы Мәккә ситенә сығаралар ҙа ҡыҙған ҡомға һалып, оҙаҡ язалайҙар. Быны күргән Пәйғәмбәр ﷺ: «Эй Йәсир ғаиләһе, түҙегеҙ, ысынында, һеҙгә Ожмах вәғәҙә ителгән», − ти.

Ғазаптарға түҙә алмай, Йәсир йән бирә, һәм ул ислам тарихында дине өсөн шәһит булған беренсе кеше була. Уның ҡатыны ла Әбүджәһил ҡулынан һәләк була һәм ислам дине юлында шәһит киткән беренсе ҡатын була. Уларҙың улдары Ғәммәрҙе боттарҙы (һынташтарҙы) таныуын талап итеп, һыуға батыралар. Ғәммәр түҙмәй, улар теләгән һүҙҙе әйтә. Ул шунда уҡ Пәйғәмбәребеҙгә ﷺ йүгереп килә, илай-илай тәүбә итә һәм, булған хәлде һөйләп бирә. Ҡайһы берәүҙәр, Ғәммәр мөртәткә әйләнгән (диненән баш тартҡан), тиҙәр. Ләкин Аллаһ Рәсүле ﷺ уның тураһында: «Ул башынан үксәһенә тиклем иман менән (Аллаһҡа ышаныс менән) тулы», − тигән.

 

Магомед Гамзаевтың «Мөхәммәд Пәйғәмбәр» китабынан

2026-07-01 (Мөхәррәм, 1448 йыл) №7.


Ябай ғына сәйәхәт түгел...

Үҫмер сағымдан тартты мине үҙенә был ил. Тарихи фильмдары, балалар өсөн тылсымлы әкиәттәре менән арбағандыр тәүҙә. 10-11 йәштәрҙә Александр Неверовтың «Ташкент – икмәк ҡалаһы» әҫәрен уҡып сыҡҡас, ҡыҙыҡһыныу тағы ла артты. Тимәк, был илдә муллыҡ, йомартлыҡ бар, тигән һығымтаға...


Тештәрегеҙ һау булһын!

Тештәрҙе һәм стамотологик сирҙәрҙе дауалағанда, иң отошло ысул − мисүәк ҡулланыу. Сифатлы мисүәк һығылмалы, саф еҫле, тештәрҙе таҙартканда, епсәләргә таралып китә.   Хәҙистәрҙә һәр намаҙ һайын тештәрҙе таҙартырға тәҡдим ителә. «Мисүәк менән тештәрҙе таҙартып, тәһәрәтләнеп уҡылған...


Уйлыға – уй, аҡыллыға – ишара...

355-се күҙәтеү: «Раббым һынауы» Бер саҡ кешенең күреү, ишетеү, еҫ һиҙеү, уйлау, туҡланыу, һулыш алыу ағзалары араһында бәхәс ҡупҡан. Улар, һәр ҡайһыһы, кеше өсөн үҙенең мөһим орган булыуын иҫбатларға теләп, тауыш күтәргән. Бәхәсте хәл итеү юлын да тапҡандар. Был шарт буйынса һәр орган...


«Заһиҙиә» мәҙрәсәһе

Ата-бабаларыбыҙ белем алған урындағы мәҙрәсәләр тарихын яҡтыртыу теләге менән «Әс-Сәләм» гәзите биттәрендә ошо рубриканы асҡайныҡ.   Ҡыҙғанысҡа ҡаршы, был юҫыҡта әүҙемлек күҙәтелмәй. Киң билдәле «Рәсүлиә», «Ғәлиә», «Ғосмания» кеүек мәҙрәсәләр...


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Бер яман ғәҙәтем бар: күп һөйләйем. Бының насар икәнен беләм. Һүҙ менән кешене рәнйетәм, яман һүҙ йөрөтәм. Ошонан һаҡланыр өсөн миңә берәй доға өйрәтегеҙ. Был ғәҙәтемдән нисек ҡотолорға? Яман телем арҡаһында кешеләр минең менән аралашмай, минең хаҡта насар фекерҙә. Гонаһтарҙан алыҫлашырға, был...