Главная

Вири тербия патал

Вири тербия патал

Алай вахт иллаки акьалтзавай жегьил несил патал гзаф четинди хьанва, абуруз ийидай кар-кеспи амач. Аялар телефонрилай аслу яз чеб-чпин ихтиярда гьатнава.

 

Виликан вахтара хуьрера колхозар авай, анра аялар патал махсус бригадаяр тешкилзавай ва абуру гьар жуьредин кlвалахар ийиз, чlехибуруз куьмекар гузвай. Гила лагьайтlа, гзаф пай аялрикай са карни тийир явакьанар хьанва. Гьаниз килигна Дагъустандин Муфтиятди Республикадин вири мискlинра гьар йисуз, гатун тlатlилрин вахтунда аялар патал пулсуз тегьерда «Гатун курсар» тешкилзава. 2017-йисалай инихъ ахьтин курсар Цlийи Къурушдални кьиле физва. Абуруз Хуьруьн имам Панагьов Азим гьажиди еке фикир гузва.

И мукьвара зун нубатдин сеферда хуьруьн мискlиндиз фена ва Азим гьажидихъ галаз санал араб чlалал тарсар къачузвай аялрал кьил чlугуна. Адалай кьулухъ за имамдихъ галаз куьруь суьгьбет тухвана.

 

– Ас-саламу алайкум, Азим гьажи, гьар йисуз гатун вахтунда куьне мискlинда аялар патал диндин курсар тешкилзава, абурун метлеб вуч я? Алай вахтунда мискlинда шумуд аялди кlелзава?

– Ва алайкум салам, Гьажи муаллим, алай ватхунда чи мискlинда 198 аялди тарсар къачузва. Абурукай 112 гадаяр я ва 86 – рушар. Малум тирвал, алай вахтунда гзаф пай хизанра диде-бубайрилай пара тербия аялриз Интернетди гузва. Гьаниз килигна, чна мискlиндиз къвезвай аялриз Интернетдай диндин чирвилер къачунин хаталувиликай ахъайзава, чеб тухудай къайдаяр, эдебар чирзава: диде-бубайриз гьуьрмет абунин важиблувал, жемятдин арада гъвечlи-чlехидахъ галаз тухудай тегьер ва масабур. Гьакlни чна абуруз араб чlал, Къуръан чирзава.

 

– Гьакьван гзаф аялриз тарсар гудай муаллимар квехъ авани?

– Эхь, ава, шукур Аллагьдиз. Аялар чна са шумуд синифдиз пайнава. Гадайриз Нугъаев Мугьаммад гьажиди ва Панагьов Саййидмугьаммада тарсар гузва. Рушариз шагьид Мугьаммад Хидирован хендеда Хидирова Жасминади ва адан руша Хидирова Мадинади тарсар гузва. Абурун кlвалахдилай чун рази я, нетижаярни аквазва, гзаф кьадар аялри Къуръан фасагьатдаказ кlелзава.

 

– Азим гьажи, «Гатун курсарин» расписание гьихьтинди я?

– Дагъустандин Муфтиятди малумарайвал, «Гатун курсар» республикадин вири мискlинра 11-июндиз гатlумнава, 15-августдиз абур акьалтl жеда ва аялрин арада диндин чирвилерай акъажунар (конкурс) кьиле фида. Гъалиб хьайибуруз багьа пишкешар пайда. Чи хуьре тарсар ислен йикъалай жуьмядал кьван, яни гьафтеда вад йикъан къене экуьнин сятинин кlуьдалай нисинин цlикьведан зуралди кьиле физва. Киш ва гьяд йикъариз чна гадаяр патал спортдин акъажунар тешкилзава ва гьакlни бязи вахтара чна аялар тlебиатдал тухузва (экскурсия).

Гьар юкъуз чна аялриз тlимил-шимил гьар жуьредин ширинлухар ва недай-хъвадай маса шейэр пулсуз гузва.

 

– Саки кьве виш кьван аял патал куьне харжзавай такьатар заз екебур яз акуна. Квез и карда куьмек гузвай жумарт кас (спонсор) авани?

– Цlи чахъ махсус спонсор авач, Аллагь ﷻ рикlел алай стхайрини вахари чпивай жедай садакьаяр гузва, Аллагьди ﷻ кьабулрай абур!

– Азим гьажи, акьалтзавай несил ва хайи хуьр патал икьван зегьметар чlугвазвай квелай Аллагь ﷻ рази хьурай! Тежрибади къалурзавайвал, пак Исламдин рекье авай касди вичикай масад инжиклу ийидач, ам анжах хъсан крарин геле аваз фида ва ада вичиз уьмуьрдин хъсан рехъ хкяда.

Аллагь ﷻ куьмек хьурай ваз, ви гуьзчивилик тарсар гузвай муаллимриз ва кlелзавай аялриз виридаз! Амин.

 

Къазиев Гьажи, Дагъустандин лайихлу муаллим

2026-03-01 (Рамадан 1447 г.) №3.


Жуьмя-кпIунилай кьулухъ нисинин капI хъувун

Суал: Са бязибуру жуьмя-кпIунилай кьулухъ нисинин капI хъувун шариатдихъ галаз кьан тийидай кар я лугьуз тестикьарзава. Абур гьахъ яни?   Жаваб: Эгер хуьруьн ва я шегьердин къене жуьмядин капI са чкада вирида санал ийиз ва гьа и кпIунални «Аль-Фатигьа» ва «Ат-Тагьият»...


Аялдиз тIуьн ва тербия гун

Али бин Абу ТIалиба лугьудай: «Аялдиз дидедин некIедилай берекатлу ва менфятлу нек авач». Нек гьасил хьун ва акъатун патал хилбадин жевгьерди ва я гьалимади хъсан таъсир ийизва, амма мукьвал-мукьвал хилба ишлемишуни некIедин дад дегишарун ва аялдин къен ракъурун мумкин я.   Йикъа...


Витамин D бес тахьун

Вучиз хъуьтIуьз им саки гьар садаз талукь я ва и кардиз вуч ийида? ХъуьтIуьз гзаф инсанри къуват авач, гуьгьуьл дегиш жезва, мукьвал-мукьвал мекьи жезва, ахварай аватзавач лугьуз, арзаяр ийизва.   Адет яз ахьтин гьалдин себебар чна а кардай жагъурзава хьи, ам кьуьд я, мичIи яргъи йифер,...


СУАЛ-ЖАВАБ

Эгер заз и йисуз гьаж ийидай мумкинвал аваз хьайитIа, ам кьулухъ ягъайтIа жедани? Ибн Гьажар аль-Гьайтамиди вичин «Тугьфат аль-Мугьтаж» ктабда кхьизва: «Гьаж ва умра авунин мажбурнама инсандин хиве уьмуьрда са сеферда тунва. Амма абур кьулухъ ягъайтIа жеда, эгер: - гележегда абур ийидай ният...


Шейх Желил бубадикай кьисаяр

Эвел алатай нумрайра   Ципицl галаз Шалбуз дагъда   Зи диде Ципицlаз кьве руш хьана, мад аялар тежез, хажалатдик квай. Адан итимдиз гада кIанзавай. ГъвечIи рушан 5-6 йис тир.   ЦипицIа вичин халу Желилаз рикIин мурад вуч ятIа ахъайна. Гъуьлни ЦипицI ара-бирдан аял паталди къайи...