Главная

Вири тербия патал

Вири тербия патал

Алай вахт иллаки акьалтзавай жегьил несил патал гзаф четинди хьанва, абуруз ийидай кар-кеспи амач. Аялар телефонрилай аслу яз чеб-чпин ихтиярда гьатнава.

 

Виликан вахтара хуьрера колхозар авай, анра аялар патал махсус бригадаяр тешкилзавай ва абуру гьар жуьредин кlвалахар ийиз, чlехибуруз куьмекар гузвай. Гила лагьайтlа, гзаф пай аялрикай са карни тийир явакьанар хьанва. Гьаниз килигна Дагъустандин Муфтиятди Республикадин вири мискlинра гьар йисуз, гатун тlатlилрин вахтунда аялар патал пулсуз тегьерда «Гатун курсар» тешкилзава. 2017-йисалай инихъ ахьтин курсар Цlийи Къурушдални кьиле физва. Абуруз Хуьруьн имам Панагьов Азим гьажиди еке фикир гузва.

И мукьвара зун нубатдин сеферда хуьруьн мискlиндиз фена ва Азим гьажидихъ галаз санал араб чlалал тарсар къачузвай аялрал кьил чlугуна. Адалай кьулухъ за имамдихъ галаз куьруь суьгьбет тухвана.

 

– Ас-саламу алайкум, Азим гьажи, гьар йисуз гатун вахтунда куьне мискlинда аялар патал диндин курсар тешкилзава, абурун метлеб вуч я? Алай вахтунда мискlинда шумуд аялди кlелзава?

– Ва алайкум салам, Гьажи муаллим, алай ватхунда чи мискlинда 198 аялди тарсар къачузва. Абурукай 112 гадаяр я ва 86 – рушар. Малум тирвал, алай вахтунда гзаф пай хизанра диде-бубайрилай пара тербия аялриз Интернетди гузва. Гьаниз килигна, чна мискlиндиз къвезвай аялриз Интернетдай диндин чирвилер къачунин хаталувиликай ахъайзава, чеб тухудай къайдаяр, эдебар чирзава: диде-бубайриз гьуьрмет абунин важиблувал, жемятдин арада гъвечlи-чlехидахъ галаз тухудай тегьер ва масабур. Гьакlни чна абуруз араб чlал, Къуръан чирзава.

 

– Гьакьван гзаф аялриз тарсар гудай муаллимар квехъ авани?

– Эхь, ава, шукур Аллагьдиз. Аялар чна са шумуд синифдиз пайнава. Гадайриз Нугъаев Мугьаммад гьажиди ва Панагьов Саййидмугьаммада тарсар гузва. Рушариз шагьид Мугьаммад Хидирован хендеда Хидирова Жасминади ва адан руша Хидирова Мадинади тарсар гузва. Абурун кlвалахдилай чун рази я, нетижаярни аквазва, гзаф кьадар аялри Къуръан фасагьатдаказ кlелзава.

 

– Азим гьажи, «Гатун курсарин» расписание гьихьтинди я?

– Дагъустандин Муфтиятди малумарайвал, «Гатун курсар» республикадин вири мискlинра 11-июндиз гатlумнава, 15-августдиз абур акьалтl жеда ва аялрин арада диндин чирвилерай акъажунар (конкурс) кьиле фида. Гъалиб хьайибуруз багьа пишкешар пайда. Чи хуьре тарсар ислен йикъалай жуьмядал кьван, яни гьафтеда вад йикъан къене экуьнин сятинин кlуьдалай нисинин цlикьведан зуралди кьиле физва. Киш ва гьяд йикъариз чна гадаяр патал спортдин акъажунар тешкилзава ва гьакlни бязи вахтара чна аялар тlебиатдал тухузва (экскурсия).

Гьар юкъуз чна аялриз тlимил-шимил гьар жуьредин ширинлухар ва недай-хъвадай маса шейэр пулсуз гузва.

 

– Саки кьве виш кьван аял патал куьне харжзавай такьатар заз екебур яз акуна. Квез и карда куьмек гузвай жумарт кас (спонсор) авани?

– Цlи чахъ махсус спонсор авач, Аллагь ﷻ рикlел алай стхайрини вахари чпивай жедай садакьаяр гузва, Аллагьди ﷻ кьабулрай абур!

– Азим гьажи, акьалтзавай несил ва хайи хуьр патал икьван зегьметар чlугвазвай квелай Аллагь ﷻ рази хьурай! Тежрибади къалурзавайвал, пак Исламдин рекье авай касди вичикай масад инжиклу ийидач, ам анжах хъсан крарин геле аваз фида ва ада вичиз уьмуьрдин хъсан рехъ хкяда.

Аллагь ﷻ куьмек хьурай ваз, ви гуьзчивилик тарсар гузвай муаллимриз ва кlелзавай аялриз виридаз! Амин.

 

Къазиев Гьажи, Дагъустандин лайихлу муаллим

2026-07-01 (Мугьаррам 1448 г.) №7.


Рекье авайла суннатар авун герек яни?

Суал: Са бязибуру сеферда (рекье) авайла суннат-кпIар тавуртIани жеда лугьуз тестикьарзава. Ибур дуьз гафар яни?   Жаваб: Ваъ, дуьз гафар туш. АкI лугьузвайбур чеб Шариатдикай хабар авачирбур я. Абурун гафар кьуд мазгьабдикай гьич садавни кьадайбур туш. Кьуд мазгьабдани а кпIар авун суннат...


Ички зиян я

Чехир, ички. Дегь девиррани и шейэр гьазуриз ва ишлемишиз чизвай. Эгер тарихдиз вил вегьейтIа, жуьреба-жуьре набатат-рикай, емишрикай пиводиз ухшар шей чи эрадал къведалди са шумуд агъзур йис вилик Египетда, Месопотамияда, Китайда, Мексикада гьазурзавай.   Чи эрадал къведалди ирид агъзур йис...


Итимдин далу

Заз, папаз хьиз, гъуьл кIвалахдал хкаж жедай ва агалкьунар жедай шартIар арадал гъиз кIанзава. Им хизандин сергьятра мумкин яни? Я тахьайтIа итим кIвалахдин рекьяй хкаж хьун анжах адан къилихдилай ва хсуси ерийрилай аслу яни? Бес гьа «далу» гьикI хьана кьван?   Алимдин...


ФатIимадин къугъунар

Гьар гъилера ФатIима куьчедал экъечIайла, адан кьилел са кар къведай. Гагь адал къунши куьчедавай кицI элуькьдай, гагь тутун тарцяй аватдай, гагь парудилай элячIдайла юбка къазун жедай.   Вун гада хьтин руш я, ­ айиб авуна дидеди. – Рушариз чеб акI тухун кутугнавач. ­ Бес...


Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

Абу Бакран тIвар кьурла Умар шехьзава   Садра Умар алай чкадал инсанар Абу Бакракай рахаз хьана. Умара лагьана: «Заз зи вири крар Абу Бакран уьмуьрдай са йикъахъни са йифехъ дегишарнайтIа кIандай. Йифиз талукь яз лагьайтIа – им Пайгъамбардихъ ﷺ галаз чуьнуьх хьун патал Савр...