Главная

Рабиуль-Авваль мубаракрай!

Рабиуль-Авваль мубаракрай!

Гьуьрметлу мусурманар, дуьньядин эхир мукьув хьайила, вахт фад фида лагьанва Исламдин ктабра. Алай вахтунда чун гьа гафарин шагьидар я. Агъсакъалри шагьидвалзава: «Чун авай девирда вахт икьван фад фидай тушир, аламатдин кIвалах хьанва, гьич са шейни ийиз агакьзавач».

И кардиз фикир тагузвай, масадан фикирдихъ галаз рази тежедай касди ихьтин гафар зарафатриз вегьин мумкин я. Амма гьакъикъат ам я хьи, сятер ва йикъар ваъ, гьафтеяр ва варцар акваз-такваз физва. За пака капI ийиз башламишда лугьузвайбурувайни пуд йисалайни башламишиз хьанвач, на лугьуди ада гаф гайи йикъалай алатнавайди анжах пуд югъ я. Къимет це вахтуниз, ам чаз лап тIимил ама.

Гьар юкъуз чи Дагъустанда жегьил чанар рекьехуьле, ацукьай чкадални кIвалахал алай чIавуз пуч жезва. Чна яргъи уьмуьррик умудар кутунва, анжах садлагьана Азраилди туьтуьнилай кьазвай чи юлдашриз, са суфрадихъ санал ацукьна тIуьн тIуьрбуруз гьич фикир гузвач. Фикир гайитIани, бязибуру Аллагьдикай чIуру фикир ийизва.

Гуя вучиз Вуна зи дуст вахчуна? Гьавиляй за ички хъвада. Вучиз Вуна зи велед вахчуна? Гьавиляй за капI гадарда. Я гьуьрметлубур, ибур шейтIандиз кIандай ихтилатар я. Аллагьдилай нарази хьун я. Вири гузвайди ва вахчузвайди Аллагь я. Чун мус уях жеда?

Масабурук тахсирар кутур кьван бес я, арабри икI лугьудайди я: «Альмушкиляту фина, нагьну» (Четин месэла чак, гьар садак ква). Ша чна сада-садаз хъсан кIвалахар ийиз куьмек гуда, чIуру кIвалах ийизвайбур акъвазарда! Чи бубайри чи халкь, халкьдин гаф Ислам диндалди виниз акъудайди я.

Чна исятда дамах ийизвай чи халкьдин игитар вужар ятIа куьне фикирдиз гъваш. Гьажи Давуд Муьшкьуьрви ва Мугьаммад аль-Ярагъи. Бес абур алимар, эфендияр туширни? Исламдин куьмекдалди абуру чи халкь сад авурди туширни? И суалриз жавабар куьне це, чи халкьдин тарих чидай кас и кIвалахрин лап хъсандиз гъавурда ава. Рабиуль-Аввалдикай рахай чIавуз рикIин гьиссер дуьздал акъатна.

Акваз-такваз фена акъатна мад са йис. Са ни ятIани Рабиуль-Авваль къейд ийизва, са ни ятIани ЦIийи йис. Хкядай мумкинвал чаз ганва хьи… Амма гьисаб-суал ахпа жеда. Рабиуль-Авваль чна гьар са мусурмандиз рикIин сидкьидай мубарак ийизва. Рабиуль-Авваль – чи играми Мугьаммад Пайгъамбар хайи варз я. И вацра дуьньядиз гьакъикъатдин нур чкIана. Вучиз ам Рабиуль-Аввалдин вацра дидедиз хьана? Вучиз пак тир варцара, йикъара и дуьньядиз атанач?

Вучиз лагьайтIа эгер ам, мисал яз, пак тир Арафадин юкъуз дидедиз хьанвай тиртIа, инсанри лугьудай: «Пайгъамбардин винизвал – ам Арафадин юкъуз хуналди я». Гьаниз килигна, акси яз гьакьван чIавалди пак тушир варз АллагьТааладиз Пайгъамбардин зурбавилелди пакди ийиз кIан хьана. Ам хадалди адетдин варцарин жергеда авай Рабиуль-Авваль, ам хайидалай кьулухъ мусурманрин рикI алай варцарикай сад хьана.

Са хъсанвал хьайила, инсанди вичин дустаризни мукьва-кьилийриз эверна шадвал ийизва. Бес вич себеб яз чун гьамишалугъ Жегьеннемдикай къутармиш жезвай ва гьамишалугъ Женнетдиз физвай (ин ша Аллагь) кас и дуьньядиз атун - шадвал ийидай кIвалах тушни? Гьелбетда я! Ва чун а кардал шад я! Къуй чи Пайгъабардин берекатдикай чаз пай хьурай, чи хизанар ва хуьрер ислягь хьурай!

2026-08-01 (Сафар 1448 г.) №8.


Исламда зурба дишегьлияр

Къенин юкъуз дишегьлидин гуьрчегвал рекламада ишлемишун - им дишегьлияр маса гайидай, абурал хъуьрейдай жезва.    Алай девирдин рагъ акIидай патан медениятди (культура) дишегьли гуя вири патарихъай азад ийизва. Амма а мусурман тушир халкьарин ниятар михьибур туш, чахъ абуруз къимет...


Угъри Аллагьди ﷻ лянетламишзава

Газет кlелзвай играми стхаярни вахар, къе чун угъривиликай рахада. Ам Исламда къанни сад лагьай чlехи гунагь я. Угъри инсанриз ва Аллагьдиз ﷻ такlан кас я, ам халкьдин виляй аватзава ва Шариатдини адаз пис жаза гузва, гьавиляй мусурманар а гунагьдивай яргъа хьун лазим я.   Ислам динди...


Дастамаз къачудайла дуьаяр кlелун

Суал: Дуьз рекьелай алатнавай са бязибуру лугьузва хьи, дастамаз къачудайла (гъилер, кIвачер чуьхуьдайла) дуьаяр кIелун бид’а я, гьавиляй абур кIелдай ихтияр авач. И гафар дуьзбур яни?   Жаваб: Ваъ, дуьзбур туш. Дуьа гьина хьайитIани ва мус хьайитIани ийидай ихтияр ава, анжах...


Ислягь алакъайра жен

Квез жавандихъ галаз суьгьбетиз кIан хьунин алахъунар шумуд сеферда къал-макъалдалди акьалтIна? Ягьсуз хьанвай аял ягъ тавун патал куьн шумуд сеферда сабур хуьниз мажбур хьана? Вири и дуьшуьшар масакIа куьтягь хьунни мумкин тир! КIанзавайди и четин макъамда аялдив эгечIдай тегьер чир хьун я....


Тlебии дарманар

Чи дарманар чи патарив гва. Чна фагьум тагуз, я тахьайтIа, абурукай хабар авачиз, чин тийиз гьикьван менфятлу шейэр гадарзава. Месела, къачун чна гьар хуьрек гьазурдайла ишлемишзавай чичIекар.   Хъуьруьшар гьиниз физва? Гьелбетда, гадарзава. Абуру простатит, аденома авайбуруз лап хъсан куьмекда....