Главная

Таравигь капI

Таравигь капI

Таравигь капI

Пaк тиp Рaмaзандин вaцpa «таравигь» лугьудай суннат кпIар авун хъсан яз гьисабзава ва идакай еке сувабни ава.

 

Таравигьдин капI суннат-муаккада, яни Мугьаммад Пайгъамбарди ﷺ кIевелай истемишзавай суннатрикай сад я. Ам кьиле тухудай вахт месин кпIунилай гуьгъуьниз башламишзава ва экуьнин кпIунин азан гудалди давам жезва. Пайгъамбарди ﷺ лагьанва: «Ни Рамазандин вацра анжах Аллагь ﷻ патал (рикIин михьивилелди) йифен ибадатар авуртIа, Аллагьди ﷻ адан виликан гунагьрилай гъил къачуда». Алимри баян гайивал, йифен ибадатар – таравигь кпIар я. Абур Пайгъамбарди ﷺ вичи авурди я.

Агъадихъ чна таравигь кпIунин къайдаяр гузва. Куь хъсан ниятриз Аллагь ﷻ куьмек хьурай!

 

Таравигь капI авунин къайдаяр агъадихъ галайбур я:

  1. Таравигь капI месин кпIунилай гуьгъуьниз ийида.
  2. Таравигь капI жезмай кьван жемятдихъ галаз санал ва мискIинда авун (кIвале авуртIани жеда) хъсан яз гьисабзава.
  3. Шариатдин бинедаллаз итимар дишегьлийривай чараз хьун герек я.

Месин кпIунилай ва адахъ галай кьве кьил ратибат суннатдилай гуьгъуьниз имамди хабар гуда:

الصَّلاَةَ جَامِعَة

 

«Ассалята жамигIагь»

Ахпа имамди лугьузва ва адахъ галаз жемятди тикрарзава:

 

لاَ حَوْلَ وَ لاَ قُوَّةَ إلاَّ بِالله

اللَّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَ عَلى آلِ مُحَمَّدٍ وَ سَلِّمْ اللَّهُمَّ إنَّا نَسْألُكَ الجَنَّةَ فَنَعُوذُ بِكَ مِن النَّارِ

 

«Ля хIавля ва ля къуввата илля би-л-лягь. Аллагьумма салли гIаля МухIаммадив-ва гIаля али МухIаммадив-ва саллим. Аллагьумма инна насъалукаль-джанната фанагIузу бика мина-н-нар».

Идалай гуьгъуьниз вири кIвачел къарагъда ва Таравигь-капI авун патал ният ийида: «Ният ийизва за имамдихъ галаз санал Таравигь суннатдин кьве кьил капI ада авуниз Аллагь патал, Аллагьу акбар!»

Ниятдилай гуьгъуьниз (адетдин кпIунал хьиз) «Важагьту» кIелун хъсан яз гьисабзава. Таравигь капI амай суннатдин кпIар хьиз ийида. Сифтегьан кьве кьил авурдалай гуьгъуьниз, винидихъ лагьанвай «Ассалята джамигIагь» ва амай дуьаярни тикрар хъийида. Ахпа, мад ният авуна, кьве кьил Таравигь капI ийида. Салам гайидалай гуьгъуьниз пуд сеферда ихьтин дуьаяр кIелда:

سُبْحاَنَ اللهِ وَ الحَمْدُ لِلَّهِ وَ لاَ إلَهَ إلاَّ اللهُ وَ اللهُ اَكْبَر, سُبْحاَنَ اللهِ عَدَدَ خَلْقِهِ وَ رِضَاء نَفْسِهِ وَ زِنَةَ عَرْشِهِ وَ مِدَادَ كَلِمَاتِهِ

 

СубхIаналлагьи, ва-ль-хIамду ли-л-лягьи, ва ля илягьа илля-л-лагьу ва-л-лагьу акбар.

СубхIана-л-лагьи гIадада халькъигьи ва ризаа нафсигьи ва зината гIаршигьи ва мидада калиматигьи.

И гафарилай гуьгъуьниз мад «Ассалята джамигIагь» ва сифтегьан дуьаяр кIелда.

Ахпа мад кьве кьил Таравигь капI авун патал къарагъда. Салам гайидалай гуьгъуьниз «Ассалята джамигIагь» ва сифтегьан дуьаяр кIелда.

Ахпа эхиримжи кьве кьил Таравигь капI авун патал къарагъда. КапI авуна салам гайидалай гуьгъуьниз «СубхIаналлагьи, ва-ль-хIамду ли-л-лягьи,...» дуьаяр кIелда. Ахпа «Ассалята джамигIагь» ва адахъ галай дуьаяр тикрар хъийида.

Инал Таравигь капI куьтягь жезва. Идалай гуьгъуьниз Витру суннатдин капI ийида. Лап тIимил яз пуд кьил авуна кIанда (сифте кьвед, ахпа сад). Ният икI ийида: «Ният ийизва за имамдихъ галаз санал Витру суннатдикай кьве кьил капI авуниз Аллагь патал, Аллагьу акбар!»

Саламдилай кьулухъ «Ассалята джамигIагь» ва сифтегьан дуьаяр кIелда.

Ахпа са кьил хъувурдалай гуьгъуьниз ихьтин дуьаяр кIелда:

سُبْحاَنَ المَلِكِ القُدُّوسُ سُبْحاَنَ المَلِكِ القُدُّوسُ سُبْحاَنَ اللهِ المَلِكِ القُدُّوسُ سُبُّوحٌ قُدُّوسُ رَبُّ المَلاَئِكَةِ وَ الرُّوحِ سُبْحاَنَ مَنْ تَعَزَّزَ بِالقُدْرَةِ وَ البَقاءِ وَ قَهَّرَ العِبَادَ بِالمَوْتِ وَ الفَنَاءِ سُبْحانَ رَبِّكَ رَبِّ العِزَّةِ عَمَّا يَصِفُونَ وَ سَلاَمٌ عَلى المُرْسَلِينَ وَ الحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ العَالَمِينَ

 

СубхIана-ль-малики-ль-къу-ддус, субхIана-ль-малики-ль-къуддус, субхIана-л-лагьи-ль-малики-ль-къуддус. СуббухIун къуддус, раббу-ль-маляикати ва-р-рухI. СубхIана ман тагIаззаза би-ль-къудрати ва-ль-бакъаъ. Ва къагьгьара-ль-гIибада би-ль-мавти ва-ль-фанаъ. СубхIана раббика рабби-ль-гIиззати гIамма ясифун. Ва салямун гIала-ль-мурсалин. Ва-ль-хIамду ли-л-лягьи рабби-ль-гIалямин.

Ахпа имамди и дуьа кIелда:

اللهُمَّ إنِّى أعُوذُ بِرِضاَكَ مِنْ سَخَطِكَ وَ بِمُعاَفَاتِكَ مِنْ عُقُوبَتِكَ وَ بِكَ مِنْكَ لآ أُحْصِى ثَنَاءً عَلَيْكَ أَنْتَ كَمَا أَثْنَيْتَ عَلىَ نَفْسِكَ

 

Аллагьумма инни агIузу биризака мин сахатIик, ва бимугIафатика мин гIукъубатик, ва бика минка ля ухIси санаан гIаляйка анта кама аснайта гIаля нафсик.

Ахпа зикир, салаватар кIелун хъсан яз гьисабзава. Эхирдай Къуръандин сураяр кIелна дуьа хъийида.

Къейд: Рамазандин вацран 15-йикъалай башламишна эхирдалди Витру суннатдин эхиримжи ракатда саждадиз фидалди, экуьнин кпIунал хьиз, «Аллагьуммагьдина…» дуьа кIелда.

2026-04-01 (Шаввал 1447 г.) №4.


Гъуьлуь папаз гьуьрмет авунин эдебар

Гьар са инсанди вичин папахъ галаз рафтарвилер вичиз кIандайвал туькIуьрзава. Ни вичин кIвалахар Шариатдин къанунрихъ галаз кьадайвал туькIуьрзавачтIа, ада вичин рафтарвилер папахъ галаз вичин нефсиниз кIандайвал туькIуьрзава.   Бязибуру, чпи папаз кичIе гузва лугьуз, чпин рикIе акьур...


Къуни-къуншивал

Са юкъуз дахдиз аялрин кIвале Айшани диде къуншийрикай ихтилатар ийиз ацукьнаваз акуна. Руша чпин къуншияр гьихьтин мегьрибан, чин ачух, хъсан инсанар ятIа, ихтилатзавай.   Гьа и арада дахди, абур авай кIвализ гьахьна, икI лагьана: «Ваз чидани, чан руш, кIвал къачудалди, къуншидал вужар яшамиш...


Диде-бубадиз гьуьрмет авунин эдебар

Эвел алатай нумрада   Диде-буба кечмиш хьайидалай кьулухъ абурухъ дуьаяр кIелун, Аллагьдивай ﷻ регьим ва абурун гунагьрилай гъил къачун тIалабун давамарун лазим я.   Гьадисда лугьузва: «Эгер диде-бубадиз азиятар гайи касди, рикIин сидкьидай а кардин патахъай туба авуна,...


Шейх Желил бубадикай кьисаяр

Аян хьана   Пlир Желилан са миресдиз – Шейхалидиз пуд рушни са гада хьана. Папан тlвар Халмездег тир. Гада агакьнавай, свас це лугьуз кlвачин хьанвай жегьил тир. Тlварни вичин Идрис тир. Идрис дидени галаз Желил имидин кьилив фена. Абуруз Желил имиди гададиз свас гъидай ихтияр гана...


Сура аль-А`раф (Манийвилер)

эвел алатай нумрайра   Чна абур дестейралди чилел чукIурна (дуьньядин жуьреба-жуьре паяриз). Абурун арада хъсан ксар ава (Ислам кьабулнавайбур) ва масабур (имансузар ва гунагькарар). Чна абур ахтармишна хъсанвилелди (агьвалдалди ва сагъламвилелди) ва писвилелди (кашалди ва азарралди),...