Главная

Таравигь капI

Таравигь капI

Таравигь капI

Пaк тиp Рaмaзандин вaцpa «таравигь» лугьудай суннат кпIар авун хъсан яз гьисабзава ва идакай еке сувабни ава.

 

Таравигьдин капI суннат-муаккада, яни Мугьаммад Пайгъамбарди ﷺ кIевелай истемишзавай суннатрикай сад я. Ам кьиле тухудай вахт месин кпIунилай гуьгъуьниз башламишзава ва экуьнин кпIунин азан гудалди давам жезва. Пайгъамбарди ﷺ лагьанва: «Ни Рамазандин вацра анжах Аллагь ﷻ патал (рикIин михьивилелди) йифен ибадатар авуртIа, Аллагьди ﷻ адан виликан гунагьрилай гъил къачуда». Алимри баян гайивал, йифен ибадатар – таравигь кпIар я. Абур Пайгъамбарди ﷺ вичи авурди я.

Агъадихъ чна таравигь кпIунин къайдаяр гузва. Куь хъсан ниятриз Аллагь ﷻ куьмек хьурай!

 

Таравигь капI авунин къайдаяр агъадихъ галайбур я:

  1. Таравигь капI месин кпIунилай гуьгъуьниз ийида.
  2. Таравигь капI жезмай кьван жемятдихъ галаз санал ва мискIинда авун (кIвале авуртIани жеда) хъсан яз гьисабзава.
  3. Шариатдин бинедаллаз итимар дишегьлийривай чараз хьун герек я.

Месин кпIунилай ва адахъ галай кьве кьил ратибат суннатдилай гуьгъуьниз имамди хабар гуда:

الصَّلاَةَ جَامِعَة

 

«Ассалята жамигIагь»

Ахпа имамди лугьузва ва адахъ галаз жемятди тикрарзава:

 

لاَ حَوْلَ وَ لاَ قُوَّةَ إلاَّ بِالله

اللَّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَ عَلى آلِ مُحَمَّدٍ وَ سَلِّمْ اللَّهُمَّ إنَّا نَسْألُكَ الجَنَّةَ فَنَعُوذُ بِكَ مِن النَّارِ

 

«Ля хIавля ва ля къуввата илля би-л-лягь. Аллагьумма салли гIаля МухIаммадив-ва гIаля али МухIаммадив-ва саллим. Аллагьумма инна насъалукаль-джанната фанагIузу бика мина-н-нар».

Идалай гуьгъуьниз вири кIвачел къарагъда ва Таравигь-капI авун патал ният ийида: «Ният ийизва за имамдихъ галаз санал Таравигь суннатдин кьве кьил капI ада авуниз Аллагь патал, Аллагьу акбар!»

Ниятдилай гуьгъуьниз (адетдин кпIунал хьиз) «Важагьту» кIелун хъсан яз гьисабзава. Таравигь капI амай суннатдин кпIар хьиз ийида. Сифтегьан кьве кьил авурдалай гуьгъуьниз, винидихъ лагьанвай «Ассалята джамигIагь» ва амай дуьаярни тикрар хъийида. Ахпа, мад ният авуна, кьве кьил Таравигь капI ийида. Салам гайидалай гуьгъуьниз пуд сеферда ихьтин дуьаяр кIелда:

سُبْحاَنَ اللهِ وَ الحَمْدُ لِلَّهِ وَ لاَ إلَهَ إلاَّ اللهُ وَ اللهُ اَكْبَر, سُبْحاَنَ اللهِ عَدَدَ خَلْقِهِ وَ رِضَاء نَفْسِهِ وَ زِنَةَ عَرْشِهِ وَ مِدَادَ كَلِمَاتِهِ

 

СубхIаналлагьи, ва-ль-хIамду ли-л-лягьи, ва ля илягьа илля-л-лагьу ва-л-лагьу акбар.

СубхIана-л-лагьи гIадада халькъигьи ва ризаа нафсигьи ва зината гIаршигьи ва мидада калиматигьи.

И гафарилай гуьгъуьниз мад «Ассалята джамигIагь» ва сифтегьан дуьаяр кIелда.

Ахпа мад кьве кьил Таравигь капI авун патал къарагъда. Салам гайидалай гуьгъуьниз «Ассалята джамигIагь» ва сифтегьан дуьаяр кIелда.

Ахпа эхиримжи кьве кьил Таравигь капI авун патал къарагъда. КапI авуна салам гайидалай гуьгъуьниз «СубхIаналлагьи, ва-ль-хIамду ли-л-лягьи,...» дуьаяр кIелда. Ахпа «Ассалята джамигIагь» ва адахъ галай дуьаяр тикрар хъийида.

Инал Таравигь капI куьтягь жезва. Идалай гуьгъуьниз Витру суннатдин капI ийида. Лап тIимил яз пуд кьил авуна кIанда (сифте кьвед, ахпа сад). Ният икI ийида: «Ният ийизва за имамдихъ галаз санал Витру суннатдикай кьве кьил капI авуниз Аллагь патал, Аллагьу акбар!»

Саламдилай кьулухъ «Ассалята джамигIагь» ва сифтегьан дуьаяр кIелда.

Ахпа са кьил хъувурдалай гуьгъуьниз ихьтин дуьаяр кIелда:

سُبْحاَنَ المَلِكِ القُدُّوسُ سُبْحاَنَ المَلِكِ القُدُّوسُ سُبْحاَنَ اللهِ المَلِكِ القُدُّوسُ سُبُّوحٌ قُدُّوسُ رَبُّ المَلاَئِكَةِ وَ الرُّوحِ سُبْحاَنَ مَنْ تَعَزَّزَ بِالقُدْرَةِ وَ البَقاءِ وَ قَهَّرَ العِبَادَ بِالمَوْتِ وَ الفَنَاءِ سُبْحانَ رَبِّكَ رَبِّ العِزَّةِ عَمَّا يَصِفُونَ وَ سَلاَمٌ عَلى المُرْسَلِينَ وَ الحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ العَالَمِينَ

 

СубхIана-ль-малики-ль-къу-ддус, субхIана-ль-малики-ль-къуддус, субхIана-л-лагьи-ль-малики-ль-къуддус. СуббухIун къуддус, раббу-ль-маляикати ва-р-рухI. СубхIана ман тагIаззаза би-ль-къудрати ва-ль-бакъаъ. Ва къагьгьара-ль-гIибада би-ль-мавти ва-ль-фанаъ. СубхIана раббика рабби-ль-гIиззати гIамма ясифун. Ва салямун гIала-ль-мурсалин. Ва-ль-хIамду ли-л-лягьи рабби-ль-гIалямин.

Ахпа имамди и дуьа кIелда:

اللهُمَّ إنِّى أعُوذُ بِرِضاَكَ مِنْ سَخَطِكَ وَ بِمُعاَفَاتِكَ مِنْ عُقُوبَتِكَ وَ بِكَ مِنْكَ لآ أُحْصِى ثَنَاءً عَلَيْكَ أَنْتَ كَمَا أَثْنَيْتَ عَلىَ نَفْسِكَ

 

Аллагьумма инни агIузу биризака мин сахатIик, ва бимугIафатика мин гIукъубатик, ва бика минка ля ухIси санаан гIаляйка анта кама аснайта гIаля нафсик.

Ахпа зикир, салаватар кIелун хъсан яз гьисабзава. Эхирдай Къуръандин сураяр кIелна дуьа хъийида.

Къейд: Рамазандин вацран 15-йикъалай башламишна эхирдалди Витру суннатдин эхиримжи ракатда саждадиз фидалди, экуьнин кпIунал хьиз, «Аллагьуммагьдина…» дуьа кIелда.

2026-06-01 (Зуль Гьижжа 1447 г.) №6.


Бахтунин чинебан къайда

«Саляту-н-нарият» - им Мугьаммад Пайгъамбардиз ﷺ салават гъунин виридалайни фазилатлу ва багьа жуьрейрикай сад я.   Араб чIала «ан-Нар» гафунихъ «цIай» лугьудай мана ава, яни «Саляту-н-нарият» - им цIу хьиз фад таъсир ийидай, фад агакьдай...


Мусурман ва чарадан мал-мулк

Угъривал ва къанунсуз саягъда чарадан мал-девлет вичиз къачун – им вири мусурманрин вилерай чIехи гунагь яз гьисабзавай еке чIуру кар я. Ам Аллагьди ﷻ къадагъа авунвайдан патахъай абурукай садни шаклу жезвач.   Гьакъикъи мусурман гьамиша дугъри ва намуслу я ва чарадан эменнидикай са...


Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

За вун гьабурукай жедайдак умуд кутазва   Абу Гьурайради агакьарайвал, Аллагьдин Расулди ﷺ лагьана: «Ни вичин эменнидикай Аллагьдин ﷻ рекье кьве паб таъмин ийиз хьайитIа, адаз Женнетдин варарай эверда. Женнетдиз муьжуьд варар ава. Ни кпIуна чалишмишвал авуртIа, адаз КпIунин варарай...


Гъуьл кечмиш хьана…

Зи уьмуьрда бедбахтвал хьана: бейхабардиз зи кIани гъуьл кечмиш хьана. Чун кефи хан тийиз санал 30 йисалай гзаф яшамиш хьана, планар туькIуьрзавай, мурадар авай. Вири са легьзеда атIана. Инлай кьулухъ гьикI яшамиш жедатIа, чидач.   Алимдин жаваб: И дуьньядиз атай гьар са инсан Аллагь...


Тапарар ва алай аямдин илим

Чна виш лагьай сеферда Къуръандин аят гъизва (мана): «Чна ахпа Чи аламатар къалурда, та абуруз, Ам Гьакъикъат тирди, ашкара жедалди» («Фуссилат» сурадин 53-аят) – ва виш лагьай сеферда Аллагьдин ﷻ регьимдал чун аламат жезва, вучиз лагьайтIа Ада Вичи лагьайдахъ чаз...