ТакIан къведай кар…
ТакIан къведай кар…

Хизандин гьихьтин бюджет хъсан я? Умуми ва я гьардаз вичинди? Чна чаз атай пулар кIватIзава ва санал харж ийизва, амма гзаф вахтара жуван пул тIалабна къачуз заз хуш жезвач. Зи мажиб заз жуваз таз кIанзава, гъуьлуь лагьайтIа, къуй вичин мажибдай вичи кьил акъудрай. Гьамиша гьуьжетар ва бейкефвилер тежедайвал вуч ийида?
Алимдин жаваб:
Гьихьтин бюджет хъсан я? Вири хизанда авай алакъайрилай аслу я. Хизанда гъуьлуьн везифа – хизандиз, кIвализ гьалал пул къазанмишун, папан везифа лагьайтIа – гъуьлуьн мал-девлет хуьн ва, эгер герек хьайитIа, гъуьлел меслят гъана, пул герек чкайриз харж авун.
Папа къазанмишун, вичин игьтияжриз пул жагъурун чарасуз кIвалах туш, вучиз лагьайтIа абур гъуьлуьн везифаяр я, ва адаз гъуьлуьвай вич недай затIаралди, яшамиш жедай кIвалелди ва икI мад таъмин авун истемишдай ихтияр ава, ва им паб агьваллу хьунилай, я тахьайтIа муьгьтеж хьунилай аслу туш, эгер анжах ада гъуьлуь вич таъмин авуникай магьрум ийидай кар тавунваз хьайитIа.
Яш ва акьул тамам хьанвай дишегьлидиз вичин пул вичиз кIандайвал харж ийидай ихтияр ава. Гъуьлуьз папан ихтияр авачиз адан пулунин иесивал ийидай ихтияр авач.
Амма гьар са хизанда дуьзгуьнвили, ихтибарвили, сада-садаз куьмек гуз кIан хьуни агъавал авун лазим я. Гьахьняй за квез месэла векъи жуьреда гъуьлуьн вилик эцигун меслят къалурзавач. Гъуьлуьхъ галаз секиндиз квез вуч, гьикI ва вучиз ийиз кIанзаватIа веревирд ая. КIевивал тавуна, рикIин сидкьидай жуван кIанидаз хъсанвал хьана кIанз, куь некягь мягькемардай, муьгьуьббат ва ихтибарвал артухардай вири крар ая.
Психологдин меслят:
Са жуьредин жаваб гуз лап четин я, адан себени ам я хьи, хизанрин чIехи паюни хизандин бюджет тухунин чпин къайдаяр кьабулзава. Са низ ятIани пулунин иесивал папа ийидайла регьят я: гъуьлуь адав вири пул вахкузва, анжах са тIимил пул куьлуь-шуьлуь харжар патал вичив тазва. Муькуьбуруз – лап тамам сад-садаз къаншар жуьреда. Ина вири гъуьлуьнни папан къилихрилай, абурун икьрар жез алакьунилай, сада-садаз ихтибар авунилай аслу я.
Куь дуьшуьшда аквазвайвал, кьабулнавай къарар куь хсуси мурадрив ва умудрив кьазвач, гьавиляй сад-садан гъавурда акьан тийидай гьални арадал атанва.
Лап мумкин я, ина хьанвай кар гьакIан гъавурда акьун тавун ва хизандин гьал дуьз кьабул тавун я. Гьелбетда, гьар са дишегьлидиз вичин игьтияжар патал гъуьлуьвай пул тIалабун алчахардай кар я, ва куь гъуьл идан гъавурда акьун лазим я. Куь месэлани ам я хьи, са бязи куьлуь-шуьлуьйрал куь рази туширди куьне куь гъуьлел агакьарна кIанда. Куь хсуси ихтиярда, ам гьиниз харж авунатIа хабар кьан тийидай са тайин кьадар пул хьана кIанзавайди, секиндиз жуван гъуьл гъавурда тваз алахъ. Амма тайин шейэр маса къачуникай лагьайтIа, ам куьне санал веревирд ийида.
Гьакъикъатда лагьайтIа, ада куь мажибдин иесивал авун лазим туш, амма гьар гьикI хьайитIани адан патахъай виликамаз рахана кIанда, гьикI хьи куьн – хизан я, гьакIан кьве бизнес-юлдаш ваъ. Квез хизанда чIехивал кIан тийизвайди, куьне са гьихьтин ятIани цIийи къайдаяр тван тийизвайди ва гележегда квез адавай жуваз пул тIалабиз кIан тийизвайди ам гъавурда тур. Лап мумкин я, ам куь гъавурда акьада ва цIийи шартIар кьабулда. Кьилинди – а кар кIеви, векъи жуьреда тавун я.