Главная

Бараатдин йиф

Бараатдин йиф

Бараат «михьивал», «михьиз къерех хьун» лагьай чIал я: пис крар авур инсанар и йифиз Женнетдивай къакъудзава (михьиз къерех ийизва), хъсан крар авурбур Жегьеннемдивай яргъа ийизва.

Гьадисра лугьузвайвал, и йифиз имансузар, пехилбур, буьгьтенчияр, ички хъвазвайбур, мукьва-кьилийрихъ галаз алакъа атIайбур, дидебубадиз яб тагайбур, зинавал (дишегьли ва я эркек чIуру рекье хьун) авурбур, дамахчияр ва «яд рагъулардайбур», яни халкьдин арада къал твазвайбур квачиз амай инсанрин гунагьрилай гъил къачуда. Гьаниз килигна, и йиф жезмай кьван Сад тир Аллагь Таала рикIел хкиз, дуьаяр кIелиз акъудайтIа, хъсан я.

Са гьадисда кхьенвайвал, дуьа (ибадат-минет, ялвар...) фад кьабулзавай 5 йиф ава: жуьмядин вилик квай йиф, Мугьаррамдин 10-йиф, Ша’бан вацран 15-йиф, Къурбанд суварин ва сив хуьнин суварин вилик квай йифер. И йифиз Махсус Кьуларилай (Лавгьу-ль-магьфуз) йисан муддатда рекьидайбурун тIварар чIурда.

Бараатдин йифиз пуд сеферда «Ясин» сура кIелда. Сифте сеферда (ният авуналди) уьмуьр яргъи авун патал, кьвед лагьай сеферда - бедбахтвилерикай, бахтсузвилерикай хуьн патал, пуд лагьай сефердани - хушбахтвилер гегьеншарунин мураддалди. Гьар сеферда «Ясин» кIелайдалай гуьгъуьниз махсус дуьа кIелда. Эгер дуьа кьилди жуваз ийизваз хьайитIа, скобкайра авай гафар кIелдач.

Бисмиллягьи-р-рахIманир-рахIим. Аллагьумма, йа за-ль-манни ва ля йуманну гIалайгьи, йа за-ль-джалали валь-икрами; йа затI-тIавли ва-льингIами, ля илягьа илля анта загьра-ль-ладжина ва джараль-мустаджирина ва амана-льхаифина. Аллагьумма ин кунта катабтани (катабтана) гIиндака фи умми-ль-китаби шакъиййан (ашкъи-яан), ав махIруман (махIрумина), ав матIрудан (матIрудина), ав мукътаран гIалаййа (гIаляйна) фи-р-ризкъи фамхIу. Аллагьум-ма бифадзлика шакъавати (шакъаватана) ва хIирмани (хIирманана), ва тIарди (тIардана), ва икътара ризкъи (ризкъина) васбитни (васбитна) гIиндака фи умми-ль-китаби сагIидан (сугIадаан) марзукъан (марзукъина) муваффакъан (муваффикъина) ли-ль-хайрати, фаиннака къулта ва къавлукаль-хIакъкъу фи китабикаль-муназзали гIаля лисани набиййика-ль-мурсали: «йамхIул-лагьу ма йашау, ва йусбиту, ва гIиндагьу умму-ль-китаб». Илягьи (илягьана) би-т-таджаллияль - агIзами фи лайлати-н-нисфи мин шагIбани-ль-мукаррамил-ляти юфракъу фигьа куллю амрин хIакимин ва юбраму ан такшифа гIанни (гIанна) миналь-балаи ма агIляму (нагIляму), ва ма ля агIляму (нагIляму), ва ма анта бигьи агIляму, иннака анта-ль-агIаззу-ль-акрам. Ва салля-л-Лагьу гIаля саййидина МухIаммадин ва алигьи ва сахIбигьи ва саллям.

بِسْمِ اللهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ. اَللَّهُمَّ يَا ذَا الْمَنِّ وَ لاَ يُمَنُّ عَلَيْهِ يَا ذَا الْجَلاَلِ وَ الإِكْرَامِ يَا ذَا الطَّوْلِ وَ الإِنْعَامِ لاَ إِلَهَ إِلاَّ أَنْتَ ظَهْرَ الاَّجِينَ وَ جَارَ الْمُسْتَجِرِينَ وَ أَمَانَ الْخَآئِفِينَ. اَللَّهُمَّ إِنْ كُنْتَ كَتَبْتَنِي (كَتَبْتَنَا) عِنْدَكَ فِي أُمِّ الْكِتَابِ شَقِيًّا (أَشْقِيَاءَ) أَوْ مَحْرُومًا (مَحْرُومِينَ) أَوْ مَطْرُودًا (مَطْرُودِينَ) أَوْ مُقْتَرًا عَلَيَّ (عَلَيْنَا) فِي الرِّزْقِ فَامْحُ. اَللَّهُمَّ بِفَضْلِكَ شَقَاوَتِي (شَقَاوَتَنَا) وَ حِرْمَانِي (حِرْمَانَنَا) وَ طَرْدِي (طَرْدَنَا) وَ اقْتَارَ رِزْقِي (رِزْقِنَا) وَ أَثْبِتْنِي (أَثْبِتْنَا) عِنْدَكَ فِي أُمِّ الْكِتَابِ سَعِيدًا (سُعَدَاءَ) مَرْزُوقًا (مَرْزُوقِينَ) مُوَفَّقًا (مُوَفَّقِينَ) ِللْخَيْرَاتِ فَإِنَّكَ قُلْتَ وَ قَوْلُكَ الْحَقُّ فِي كِتَابِكَ المُنَزَّلِ عَلَى لِسَانِ نَبِيِّكَ الْمُرْسَلِ يَمْحُو اللهُ مَا يَشَآءُ وَ يُثْبِتُ وَ عِنْدَهُ أُمُّ الْكِتَابِ. إِلَهِي (إِلَهَنَا) بِالتَّجَلِّي الأَعْظَمِ فِي لَيْلَةِ النِّصْفِ مِنْ شَعْبَانَ الْمُكَرَّمِ الَّتِي يُفْرَقُ فِيهَا كُلُّ أَمْرٍ حَكِيمٍ وَ يُبْرَمُ أَنْ تَكْشِفَ عَنِّي (عَنَّا) مِنَ الْبَلآءِ مَا أَعْلَمُ (نَعْلَمُ) وَ مَا لاَ أَعْلَمُ (نَعْلَمُ) وَ مَآ أنْتَ بِهِ أَعْلَمُ إِنَّكَ أَنْتَ الأَعَزُّ الأَكْرَمُ. وَ صَلَّى اللهُ عَلَى سَيِّدِنَا مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ صَحْبِهِ وَ سَلَّمْ.

2026-02-01 (Шаабан 1447 г) №2.


Ша, илиф, азиз Рамазан!

Рамазан варз гьар йисуз дуьньядин мусурманри гуьзлемишзавай багьа мугьман я, вучиз лагьайтlа а вацра хъсан амалар ийиз регьят жезва ва гьа са вахтунда абурай гузвай сувабдин кьадарни Аллагьди ﷻ артухарзава. Куьрелди лагьайтlа, Рамазан вацрахъ гьисабиз тежер кьадар хъсанвилер ава. Къуй чун абурукай...


Вучиз чна герексуз шейэр маса къачузва?

Чаз икI хьайиди яни? Фу ва нек къачуз туьквендиз фена, амма анай гель, «хъсандиз кьадай» нур гудай кофта ва вад декьикьадин вилик квез гьеле хабарни авачир эхиримжи гаджет гваз экъечIна. Гана кIанзавай пулунин кьадар акурла, са легьзеда нефес кьуразва, амма къене пата шадвал ава:...


Мусурманриз садаз-сад кIан хьун лазим я

А юкъуз Айша кIвализ пашмандаказ хтана. И кар кьетIай дидеди адаз гьасятда суалар гуз башламишнач. Эхирни, югъ няни хьайила, тарсар авурдалай кьулухъ, ада мектебда вуч хьанатIа жузуна. Айшади са гужуналди накъвар хвена, суьгьбетиз эгечIна: «Вуна заз къачур карандашар рикIел аламани? Къе зун...


СУАЛ-ЖАВАБ

Мусурманди вичин атIанвай чIарарни кикер гьиниз авун лазим я? Мусурмандиз абур санал кIватIна са михьи чкадал, чилик кутун меслят къалурзава («Ианату-тI-тIалибин»).       Алай вахтунда некягь ийидайла, гададин паталай адан буба физва. Ихьтин некягь дуьз...


Эдебият

Мугьаммад ﷺ ашкар Я Аллагь, за авур ният Ля илягьа илляЛлагь, Кьабула ам тирла мурад Ля илягьа илляЛлагь.   Я Аллагь, зун гьатна рекье Жуван вилел акун Кябе. Капl кьабула а Ви кlвале Ля илягьа илляЛлагь.   Вибур я хьи чилер, цавар. Вири алем, ракъар, варцар. Ваз...