Главная

Вири тербия патал

Вири тербия патал

Алай вахт иллаки акьалтзавай жегьил несил патал гзаф четинди хьанва, абуруз ийидай кар-кеспи амач. Аялар телефонрилай аслу яз чеб-чпин ихтиярда гьатнава.

 

Виликан вахтара хуьрера колхозар авай, анра аялар патал махсус бригадаяр тешкилзавай ва абуру гьар жуьредин кlвалахар ийиз, чlехибуруз куьмекар гузвай. Гила лагьайтlа, гзаф пай аялрикай са карни тийир явакьанар хьанва. Гьаниз килигна Дагъустандин Муфтиятди Республикадин вири мискlинра гьар йисуз, гатун тlатlилрин вахтунда аялар патал пулсуз тегьерда «Гатун курсар» тешкилзава. 2017-йисалай инихъ ахьтин курсар Цlийи Къурушдални кьиле физва. Абуруз Хуьруьн имам Панагьов Азим гьажиди еке фикир гузва.

И мукьвара зун нубатдин сеферда хуьруьн мискlиндиз фена ва Азим гьажидихъ галаз санал араб чlалал тарсар къачузвай аялрал кьил чlугуна. Адалай кьулухъ за имамдихъ галаз куьруь суьгьбет тухвана.

 

– Ас-саламу алайкум, Азим гьажи, гьар йисуз гатун вахтунда куьне мискlинда аялар патал диндин курсар тешкилзава, абурун метлеб вуч я? Алай вахтунда мискlинда шумуд аялди кlелзава?

– Ва алайкум салам, Гьажи муаллим, алай ватхунда чи мискlинда 198 аялди тарсар къачузва. Абурукай 112 гадаяр я ва 86 – рушар. Малум тирвал, алай вахтунда гзаф пай хизанра диде-бубайрилай пара тербия аялриз Интернетди гузва. Гьаниз килигна, чна мискlиндиз къвезвай аялриз Интернетдай диндин чирвилер къачунин хаталувиликай ахъайзава, чеб тухудай къайдаяр, эдебар чирзава: диде-бубайриз гьуьрмет абунин важиблувал, жемятдин арада гъвечlи-чlехидахъ галаз тухудай тегьер ва масабур. Гьакlни чна абуруз араб чlал, Къуръан чирзава.

 

– Гьакьван гзаф аялриз тарсар гудай муаллимар квехъ авани?

– Эхь, ава, шукур Аллагьдиз. Аялар чна са шумуд синифдиз пайнава. Гадайриз Нугъаев Мугьаммад гьажиди ва Панагьов Саййидмугьаммада тарсар гузва. Рушариз шагьид Мугьаммад Хидирован хендеда Хидирова Жасминади ва адан руша Хидирова Мадинади тарсар гузва. Абурун кlвалахдилай чун рази я, нетижаярни аквазва, гзаф кьадар аялри Къуръан фасагьатдаказ кlелзава.

 

– Азим гьажи, «Гатун курсарин» расписание гьихьтинди я?

– Дагъустандин Муфтиятди малумарайвал, «Гатун курсар» республикадин вири мискlинра 11-июндиз гатlумнава, 15-августдиз абур акьалтl жеда ва аялрин арада диндин чирвилерай акъажунар (конкурс) кьиле фида. Гъалиб хьайибуруз багьа пишкешар пайда. Чи хуьре тарсар ислен йикъалай жуьмядал кьван, яни гьафтеда вад йикъан къене экуьнин сятинин кlуьдалай нисинин цlикьведан зуралди кьиле физва. Киш ва гьяд йикъариз чна гадаяр патал спортдин акъажунар тешкилзава ва гьакlни бязи вахтара чна аялар тlебиатдал тухузва (экскурсия).

Гьар юкъуз чна аялриз тlимил-шимил гьар жуьредин ширинлухар ва недай-хъвадай маса шейэр пулсуз гузва.

 

– Саки кьве виш кьван аял патал куьне харжзавай такьатар заз екебур яз акуна. Квез и карда куьмек гузвай жумарт кас (спонсор) авани?

– Цlи чахъ махсус спонсор авач, Аллагь ﷻ рикlел алай стхайрини вахари чпивай жедай садакьаяр гузва, Аллагьди ﷻ кьабулрай абур!

– Азим гьажи, акьалтзавай несил ва хайи хуьр патал икьван зегьметар чlугвазвай квелай Аллагь ﷻ рази хьурай! Тежрибади къалурзавайвал, пак Исламдин рекье авай касди вичикай масад инжиклу ийидач, ам анжах хъсан крарин геле аваз фида ва ада вичиз уьмуьрдин хъсан рехъ хкяда.

Аллагь ﷻ куьмек хьурай ваз, ви гуьзчивилик тарсар гузвай муаллимриз ва кlелзавай аялриз виридаз! Амин.

 

Къазиев Гьажи, Дагъустандин лайихлу муаллим

2026-06-01 (Зуль Гьижжа 1447 г.) №6.


СУАЛ-ЖАВАБ

Теспягьрал вуч кIелайтIа хъсан я? Теспягьрал «СубгьанаЛлагь» (Аллагь ﷻ нукьсанрикай михьи я), «АльгьамдулиЛлягь» (шукур хьуй Аллагьдиз ﷻ), «Аллагьу акбар» (Аллагь ﷻ виридалай чIехи я), «астагъфируЛлагь» (за Аллагьдивай ﷻ гунагьрилай гъил къачун...


Мусурман ва чарадан мал-мулк

Угъривал ва къанунсуз саягъда чарадан мал-девлет вичиз къачун – им вири мусурманрин вилерай чIехи гунагь яз гьисабзавай еке чIуру кар я. Ам Аллагьди ﷻ къадагъа авунвайдан патахъай абурукай садни шаклу жезвач.   Гьакъикъи мусурман гьамиша дугъри ва намуслу я ва чарадан эменнидикай са...


КьетIенвилер гьисаба яхъ

Акьалтзавай несилдиз тербия гун алай аямдин жемятдин важиблу везифа ва чи уьлкведин сиясатдин пай я. Ам менфятлудаказ кьилиз акъудунилай уьлкведин гележег аслу я. Демократвилин бинеяр авай правовой уьлкве туькIуьрун руьгьдин жигьетдай девлетлу, хиве жавабдарвал авай ва сагълам несил тербияламиш...


Дармандин набататар

Успагьан Урусатдин агьалийри чичIек-дикай, шивитдикай менфят къачузвай хьиз, европавийри успагьан (шпинат) ишлемишзава. И набатат абуруз гзаф менфят квайди тирвиляй кIанзава. Успагьан Россиядани эхиримжи вахтара гегьеншдиз ишлемишзавай набататрикай сад я. Гьакъикъатдани, пешекарри ам витаминралди...


Аш’аридин акъида дуьзди тушни?

Суал: Эхиримжи вахтара имам Аш’аридин акъида (инанмишвилин тегьер) инкар ийизвай, ам кафирвал я лугьузвай инсанар акъатнава. Абур гьахъ яни?   Жаваб: Ваъ, абур ягъалмиш я. Фикъгьдин (шариат) месэлайрин гьакъиндай «агьлу-с-Суннадин» имамар Абу Гьанифа, Малик, Шафии ва Агьмад...