Главная

Алчах бинесуз фикирар –виридалайни пис фикирар я

Алчах бинесуз фикирар –виридалайни пис фикирар я

«Эгер вал са касди маса касдивай ван хьайи гафар агакьарайтIа, чир хьухь: ада вавай ван хьайидини масабурал агакьарда» (Гьасан аль-Басри).

Чи девирда инсанрин арада гзаф кьадар чIуру адетар ва нагьакьан хесетар гегьенш хьанва. Гунагьар ава, чаз абур ийиз кичIезвай ва гунагьар ава чна регьятдиз ийизвай. Ахьтинбурук гъибет, буьгьтен акатзава. И гунагьди инсанри гьар юкъуз ийизвай ихтилатра кьилин чка кьазва ва адакай Аллагьди Вичин кьетIен регьим авунвай ксар квачиз са касни хвенвач.

И чIуру хесет виринра гегьенш хьанва ва пис начагъвили хьиз, гзаф инсанар азарлу авунва. Вирида хиве кьазвайвал и хесет алчах ва эдебсуз кар ятIани, гъибет неинки инсанрин рахунра, гьакI интернетдани ава.

Интернетда маса касдикай ам алачир чкадал лугьун ва я кхьин – им, адет яз, кичIевилихъ галаз алакъалу я. Зи макъаладин мурад а инсанар тахсирлу авун туш, зи мурад газет кIелзавайбурал Аллагьдин вилик а гунагьдин заланвал къалурун я.

Хузайфа ибн Яманиди агакьарай Пайгъамбардин якъин гьадисда лагьанва: «Гъибетчи Женнетдиз гьахьдач» (Аль-Бухари, Муслим).

Дуьшуьш

Къадим заманайра са девлетлу касдиз са хъсан лукI гузвайди акуна, амма лукI маса гузвайда адахъ авай тек са нукьсан – им адак квай буьгьтен ийидай хесет тирди лугьузвай. Ада и нукьсан тIимил метлеб квайдай гьисабна ва лукI маса къачуна. ГьикI ятIани са сеферда и лукIра вичин иесидин папаз лагьана:

«Я зи ханум, ви гъуьлуьз вун кIанзамач ва адаз масадал эвленмиш жез кIанзава. Адаз вун кIан хъжедайвал вуна чукIул къачуна адан чурудай са-кьве чIар атIутI».

Ахпа ам иесидин патав фена ва лагьана: «Я зи агъа, ви папаз масад кIан хьанва ва йифиз вун тукIуна, вакай магьрум жез кIанзава. Эгер захъ агъазвачтIа, вуна ксай амалар авуна, ам ви патав чукIул гваз гьикI къведатIа килиг». Гъуьлуь адаз яб гана ва йифиз вич ксай амалар авуна ва паб чукIул гваз адан чурудал алгъайла, ам кьуна ва яна кьена. Идакай папан мукьвабуруз хабар хьана ва абуру адан гъуьл яна кьена. И кар себеб яз кьве тухумдин арада дяве башламишна ва гзаф кьиникьар хьана.

Гъибетни буьгьтен виридалайни пис хесетар я. А хесетар квай инсандиз Дувандин юкъуз кIеви жаза гуда, вучиз лагьайтIа ада гузвай зиян зурбади я. И гунагь авунал инсан шейтIанди гьевеслу ийизва, адан мурад – инсанрин арада душманвал ва такIанвал тун, абур шадвиликай ва секинвиликай магьрум авун я.

Къенин юкъуз гъибетни буьгьтен лап гегьенш хьанва. Жув гьикI тухуда, эгер вал хуш текъвер хабарар агакьарайтIа? Ахьтин дуьшуьшда за теклифзава бязи дибрал амал авун. Сад лагьайди, абур дуьз гафар яз кьабул тавун. Кьвед лагьайди, квел никай хабар агакьарнаватIа, гьадакай пис фикир тавун. Пуд лагьайди, ахьтин хабар агакьарайди насигьат ийиз, адан амалдин алчахвал къалуриз, мад ахьтин ихтилатар тавуникай игьтиятлу авун. Кьуд лагьайди, квел агакьарай ихтилатар масадаз ахъай тавун.

ГЬУСЕЙНАФАНДИ МАГОМЕДОВ

2026-09-01 (Рабиул аввал 1448 г.) №9.


Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

Рабиа ва Абу Бакр   Рабиа аль-Аслямиди ахъайзава: «Зи ва Абу Бакран арада къайи рахунар хьана ва ада заз зи кефи хадай гафар лагьана. Абу Бакр тадиз вичи лагьай гафарал пашман хьана ва заз лагьана: «Я Рабиа, вунани заз гьахьтин гафар лагь, ам ви патай заз кьисас...


Исламдин чирвилер ва абурун къиметлувал

1-сентябрдиз светский мектебра ва вузра хьиз, диндин медресайрани кIелунин йис башламиш хьанва. Чаз гьар садаз светский илимдин важиблувиликай хабар ава, гьакI хьайила чун светский вузриз гьахьиз чалишмиш жезва. Светский чирвилер дармандиз ухшар ава, абур азардиз килигна ишлемишна кIанда. Исламдин...


Регъуь хьана

И ихтилат заз 1977-йисуз Цlелегуьндал «Серго» совхоздин кьилин инженер Жамалдинан кlвале ван хьана. Ина Ахцегь райондин «Заря» совхоздин директор Къардаш, адан шофёр (тlвар рикlел аламач) ва «Серго» совхоздин директор Мусайибни авай.   Чун авай кlвалин...


Мавлиддин бейтер

Я Аллагьу, я Аллагь, я Аллагьу, я Аллагь, я Аллагь, я Аллагь, я СахIибаль карами!   МухIаммадун ашрафуль агIраби валь гIажами, МухIаммадун хайру ман ямши гIаляль къадами, МухIаммадун баситIуль магIруфи жамигIугьу, МухIаммадун сахIибуль ихIсани валь карами. МухIаммадун тажурус...


Кьейибуруз ван къвезвани?

Суал: Кьейибуруз чан алайбуру лугьузвай гафарин ван къвезвани?   Жаваб: Бадр гъазават куьтягь хьайила, Пайгъамбар ﷺ кьенвай кафиррин патав атана, абурухъ элкъвена рахана. И арада патав гвай Умар асгьабди Пайгъамбардивай ﷺ хабар кьуна: «Я Аллагьдин Расул ﷺ! Вун кьейибурухъ галаз...