Шаирдин эвер гун
Къурушрин имам
Килиг садра, гьихьтин крар жезватIа, Вуч дуьшуьшар чи инсанрал къвезватIа. Имам физва экуьн кьиляй мискIиндиз, Азан гана, чIехи Аллагь рикIел гъиз. Кафир физва нясдиз адан гуьгъуьниз. Касдин гафар дуьзенбур туш лугьузва, А алчахди имамдиз гуьлле гузва.
Акван тийиз чпик квай кьван нукьсанар, Икьван ягьсуз жедани бес инсанар! Кьена имам, аялдин гъил-гъилеваз, Шагьид хьана, чIехи Аллагь рикIеваз.
Халкьди адаз рагьмет рикIяй гузава. Халикьдини ам Женнетдиз къузава. Ваз вуч гьатна, эй амансуз, имансуз? Дуьз мусурманар аватIа, чун я лугьуз. Иблисривай къачурбур я куь тарсар, Ягъиз, рекьиз гьакьван михьи тир ксар. Вучиз икI кьацIурзава мусурмандин тIвар? И дуьньяда квез жерид туш са гьуьрмет, А дуьньядани аквадач квез а Женнет, Пара чIулавди я, чир хьухь, куь кьисмет…
ХАСАВЮРТ РАЙОНДИН ЦIИЙИ КЪУРУШРИН ХУЬРУЬН ИМАМ МУГЬАММАД ХИДИРОВ, ВИЧИН АЯЛНИ ГАЛАЗ МИСКIИНДИЗ ЭКУЬНИН КПIУНАЛ ФИДАЙЛА, ЯНА КЬЕЙИЛА АРАДАЛ АТАЙ ЧIАЛАР
Хъвамир, гада!
Хъвамир эрекь лагьай чIавуз, Чун гъавурда акьазвач. Ам хъвайила жезва ашкъи, Писвал чаз гьич аквазвач.
А зегьримар хъвайи чIавуз, Чун ашкъида гьатзава. Чина авай гьая — намус Чи къвалавай катзава.
Чун рахазвай ихтилатар Чаз хъсан хьиз аквазва. Пара чIавуз, азиз дустар, Чун терхеба рахазва.
Эрекь хъвадай гьар са чIавуз Лугьузва, ваз хьурай нуш. Адаз итим беябурун Кепекдайни хьайид туш.
АкI хьайила, эй инсанар, Са тIимил кьван фикира, А зегьримар хъивегьуникай Низ хьайид я хийирар?..
Бубадин гафар
Жува-жувалди садрани ийимир дамах. Жува-жув, чан хва, инсанвилел твах. Михьи хиялар тур жуван рикIе. Сифте на салам це гьалтайдаз рекье.
Эгер вавай са кар хьайитIа герек, На ваъ лугьумир, це, чан хва, куьмек. Гьич садрани масадан кефи хаз тахьуй. Угърашдикай вуна дустни кьаз тахьуй.
РикIелай ракъурмир зи гафар вуна, Хатурни гьуьрмет къазанмишда на… Бубадин гафар хуьзва за рикIе, Тухузва уьмуьр гьалалдин рекье.
Мажбур хьана…
Зун шаир туш, хиялар я кхьизвай. Бес за вучин, зун ахвариз тефизвай? Дуьньяд крар за тупIалай ийизва. Ахпа абур михьи чарчел кхьизва.
Килиг садра куьн дуьньядин крариз: Чарадан мал ягъиз вичин варариз, Лагьай чIавуз: — И къайда куьз тухузва? «Ам алакьун, викIегьвал я», — лугьузва.
И гафарин ван хьайи зун пашман я. За лугьузва, ам алчахрин лишан я. Симер яна кIевнава чи уьруьшар, Гьалтзава чал гьар жуьредин дуьшуьшар.
Худатиз зун фидай чIавуз са рекьер, Ярагъ-Къазмайрин патав, муькъуьн кьиле, Автобусдай авуднай шумуд жегьил, Гужуналди хуьзвайбур тир чпин кьил.
Дагъустанда авурбур тир кар-кIвалах, Хуьзвайбур тир чпин папар, стха-вах. Милицадиз атаначир кIус язух, Тухвана са-сад автобусдин кьулухъ…
Намус квай сад хьана, лугьузвай адаз: “Кямир, яда, абур лезгияр я жуван”. “Абурув пул гва!.. Лезгияр хьурай ман!” Регъуь тушиз, рахаз икI ачухдаказ, Алчахдин терс гафар ван хьайид я заз…
Къачуна незва куьне а кесибрин пул, А пад хьайи куь руфуни гьикI изва кьабул? Гьукуматди гузвачни квез пул-партал? Неъ ман, кьейибур, куь ризкьи хуш гьалал Къачагъри хьиз, кьаз гьалал рекьевайбур, Куьз квадарзава куьне куь абур?..
Ширин уьмуьр…
Дуьньядилай хъфиз кIан туш, ширин я. Экуьни я, гегьеншни я, берекатар къалин я. Дагълар, вацIар, гуьрчег чуьллер авадан… Кьейила, бес абур мад ваз ахквадан?
ГьакI хьайила, рекьиз кIан туш инсандиз. Амма чна фикир гайитIа хъсандиз, Гьикьван туькьуьл крар ава дуьньяда: Ягъунарни, кьиникьарни йикь-шуван…
Багъри ксар къакъатайла, лагь, жуван, Ваз и дуьнья ширинди яз ахквадан? Кьенва баде, диде, гьакIа бубани, Шел-хвал туна и дуьньяда жувани.
Амач дустар, са паяр — зи мукьвабур, ГузватIани жува-жуваз за сабур. Амма туькьуьл и дуьнья, за кьатIузва, «Вучда вакай дуьнья хьана?» — лугьузва.
Дуьнья — туькьуьл, дуьнья ширин хьанва чаз, Ихьтин уьмуьр чи Худади ганва чаз. Аси жедай лукIаркай зун тахьурай. Бедбахтвилер чаз лап тIимил акурай.
Чан Аллагь, на зун аси я лугьумир. ЧIуру рекьяй вуна чун гьич тухумир. Уьмуьр я ман, ширинни я, туькьуьлни…
Йифен ахвар атIанва зи
Йифен ахвар амач захъ мад, Дуст хьанва гъетер. Рахазва зун гьабурухъ галаз, Ахъайиз дердер.
СакIани рикI жезвач секин, Фикир я дерин. Хажалатри ийизмач заз Гьич уьмуьр ширин.
Зи рекьелай алата, дад, ЧIулав перде, вун! Бес хьуй вуна экъуьрай кьван МичIивилик зун.
Жегьил я зун, заз хьанавач Са акьван уьмуьр. Зак на лугьур тахсирар квач, Мийир зак хуькуьр.
Вучиз зал вун гьалт хьанва икI, Залум чIулав бахт? Яраб, уьмуьр, къалурдатIа, Заз рикI дири вахт?..
Йиф акъатна, югъни жезва, Зун — кIвале пашман. Вучиз дуьнья икьван гуьзел Хьанва зи душман?..
Крар дагълар
Мегьуьн дагъ, Нисин дагъ, Мураж рагар, Яран тагъар, Квехъ вил галаз къвезвач ахвар, Хайи ватан — Крар дагълар.
Дагъдин кьилихъ гуьзел яйлах, Гьар са къванцин кIане булах, ГьикI тавурай за квел дамах, Азиз ватан — Крар дагълар!
Лагь куьне заз, гьина ава Икьван гуьзел михьи гьава! Вун я гьар са дердин дава, Азиз ватан — Крар дагълар.
Къуша булах, Къуша булах, Ви яд хъунал тух жеч, Валлагь, Ви гьар стIал са дарман я, Пагь, зи рикIиз вун вуч кIан я!
Мус уях жеда?
Им вуч гуж я, я чан эллер, Алчахрикай хьана беглер, Я гъвечIиди, чIехид течиз, Инсанар гьич саймиш тийиз, Демократ я лугьуз къекъвез, Инсанрин тIем квел гьич текъвез.
Адалатсуз хьанва дуьнья, Амачиз гьич са кIус гьая. Сада — муькуьд ийиз алцур, Секин дуьнья авуна чIур, Вири халкьди ийизвай негь, Алчахар къе хьанва викIегь.
РикI акъатна пад жезва зи, Кьуразва зак кумай иви. Гьикьван эхда гьахъсузвилер? Куьн мус уях жеда, эллер?
КЪАДИР КЪАДИРОВ
