Главная

Дагъустандин Муфтийдин тебрик

Дагъустандин Муфтийдин тебрик

«Ассаламу алайкум ва рагьматуллагьи ва баракатугьу! Азиз стхаяр ва вахар! Сив хуьнин пак Рамазан варз алукьун за квез рикIин сидкьидай мубаракзава. Им фикирар авунин, гьакъисагъвилин ва муьтIуьгъвилин, хъсан крарин, михьи хьунин ва регьим авунин, гьакIни Халикьдин ﷻ чIехи жумартвилин шукур авуниз лайихлу вахт я.

 

Рамазан – им Раббидин ﷻ регьим я, вучиз лагьайтIа гьа и вацра Аллагьдин Гаф – Къуръан, иман гъанвайбуруз гзаф багьа савкьват хьиз, хъсан крарихъ эвер гузвай ва къадагъа крарикай хуьзвай лап гуьзел рехъ къалурдайди хьиз ракъурнай.

И берекатлу варз мад къаршиламишдай мумкинвал гунай Аллагьдиз ﷻ шукур авун, гьакIни Аллагьдивай ﷻ - алемрин Раббидивай ам Гьамишалугъ уьмуьр патал лап виниз тир кьадардин хийир аваз акъуддайвал куьмек тIалабун лазим я.

Гьа и экуь вацра Халикьди ﷻ чи хиве сив хуьн туна. Рамазан вацра сив хуьзвайбуруз вири нагьакьан ва абурсуз крарикай чеб хуьн эмирнава: масадакай пис рахуникай, таб авуникай, фитнейрикай, гьуьжетрикай, пис фикиррикай ва анжах хъсан крар ийиз алахъна кIанда. Гьавиляй Рамазан – им неинки инсандин беден михьи ийизвай, гьакI чи руьгьерни абуруз хас тир айибрикай михьзавай варз я.

Маса инсанрин амалар веревирд ийимир, вучиз лагьайтIа гафуналди виридалайни гзаф рикIиз тIарвал гун мумкин я, ва лагьай гафарай Аллагьдин ﷻ вилик жаваб гана кIан жеда. Гунагьрилай гъил къачунин умуд аваз хъсан крар ая ва жуван чешнедалди масабуруз акьалтIай намуслувилихъ ва къилих хъсанарунихъ эвер це. Квевай куьмек гуз жедай инсанар рикIелай алудмир, абуруз куьмек це, вучиз лагьайтIа Раббидин ﷻ вилик ам чи везифа я. Мумкинвилиз килигна муьгьтежбуруз садакьа гун артухара.

Раббидин Расулди – Мугьаммад Пайгъамбарди ﷺ - лагьана: «Гьакъикъатда, Женнетда «ар-Райян» тIвар алай кьетIен варар ава. Дувандин юкъуз аниз сив хвейибур гьахьда ва маса са касни аниз гьахьдач. Хабар кьада: «Сив хвейибур гьинава?» Ахпа абур гьа варарай фида. Абурукай эхиримжиди фейила, абур агалда ва маса са касни а варарай фидач» (Аль-Бухари, Муслим).

Сив хуьнин вацран лайихлувилерин кьадар гзаф я, гьахьняй а вацра чи чалишмишвилерни абурухъ галаз кьадайбур хьана кIанда.

Къе вири инсаният чIехи имтигьанрин девирда яшамиш жезва. Абурай лайихлудаказ, жуван къене патан алем дуьзгуьнвиле хвена экъечIиз анжах рикIин сидкьидай тир иманди ва Аллагьдик ﷻ умуд кутуни куьмек гуда. Аллагьди ﷻ Къуръанда чи рикIел хкизва (баяндин мана): «Гьакъикъатда, четинвилихъ регьятвал гала. Гьакъикъатда, четинвилихъ регьятвал гала» («Аль-Инширагь» сура, 5-6-аятар).

И четин вахтунда за Халикьдивай ﷻ чи рикIер мягькемарун ва виридалайни артух сабур гун тIалабзава. ГьакIни Аллагьдивай ﷻ чун вири азаррикай, дяве-шулугърикай ва бедбахтвилерикай хуьн тIалабзава.

Къуй чаз Раббиди ﷻ Рамазан варз виридалайни хъсан ибадат ийиз кьиле тухуз куьмек гурай. Къуй и шукур авуниз лайихлу, хъсанвал, язух чIугун ва кIанивал лишанламишзавай варз руьгь михьи хьунин, рикIер секин хьунин ва хъсан крар артух хьунин себеб хьурай.

Къуй Аллагьди ﷻ сив хуьнин йикъар Адаз кьетIен ибадат ийиз акъудиз куьмек гурай, ва хъсан крарни дуьаяр чи Ватан руьгьдин ва къуватдин гьакъиндай кIвачел акьалдар хъувунин ва цIийи хъувунин себеб хьурай. Амин».

 

РД-дин Муфтий – шейх Агьмад афанди Абдулаев

2026-07-01 (Мугьаррам 1448 г.) №7.


Ички зиян я

Чехир, ички. Дегь девиррани и шейэр гьазуриз ва ишлемишиз чизвай. Эгер тарихдиз вил вегьейтIа, жуьреба-жуьре набатат-рикай, емишрикай пиводиз ухшар шей чи эрадал къведалди са шумуд агъзур йис вилик Египетда, Месопотамияда, Китайда, Мексикада гьазурзавай.   Чи эрадал къведалди ирид агъзур йис...


Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

Абу Бакран тIвар кьурла Умар шехьзава   Садра Умар алай чкадал инсанар Абу Бакракай рахаз хьана. Умара лагьана: «Заз зи вири крар Абу Бакран уьмуьрдай са йикъахъни са йифехъ дегишарнайтIа кIандай. Йифиз талукь яз лагьайтIа – им Пайгъамбардихъ ﷺ галаз чуьнуьх хьун патал Савр...


Дуьнья кlан хьунин мусибат

Инсанар ва чинерар, Къуръанда лугьузвайвал, Аллагьди ﷻ анжах Вичиз ибадат авун патал халкьнава. Анжах абур и дуьньяди алдатмишарзава. Малум тирвал, дуьнья кlан хьайи касдиз эхират такlан жезва, ада гьалал-гьарам лугьун тавуна дуьньядин девлет къазанмишзава ва Халикьдивай ﷻ яргъа...


Итимдин далу

Заз, папаз хьиз, гъуьл кIвалахдал хкаж жедай ва агалкьунар жедай шартIар арадал гъиз кIанзава. Им хизандин сергьятра мумкин яни? Я тахьайтIа итим кIвалахдин рекьяй хкаж хьун анжах адан къилихдилай ва хсуси ерийрилай аслу яни? Бес гьа «далу» гьикI хьана кьван?   Алимдин...


Руьгь гьамга хьиз михьибур…

Лагьанач лугьумир!   Санал акъудиз бахчада йикъарни-йифер, Дустар хьанва къаргъаярни лифер. Гьа тегьерда дустар жезва кицIни кац, Шадвал ийиз, сада-садав вугуз пац. Алахъзавай масадан фу яванриз, И кар чешне туш са бязи инсанриз. *** Пеше кьунач, закай хьанач гъуьрчехъан, Алава яз,...