Доғала булайыҡ!

Доғала булайыҡ!

Доғала булайыҡ!

Тиҫтәләгән йылдар дауам иткән ыҙғыш йәнә көсөргәнеш алды. Уның эҙемтәһендә бар яҡын Көнсығыш илдәре ғазап сигә, бар донъя хәсрәткә күмелгән. Бихисап ҡорбандар һаны артҡандан арта бара.

 

Ә бит барыһы ла бы уат элек йәһүдтәрҙең үҙ дәүләтен төҙөү теләге менән күпләп фәләстанлыларҙың ерҙәренә күсеп килеүенән, Берләшкән милләттәр ойошмаһының Фәләстанды уртаға бүлеү тураһындағы резолюцияһын ҡабул итеүҙән, беренсе ғәрәп-израил һуғышы һәм артабан даими рәүештә дауам ителгән конфликттарҙан башланып киткән. Был тарих барыһына ла билдәле.

Берәүҙәр өсөн был ер өсөн һуғыш булһа, икенселәре өсөн – азатлыҡ өсөн көрәш. Ләкин ҡайһы яҡты ғына алһаң да, ике тарафта ла тыныс тормошто үҙ иткән кешеләр, ҡатын-ҡыҙҙар һәм балалар һәләк була. Меңәрләгән кеше үҙ йорттарын ҡалдырып күсеп китергә мәжбүр.

Фәләстандағы бөгөнгө хәлдәр ҡасандыр тарихта булып үткән башҡа ваҡиғаларҙы ла хәтерләтә. Мәҫәлән, 1099 йылда тәре йөрөтөүселәрҙең Иерусалимға баҫып инеүе һәм 1187 йылға тиклем, киң билдәле Сәләх әд Дин кире яулағансы, ил менән идара итеүе.

Ошо йылдар дауамында Иерусалим мосолмандар һәм мосолман илдәре уратыуына көн күрҙе. Ләкин был уның азат ителеүенә килтермәне, сөнки мосолмандар араһында берҙәмлек юҡ ине. Шуға ла Сәләх әд-Дин иң тәүҙә халыҡты иманға ҡайтарып, ғилемгә иғтибарҙарын йүнәлтеп, күркәм әҙәп тәрбиәләп, мосомандарҙы берләштереү эшенә тотонғайны.

 

 

 

 

 

Бөгөн бар тарафтан да мосолман илдәре менән уратып алынған Фәләстан үҙ эсендә бергә ойошоу өсөн көс тапмай, күп йылдар дәүерендә төрлө төркөмдәр (группировкалар) баҫымы аҫтында йәшәй. Ә бит улар барыһы ла мосолман, барыһы ла ғәрәп милләтенән, барыһы ла бер телдә һөйләшә, тыуған илдәре лә бер үк, әммә бер өҫтәл артына ултырып һөйләшеп, килешә, берләшә алмай.

Үҙегеҙ уйлап ҡарағыҙ, ошо ерҙәргә килеп урынлашҡан Израил буш урында тиерлек ядро ҡоралы менән ҡоралланған ҡеүәтле ғәскәре булған, фән яғынан шаҡтай алға киткән, юғары технологиялы дәүләт төҙөп ҡуйҙы. Ә Израилде уратып алған мосолман илдәрендә фән һәм технологиялар өлкәһендә ниндәй алға китеш? Ул илдәрҙә йәшәгән йәштәр нимә тураһында хыял йөрөтә һәм уларҙың ынтылышы дәүләттәрҙең бөгөнгө ысынбарлығына ниндәй йоғонто яһай? Был һорауҙарға бирелгән яуап эсендә фәләстанлыларҙың һәм, ғөмүмән, ошо төбәктәге мосолмандарҙың бөгөнгө хәленең сәбәптәре урын алған.

Шуның өсөн әлеге көндә, нисек кенә булмаһын, тыныс тормошҡа өҫтөнлөк биреп, берләшеү, берҙәм тауыш менән агрессияға ҡаршы булыуҙы белдереү һәм тиҙ арала ҡан-ҡойошто туҡтатыу мөһим!

Бөгөн һис кенә лә провокацияларға бирелергә ярамай! Ҡара уйлы бәғзе әҙәмдәр, һалыҡ тиреһе ябынған бүреләр кеүек, мосолмандарҙың хәленә ингән булып, ҡыланып, беҙҙе хаос упҡынына этәрә, барыһына ҡаршы һуғышҡа өндәй һәм күп илдәр, ҡыҙғанысҡа ҡаршы, быға уйһыҙ эйәрә.

Һәр тарафта митингыларға сығырға, үс алырға, “йыһатҡа” юлланырға саҡырған өндәүҙәр яңғырай, әммә шул уҡ ваҡытта өндәүселәрҙең береһе лә, ошо пропагандаға ярашлы, күп кешеләрҙең һәләк буласағын һәм уларҙың яҙмышы өсөн яуап тоторға кәрәклегән аңларға теләмәй.

Раббыбыҙ Фәләстан ерендә ыҙалар кисереп, һәләк булған имандаштарыбыҙҙы Йәннәт баҡсалары менән ҡыуандырһын, беҙҙең барыбыҙҙы ла бола-фетнәләрҙән аралаһын! Ғәләмдәр Хужаһынан ошо конфликттарҙың тиҙерәк сиселешен һәм мосолмандарҙың үҙ ерҙәрендә тыныс йәшәүҙәрен теләп, туҡтауһыҙ доғала булайыҡ. Барығыҙға ла Аллаһу Тәғәләнең оло бәрәкәттәре яуһын!

 

Хәсән мәхмүтов,

Үҙәк “Әс-Сәләм” гәзитенең баш мөхәррире

2026-02-01 (Шәғбән, 1447 йыл.) №2.


Китә алмайым...

  Пакистандан бер ғалим нурлы Мәҙинә ҡалаһына Пәйғәмбәребеҙ Мөхәммәд ﷺ мәсетенә, уның ҡәберенә зыярат ҡылырға килә.   Бер көн ул ҡунаҡхана алдындағы майҙансыҡҡа, ҡоштарҙы ашатырға тип, икмәк валсыҡтары алып сыға. Күпмелер ваҡыттан ул ҡоштарға тип һалынған валсыҡтарҙы йыйып алып ашаған бәләкәй...


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Намаҙҙа «әмин» һүҙен әйтергә яраймы? Намаҙҙа «Әл-Фәтиха» сүрәһенән һуң «әмин» һүҙенең әйтелеше сөннәт. Пәйғәмбәребеҙ ﷺ һәм уның сәхәбәләре шулай эшләгән. Аллаһ Илсеһе ﷺ әйткән: ««Әл-Фәтиха» сүрәһенән һуң имам «әмин» тигәндә, һеҙ ҙә...


Ике бөйөк шәхес дуҫлығы

Аҡмулла, ҡайҙарҙа ғына йөрөһә лә, тыуған яҡтарын һағына.   1872 йылдың көҙөндә Мифтахетдиндың тыуған ауылына ҡайтыуын яҡташтары, быуындан-быуынға күсереп, әле лә һөйләйҙәр. Тыуған ауылы эргәһендәге шишмә янында йөрәген ярып сыҡҡан тәрән һүҙле шиғырҙарын ҡағыҙға төшөрә.   Аңлауыбыҙса,...


Тәбүтте ҡайтарыу

Тәбүттең (һандыҡ, табут) тарихын ҡыҫҡаса һөйләп үтәйек.   Әҙәм ғәләйһиссәләм Ожмахтан ергә күсерелгәс, Ғаләмдәр Раббыһы уға тәбүт бирә. Уның оҙонлоғо − өс, киңлеге ике беләк үлсәме була, тип әйтелә «Ас-Сауи» һәм «Ғәраис» китаптарында. Һандыҡ Ожмахтағы шәмшәз...


«Аллаһ Рәхмәтенә өмөтөбөҙҙө өҙмәйек!..»

Ғилем һәм тәрбиә, сабырлыҡ, изгелектәрҙе күп ҡыла торған Рамаҙан айы яҡынлаша. 19 февраль – нурлы айҙың тәүге көнө. Йәғни, 18 февралдә, ҡояш байыу менән, ураҙаға инәбеҙ. Бөгөнгө һөйләшеүебеҙ − шул уңайҙан, ураҙа хаҡында. Һорауҙарыбыҙға Көйөргәҙе районы Ермолаево ауылының «Рамаҙан» мәсете мөғәллиме...