Главная

Устаздиз гьуьрмет авунин эдебар

Устаздиз гьуьрмет авунин эдебар

Эвел алатай нумрада

 

Устазди ганвай, Аллагьдиз зикир авунин, тапшуругъар вахтунда, эдебдин къайдаяр кьиле тухуз, тамамариз алахъ. Са гьихьтин ятIани себеб аваз ахъа хьайи вирд эвез хъийиз алахъ. Метлеблу ва устаздиз хийир авай крар хабар кьун тавуна авуртIани жеда, амма ада буйругънаватIа, а буйругъ эдебдизни килиг тавуна тамамарун лазим я.

 

Эгер ада хабар кьан тийиз хьайитIа, рахун герек туш. Жаваб лап куьрелди ва ачухди хьун лазим я. Адан ихтилатрик квай айгьамрин гъавурда акьаз алахъна кIанда, суалар тадиз, фидай рекье гун лазим туш. Жуьмя юкъуз, гьакIни пакамаз фад ва нянихъ геж адан патав фена виже къведач. Ам вахъ валай ва ви диде-бубадилай гзаф регьимлу тирдахъ инанмиш хьана кIанда. Гьамиша: пакамаз, няниз, кпIарилай кьулухъ, гзаф гьуьрметлу, пак вахтара ам жуван дуьайрик кутун лазим я, эгер герек хьайитIа, ам хуьн патал жуван чан гуз гьазур хьана кIанда. Адаз кIанзавайбур кIан хьун ва адаз кIан тийизвайбур кIан тахьун лазим я. Важиблу месэлайра адал меслят гъун лазим я, эгер ам патав гваз хьайитIа, нагагь яргъа аватIа – рикIелди меслят гъана кIанда.

Муьруьддиз муршиддин рикIи кьабул тавунилай ва адан ажугъдик акатунилай пис са затIни авач. Амма бязи вахтара, шейх, винел патай муьруьддихъ галаз хъел кваз рахадайла, адаз гьатта шад хьун лазим я. Устазди винел патай вахъ галаз хушвилелди рафтарвал ийиз хьайитIа, адалди ягъалмиш хьана кIандач. Муьруьд гьамиша кичIевилинни умуддин арада хьун лазим я. Муьруьддин мурад – Аллагь ﷻ чирун я, шейх лагьайтIа, Аллагь ﷻ чирунихъ тухузвай арачи я. Муьруьдди шейхдин суалриз жавабар гун лазим я, адан гунагьар гьикьван чIехибур ятIани.

Чеб шейхер я лугьузвайбур вири гьакъикъи шейхер туш. Шейх руьгьдин цIиргъинай Пайгъамбардихъ ﷺ галаз галкIанвай, муьруьдрал бинеяр дегишар тавунвай тIарикъат агакьарзавай, Шариат чизвай ва тежрибада ам дуьз ишлемишзавай, гъилерал ижаза, яни вичин устазди адаз ихтияр ганвайдан гьакъиндай кхьенвай чар, алайди хьун лазим я. Гьавиляй мукъаят хьана кIанда. Истихарадикай куьмек къачуна, Аллагьдивай ﷻ умунвилелди тIалаб, Ада вун гьакъикъи шейхдин патав гъидайвал.

Рагьметдиз фенвай шейхдивай къачунвай вирд гва лугьуз чан алай шейхдин патав физ кIан тахьун дуьзди яз гьисабна виже къведач. Къадири тIарикъатдин имам, гьакъикъи къутIб Абдуль-Къадир Гиланиди лугьузва: «Эгер Аллагьдиз ﷻ зикир авун дуьм-дуьз цIиргъинай Пайгъамбардихъ ﷺ галаз галкIанвай чан алай шейхдивай къачунвачтIа, рекьидайла «ля илягьа илляллагь» гафар рикIел хтун мумкин туш, абур рикIиз къведач» («Калайд аль-Жавагьир»).

Устаздиз гьуьрмет авунин эдебрикай гзаф чириз жеда Кахибдай тир Гьасан эфендидин «Хуласатуль-адаб» ктабдай, къуй чал адан берекат къурай! Араб чIалал кхьин тавунвай маса са ктабдани устаздиз гьуьрмет авунин эдеб адалай тамамдиз кхьенвач. А ктаб урус чIалазни таржума авунва.

Къуй чаз Аллагь Таалади Вичин пайгъамбарар ва хъсан ксар кIан жез ва гьуьрмет авунин эдеб кьиле тухуз а саягъда куьмек гурай хьи, ам Вич чалай рази жедайвал. Амин!

2026-06-01 (Зуль Гьижжа 1447 г.) №6.


Халис инсан ятIа эгер…

ИкI лугьудай Хъсанвал ая эбеди, Амукьдайди са гьам я. Тикрардай заз дидеди, Писвал авун гьарам я.   “Батмиш жедач вацIа ам, ВегьейтIани кудач цIуз”. Жедачир кагьул бубадиз, Заз акьулдин тарсар гуз.   — Хъсанвал я ядигар, РикIелай гьич тефидай. Чун я, бала, инсанар, Дуьнья туна...


Женнетдикай гьакъикъи делилар

Аллагь Таалади лагьана: «Гьакъикъатда, Аллагьдихъай кичIебур багълара ва булахрин юкьва жеда. Абуруз лугьуда: «Алад гьаниз ислягьвилелди, са затIунихъайни хатавал авачиз!» Чна абурун рикIерай такIанвал акъудда ва абур месерал стхаяр хьиз ацукьда, сад-садахъ элкъвена. Абур ана са...


Бахтунин чинебан къайда

«Саляту-н-нарият» - им Мугьаммад Пайгъамбардиз ﷺ салават гъунин виридалайни фазилатлу ва багьа жуьрейрикай сад я.   Араб чIала «ан-Нар» гафунихъ «цIай» лугьудай мана ава, яни «Саляту-н-нарият» - им цIу хьиз фад таъсир ийидай, фад агакьдай...


СУАЛ-ЖАВАБ

Теспягьрал вуч кIелайтIа хъсан я? Теспягьрал «СубгьанаЛлагь» (Аллагь ﷻ нукьсанрикай михьи я), «АльгьамдулиЛлягь» (шукур хьуй Аллагьдиз ﷻ), «Аллагьу акбар» (Аллагь ﷻ виридалай чIехи я), «астагъфируЛлагь» (за Аллагьдивай ﷻ гунагьрилай гъил къачун...


Аш’аридин акъида дуьзди тушни?

Суал: Эхиримжи вахтара имам Аш’аридин акъида (инанмишвилин тегьер) инкар ийизвай, ам кафирвал я лугьузвай инсанар акъатнава. Абур гьахъ яни?   Жаваб: Ваъ, абур ягъалмиш я. Фикъгьдин (шариат) месэлайрин гьакъиндай «агьлу-с-Суннадин» имамар Абу Гьанифа, Малик, Шафии ва Агьмад...