Главная

Вучиз еке алакьунар авайди гьамиша девлетлуди жезвач?

Вучиз еке алакьунар авайди гьамиша девлетлуди жезвач?

Уьмуьрда чаз мукьвал-мукьвал ихьтин къариб кар аквазва: кьетIен алакьунар авай инсанар гзаф вахтара далдадик кумукьзава, гьа са вахтунда тIимил зигьин авайбурухъ дуланажагъдин патахъай агалкьунар жеда. И карди суал арадал гъизва: вучиз акI жезва? Вучиз еке зигьин хьуни девлет ва абадвал замин ийизвач?

 

Са патахъай, еке зигьин ганвай инсандивай вичин алакьунар менфятлудаказ ишлемишиз жеда ва адаз агалкьунар жеда, им акьулди кьабулдай кар я. Амма гьакъикъатда чаз аксина аквазва: еке зигьин авай гзаф инсанар тестикь жезвач, гьа са вахтунда масабур - кьетIен алакьунар авачир – вини дережадиз акъатзава. Себеб вуч я?

Жаваб деринда ава – еке зигьинда ваъ, агалкьуна ва ам идара ийизвайда ава. Гьакъикъи агалкьун – им неинки хъсан дуланажагъ я, амма кутугайвални, тестикь хьунни, инсан вичин уьмуьрда къвезвай нетижани. Гьа агалкьун, гзафбур инанмиш тирвал, инсанди ваъ, Аллагьди ﷻ гузва.

Вучиз Аллагьди ﷻ бязи еке зигьин авай инсанриз агалкьун гузвач? Вучиз лагьайтIа еке зигьиндихъ такабурвал гала. Еке алакьунри инсандикай кьетIенди ийизва, адахъ галаз санал вич амайбурулай вине эцигдай темягьни къвезва ва Ни вичиз а пай ганатIа, ам рикIелай алуддай темягьни. А пай адаз Ни гана, Ни ам ракъурзава ва Ни ам а агалкьунихъ тухузва? Такабурвили инсандинни Раббидин, еке зигьиндинни ва ам кьилиз акъудунин кардин арада манийвал арадал гъун мумкин я.

Гьавиляй важиблу я жуван зигьин гьакI вилик тухун ваъ, жуван къене патан алемдал кIвалахун – руьгь михьи авун, муьтIуьгъвал, шукур авун, рикIин сидкьивал тербияламишун. Инсандин рикI михьи хьайила, вичелай тариф тийидайла, вич Халикьдилай ﷻ аслу тирди аннамишдайла, адан зигьиндини халисандиз цуьк ахъайзава – ва Аллагьди ﷻ адан вилик агалкьунин ракIар ахъайзава.

Нетижа регьятди я: устадвал туш агалкьунал гъизвайди, рикIин михьивал я. Анжах гьа чIавуз зигьинди хийир гуда, агъуз аватунин себеб жедач. Анжах гьа чIавуз инсанди вичи-вичиз зарар гудач, адакай хъсанвилин чешме жеда – вичиз ва амайбуруз виридаз.

 

Мурад Къурбанов

2026-06-01 (Зуль Гьижжа 1447 г.) №6.


Женнетдикай гьакъикъи делилар

Аллагь Таалади лагьана: «Гьакъикъатда, Аллагьдихъай кичIебур багълара ва булахрин юкьва жеда. Абуруз лугьуда: «Алад гьаниз ислягьвилелди, са затIунихъайни хатавал авачиз!» Чна абурун рикIерай такIанвал акъудда ва абур месерал стхаяр хьиз ацукьда, сад-садахъ элкъвена. Абур ана са...


КьетIенвилер гьисаба яхъ

Акьалтзавай несилдиз тербия гун алай аямдин жемятдин важиблу везифа ва чи уьлкведин сиясатдин пай я. Ам менфятлудаказ кьилиз акъудунилай уьлкведин гележег аслу я. Демократвилин бинеяр авай правовой уьлкве туькIуьрун руьгьдин жигьетдай девлетлу, хиве жавабдарвал авай ва сагълам несил тербияламиш...


Сура «аль-Анфаль»

Эвел алатай нумрайра   (Эй, имансузар!) Эгер куьне къарар тIалабзавайтIа, къарар квел агакьна (куьн ваъ, мусурманар гъалиб хьана). Нагагь куьне акъвазарайтIа (Аллагьдин Расулдиз душманвал ийиз ва адахъ галаз дяве ийиз), ам квез хъсан жеда. Амма куьн элкъвена хтайтIа (адахъ галаз дяве авунал),...


Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

За вун гьабурукай жедайдак умуд кутазва   Абу Гьурайради агакьарайвал, Аллагьдин Расулди ﷺ лагьана: «Ни вичин эменнидикай Аллагьдин ﷻ рекье кьве паб таъмин ийиз хьайитIа, адаз Женнетдин варарай эверда. Женнетдиз муьжуьд варар ава. Ни кпIуна чалишмишвал авуртIа, адаз КпIунин варарай...


СУАЛ-ЖАВАБ

Теспягьрал вуч кIелайтIа хъсан я? Теспягьрал «СубгьанаЛлагь» (Аллагь ﷻ нукьсанрикай михьи я), «АльгьамдулиЛлягь» (шукур хьуй Аллагьдиз ﷻ), «Аллагьу акбар» (Аллагь ﷻ виридалай чIехи я), «астагъфируЛлагь» (за Аллагьдивай ﷻ гунагьрилай гъил къачун...