Пәйғәмбәрлектең тәүге билдәләре тураһында

Пәйғәмбәрлектең тәүге билдәләре тураһында

Артабан Хәдижә Мөхәммәд ﷺ Менән Бергә Үҙенең Вараҡа Исемле Ике Туған Ағаһына Юллана. Ул Һуҡыр, Ғәрәптәр Араһында Христиан Динен Ҡабул Иткән Һәм Инжилды (библияны) Яҡшы Белгән Оло Йәштәге Аҡһаҡал Була.

Хәдижә ағаһына: «Туғаныңды тыңла әле», − ти. Пәйғәмбәребеҙ ﷺ нимә күргән, барыһын да һөйләп бирә. Вараҡа: «Был Намус (Ябраил), Мусаға ла ул килгән, – ти. – Эх, әгәр ҙә йәш булһам, халҡың һине ҡыуған саҡта, һиңә ярҙам итер өсөн мин бар көсөмдө һалыр инем», – ти. «Ә ниңә, улар мине ҡыуасаҡмы ни?» − тип һорай Пәйғәмбәр ﷺ. «Эйе», − тип яуап бирә Вараҡа.

Һуңынан Хәдижә Рәсүлебеҙгә ﷺ: «Ябраил һинең янға килгәс, миңә белгертә алырһыңмы?» − ти. Ул: «Эйе» − тип яуап бирә.

Ябраил күренгәс тә, Мөхәммәд ﷺ ҡатынына әйтә. Хәдижә уға: «Минең һул янбашҡа ултыр», − ти. Ул ултыра. «Һин уны күрәһеңме?» − тип һорай. «Эйе», − ти Пәйғәмбәребеҙ ﷺ. «Минең итәккә ултыр», − ти. Ул ултыра. «Уны күрәһеңме?» − тип һорай Хәдижә. «Эйе» − ти. Шунан Хәдижә башынан яулығын сисә. «Һин уны күрәһеңме? » − тип һорай. Ул: «Юҡ», − ти. Шунан Хәдижә әйтә: «Сабыр бул һәм ҡыуан! Аллаһ менән ант итәм! Ул ысынлап та фәрештә, шайтан түгел».

Был хәлдән һуң Пәйғәмбәребеҙ ﷺ Аллаһу Тәғәләнең ҡушҡандарын үтәргә әҙер була. Көнө-төнө һындарға ғибәҙәт ҡылыуҙан баш тартырға саҡыра. Ул үҙенең бар көсөн, дәртен, тырышлығын кешеләрҙе Ожмахҡа илтеүсе хаҡ юлға күндереүгә бағышлай.

Пәйғәмбәребеҙҙең әхлағы һәм унда тәкәбберлектең булмауы

Ҡайһы саҡта Рәсүлебеҙ ﷺ өҫтөнә бәрхәт ябылған ишәктә һыбай йөрөгән, һәм, үҙененең юғары дәрәжәһенә ҡарамай, артына кеше ултыртҡан. Ул аяҡ кейемен йүнәткән, өҫ кейемен ямаған, өйҙәгеләргә хужалыҡ эштәрендә булышҡан, улар менән бергә ит тураған.

Пәйғәмбәрбеҙ ﷺ кешеләр араһында иң оялсаны булған, берәүҙең дә йөҙөнә ҡарамаған. Уны ҡол саҡырһа ла, ирекле кеше саҡырһа ла, саҡырыуҙы ҡабул итеп, барған. Уға бүләккә хатта бер йотом һөт йәки ҡуян бото бирһәләр ҙә алған һәм улар менән бергә ашаған.

Рәсүлебеҙҙең ﷺ хеҙмәтселәре булған, ул уларҙан ашаған аҙығы менән дә, кейгән кейеме менән дә айырылмаған. Фәҡирҙе фәҡирлеге өсөн кәмһетмәгән, байҙы байлығы өсөн күтәрмәгән. Ул бер ҡасан да ҡатынын да, хеҙмәтсеһен дә ҡәһәрләмәгән. Тыйылғанды (хәрәм эш) күрһә, өндәшмәй ҡалмаған.

Бер ваҡыт, һуғыш барған мәлдә: «Йә, Рәсүлуллаһ ﷺ, һин уларҙы ҡарғаһаң ине!» − тигәндәр. «Ысынында, мин рәхмәт өсөн ебәрелгәнмен, ә ҡарғаусы булараҡ түгел», − тигән Пәйғәмбәребеҙ ﷺ.

Ул кем менән осрашһа ла, бөтәһенә лә беренсе булып һаулыҡ биргән. Ул Аллаһу Тәғәләне иҫкә алмайынса баҫмаған да, ултырмаған да. Әгәр ул намаҙҙа саҡта янына берәйһе килһә, ул намаҙын тиҙләтеберәк уҡыған һәм кешегә боролоп: «Берәй йомошоң бармы?» − тип һораған. Уның менән эште тамамлап, бушағас, сәхәбәләрҙән берәйһе йәки икенсе бер кеше саҡырып, өндәшһә, ул һәр саҡ: «Ләббәйкә» (Бына мин һинең алдыңда, һиңә ярҙам итергә әҙермен), - тип әйтер булған.

(Дауамы бар. Башы гәзиттең үткән һандарында)

Әбү-Бәкр әл-Аймаҡиҙың «Фазаилүл Хәбиб» китабынан

2026-08-01 (Сәфәр, 1448 йыл.) №8.


Ике донъя араһында йәшәү...

Сафия өләсәйем Йылайыр районының Һаҡтау ауылында доньяға килә. Буй етер-етмәҫтән 16 йәшен дә тултырмаған ҡыҙҙы, урман аша алыҫ түгел Аралбай ауылындағы ҡатыны вафат булған тол иргә димләп, кейәүгә бирәләр.   Ауылдың бик күренекле муллаһы Абдулла Ыласыновтар араһына килен булып төшә. Балалары...


Сөләймән һәм Билҡис

Мөнҙир Сөләймән менән булған хәлдәр тураһында бөтәһен дә һөйләп биргәс, Билҡис Сөләймәндең пәйғәмбәр икәнен һәм уның менән көрәшеүҙән мәғәнә булмаҫын аңлай.   Ул пәйғәмбәргә, уның янына барырға һәм уның дине менән танышырға йыйыныуын белдереп, хат яҙа. Хатты сапҡын менән ебәрә һәм...


Сәфәр айы уңышһыҙ аймы?

Сәфәр айы хәүеф-хәтәрле аймы? Ул бары тик бәхетһеҙлектәр һәм бала-ҡазалар килтерәме? Сәфәр айы башланыу менән барлыҡ мөһим сараларҙан һәм сәфәрҙәрҙән баш тартырға кәрәкме? Сәфәр айында ғаилә ҡорһаң, никах бәхетһеҙ буламы? Әйҙәгеҙ әле ошо һорауҙарға һәм ышаныуҙарға дөрөҫ сығанаҡтарҙан яуап...


Башлаған проектым уңышһыҙлыҡҡа осраны

Эшҡыуарлыҡ буйынса бер лекторҙың сығыштарын оҙаҡ ваҡыт тыңланым, уның бер нисә түләүле курстарын үттем. Әйткәндәренән илһамланып, ниһайәт, үҙ эшемде башлап ебәрҙем. Әммә, уның бөтә кәңәштәренә таянып эш итеүемә ҡарамаҫтан, башлаған эшем уңыш килтермәне, ҙур бурысҡа баттым. Был хәлдән һуң күңел...


Ни өсөн Мөхәммәд Пәйғәмбәрҙе ﷺ яратырға кәрәк?

14 августа Рәбиғел айы башлана. Уны Мәүлит айы тип тә йөрөтәләр, йәғни, Пәйғәмбәребеҙ Мөхәммәд ﷺ ошо айҙың 12-се көнөндә, дүшәмбелә, сәхәр ваҡытында донъяға килә. Күркәм ай алдынан һәр беребеҙҙең йөрәгендә йәшәгән оло мөхәббәт тураһында һөйләшеп алайыҡ.   Пәйғәмбәребеҙҙе ﷺ яратыуы-быҙҙың...