Главная

Алчах бинесуз фикирар –виридалайни пис фикирар я

Алчах бинесуз фикирар –виридалайни пис фикирар я

«Эгер вал са касди маса касдивай ван хьайи гафар агакьарайтIа, чир хьухь: ада вавай ван хьайидини масабурал агакьарда» (Гьасан аль-Басри).

Чи девирда инсанрин арада гзаф кьадар чIуру адетар ва нагьакьан хесетар гегьенш хьанва. Гунагьар ава, чаз абур ийиз кичIезвай ва гунагьар ава чна регьятдиз ийизвай. Ахьтинбурук гъибет, буьгьтен акатзава. И гунагьди инсанри гьар юкъуз ийизвай ихтилатра кьилин чка кьазва ва адакай Аллагьди Вичин кьетIен регьим авунвай ксар квачиз са касни хвенвач.

И чIуру хесет виринра гегьенш хьанва ва пис начагъвили хьиз, гзаф инсанар азарлу авунва. Вирида хиве кьазвайвал и хесет алчах ва эдебсуз кар ятIани, гъибет неинки инсанрин рахунра, гьакI интернетдани ава.

Интернетда маса касдикай ам алачир чкадал лугьун ва я кхьин – им, адет яз, кичIевилихъ галаз алакъалу я. Зи макъаладин мурад а инсанар тахсирлу авун туш, зи мурад газет кIелзавайбурал Аллагьдин вилик а гунагьдин заланвал къалурун я.

Хузайфа ибн Яманиди агакьарай Пайгъамбардин якъин гьадисда лагьанва: «Гъибетчи Женнетдиз гьахьдач» (Аль-Бухари, Муслим).

Дуьшуьш

Къадим заманайра са девлетлу касдиз са хъсан лукI гузвайди акуна, амма лукI маса гузвайда адахъ авай тек са нукьсан – им адак квай буьгьтен ийидай хесет тирди лугьузвай. Ада и нукьсан тIимил метлеб квайдай гьисабна ва лукI маса къачуна. ГьикI ятIани са сеферда и лукIра вичин иесидин папаз лагьана:

«Я зи ханум, ви гъуьлуьз вун кIанзамач ва адаз масадал эвленмиш жез кIанзава. Адаз вун кIан хъжедайвал вуна чукIул къачуна адан чурудай са-кьве чIар атIутI».

Ахпа ам иесидин патав фена ва лагьана: «Я зи агъа, ви папаз масад кIан хьанва ва йифиз вун тукIуна, вакай магьрум жез кIанзава. Эгер захъ агъазвачтIа, вуна ксай амалар авуна, ам ви патав чукIул гваз гьикI къведатIа килиг». Гъуьлуь адаз яб гана ва йифиз вич ксай амалар авуна ва паб чукIул гваз адан чурудал алгъайла, ам кьуна ва яна кьена. Идакай папан мукьвабуруз хабар хьана ва абуру адан гъуьл яна кьена. И кар себеб яз кьве тухумдин арада дяве башламишна ва гзаф кьиникьар хьана.

Гъибетни буьгьтен виридалайни пис хесетар я. А хесетар квай инсандиз Дувандин юкъуз кIеви жаза гуда, вучиз лагьайтIа ада гузвай зиян зурбади я. И гунагь авунал инсан шейтIанди гьевеслу ийизва, адан мурад – инсанрин арада душманвал ва такIанвал тун, абур шадвиликай ва секинвиликай магьрум авун я.

Къенин юкъуз гъибетни буьгьтен лап гегьенш хьанва. Жув гьикI тухуда, эгер вал хуш текъвер хабарар агакьарайтIа? Ахьтин дуьшуьшда за теклифзава бязи дибрал амал авун. Сад лагьайди, абур дуьз гафар яз кьабул тавун. Кьвед лагьайди, квел никай хабар агакьарнаватIа, гьадакай пис фикир тавун. Пуд лагьайди, ахьтин хабар агакьарайди насигьат ийиз, адан амалдин алчахвал къалуриз, мад ахьтин ихтилатар тавуникай игьтиятлу авун. Кьуд лагьайди, квел агакьарай ихтилатар масадаз ахъай тавун.

ГЬУСЕЙНАФАНДИ МАГОМЕДОВ

2026-06-01 (Зуль Гьижжа 1447 г.) №6.


Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

За вун гьабурукай жедайдак умуд кутазва   Абу Гьурайради агакьарайвал, Аллагьдин Расулди ﷺ лагьана: «Ни вичин эменнидикай Аллагьдин ﷻ рекье кьве паб таъмин ийиз хьайитIа, адаз Женнетдин варарай эверда. Женнетдиз муьжуьд варар ава. Ни кпIуна чалишмишвал авуртIа, адаз КпIунин варарай...


Бахтунин чинебан къайда

«Саляту-н-нарият» - им Мугьаммад Пайгъамбардиз ﷺ салават гъунин виридалайни фазилатлу ва багьа жуьрейрикай сад я.   Араб чIала «ан-Нар» гафунихъ «цIай» лугьудай мана ава, яни «Саляту-н-нарият» - им цIу хьиз фад таъсир ийидай, фад агакьдай...


Ашервиле тахсирлу авунин гунагь

Исламда цlемуьжуьд лагьай чlехи гунагь – михьи дишегьлияр, гьакlни итимар ашервиле (зина) тахсирлу авун я. Эгер ам авай кlвалах ятlа, ада Шариатдин къазидин кьилив а кар (зина) чпин вилералди акунвай кьуд шагьид-итим гъун лазим я. Тахьайтlа, маса кас ашервиле тахсирлу авурдаз жаза къвезва....


ФатIима ва мультфильм

ФатIима вичин гъвечIи стха Рамазанахъ галаз санал Винни Пухакай мультфильмдиз килигзавай. Йифен геж вахт тир, амма аялар садни ксуз хъфизвачир. Дах кIвале авачир, ам командировкадиз фенвай. Диде лагьайтIа, кIвалин кIвалахрал машгъул тир.   Ада пакадин йикъан экуьнахъ мугьманар гуьзетзавай ва...


Женнетдикай гьакъикъи делилар

Аллагь Таалади лагьана: «Гьакъикъатда, Аллагьдихъай кичIебур багълара ва булахрин юкьва жеда. Абуруз лугьуда: «Алад гьаниз ислягьвилелди, са затIунихъайни хатавал авачиз!» Чна абурун рикIерай такIанвал акъудда ва абур месерал стхаяр хьиз ацукьда, сад-садахъ элкъвена. Абур ана са...