Дустуни заз эгоист лугьузва
Дустуни заз эгоист лугьузва
Зи дуст рушан хесет авайди я заз яргъи аудио хабарар рахкурдай, яргъалди зенгер ийидай, та за телефон кьадалди ва я виридалайни къулай тушир вахтунда видео зенгинай рахун тIалабдай. Заз адан яргъи рахунриз яб гудай сабур гьамиша жезвач. Заз мажал авачирла ва я зи гуьгьуьл хъсанзавачирла, за гьич жавабни тагун мумкин я. Зи дуст бейкеф жезва, зун эгоист я лугьузва ва заз вичихъ галаз рахаз кIанзавач лугьузва. За вуч ийидатIа, заз меслят къалура.
Психологдин меслят:
Куь асул гъалатI ам хьун мумкин я хьи, куьне анжах исятда адаз а кардикай лугьун кьетIна, амма икьван чIавалди чуькьни ийизвачир. Адан рахунин саягъди квез хъел гъизвайдакай куьне адаз гзаф гагьди лугьузвачир. Ада фикир авун мумкин я хьи, эгер икьван чIавалди вири хъсанзавайтIа, амма гила квез хъел къвезвайди куь сесинай чир жезватIа, акI хьайила, квез адахъ галаз хсуси патахъай са вуч ятIани ава. Гьавиляй адаз хъел атун мумкин я.
И дуьшуьшда эвелимживилин патахъай тайин хьана ва инлай кьулухъ адахъ галаз рахун герек яни лугьудай суалдиз жаваб гана кIанда. Эгер квез адахъ дустунихъ хьиз муьгьтежвал аваз хьайитIа, амма месэла анжах ам квехъ галаз рахунин жуьреда аваз хьайитIа, адаз а кардин патахъай лагьайтIа хъсан я.
Адаз зенгериз жаваб гун ва яргъи хабарар кьабулун квез четин жезва, гьакIни видео зенгинай куьн гьамиша гьазур туш лугьун лап важиблу я. Адан кефи хан тийидайвал квевай ам гъавурда тваз жеда хьи, кар ада виче авач, кар жуван хсуси кьетIенвилера ава ва вич кваз кьан тийизвайдай гьисабун герек туш.
Нагагь куьн адахъ галаз анжах квез малум тир себебриз килигна рахазватIа, гьа месэлани гьялун хъсан я.
И месэла ахпадал тевегьна исятда гьялун регьят я, вучиз лагьайтIа къвез-къвез адакай квез хъел къведа ва куь дуствал къалмакъалдалди куьтягь жеда.
Алимдин жаваб:
Малум тирвал, инсандин азадвал, маса инсандин азадвал башламишзавай чкадал куьтягь жезва. Жуван кефиниз кIанда лугьуз инсанрин ихтиярар ва азадвал чIурна виже къведач. Жуваз ийизвай туьгьметрин гъавурда акьун лазим я, артух яз, дуьз жеда, эгер зенгинин сифте кьиляй инсандивай, адаз рахаз къулай яни, адаз мажал авани лагьана, хабар кьуртIа, ва, эгер важиблу краривай ам къакъуднаваз хьайитIа, багъишламишун тIалабайтIа.
Эдебдин вири и къайдаяр дуствилин, инсанар сад-садан гъавурда акьунин замин я.
Куь дуьшуьшда, эгер куьне куь дуст рушаз гуьруьшдиз эверна ва чими гьалара адахъ галаз рахайтIа, дуьз жеда. Квевай гьамиша рахаз жезвач лагьана, багъишламишун тIалаб ва рахаз тахьунин себебни кIвалах, мажал тахьун ва икI мад я лагь. Ам гъавурда акьадайвал ая хьи, квез адахъ галаз хъсан алакъаяр хуьн важиблу тирди, бязи вахтара квевай адан зенгиниз жаваб гуз тахьунин, ихтилатдин юкьвалай атIунин гъавурда гьатдайвал. Эгер мад гьахьтин дуьшуьшар хъхьайтIа, азад хьайила, куьне адаз зенг хъийида лагь. Дуьз хиве кьуртIа жеда хьи, квез телефондай яргъалди рахаз кIан тийирди ва чин-чинал акъвазна рахун хуш тирди.
Анас ибн Малика агакьарайвал, Аллагьдин Расулди ﷺ лагьана: «Квекай гьар садан иман тамамди жедач, та адаз вичин стхадиз (вахаз) ва я къуншидиз вичиз кIанзавай шей хьана кIан жедалди» (аль-Бухари, Муслим).
Алиасгьаб Мурзаев, психолог
Адиль Ибрагьимов, алим
