Кьейибуруз ван къвезвани?

Суал: Кьейибуруз чан алайбуру лугьузвай гафарин ван къвезвани?

Жаваб: Бадр гъазават куьтягь хьайила, Пайгъамбар ﷺ кьенвай кафиррин патав атана, абурухъ элкъвена рахана. И арада патав гвай Умар асгьабди Пайгъамбардивай ﷺ хабар кьуна: «Я Аллагьдин Расул ﷺ! Вун кьейибурухъ галаз рахазвани?» Ада ﷺ жаваб гана:

مَا أَنْتُمْ بِأَسْمَعَ مِنْهُمْ ، غَيْرَ أَنَّهُمْ لَا يَسْتَطِيعُونَ أَنْ يَرُدُّوا عَلَيَّ شَيْئًا (رواه بخاري و مسلم)

«За лугьузвай гафарин ван абуруз квелайни хъсандиз къвезва, анжах абурувай жаваб хгуз жезвач» (Муслим, Бухари).

Ибн Къайима вичин «Ругь» лугьудай ктабда кьейибуруз ван атунин месэладин гьакъиндай лап куьлуь-шуьлуьрни кваз кхьенва. Вагьабитри кьейибуруз ван къвезвач лугьуз делилар хьиз гъизвай аятриз абуру чIуру баян гузва. Гьакъикъатда, абурун мана ам я хьи, вуна кафирриз дуьз рекьел гьикьван эвер гайитIани абуруз адакай хийир жедач. Абурун рикIер имансузвили кечмишарнава. Гьа аятриз инал лагьай хьтин баян гайидалай кьулухъ, Ибн Касира кхьизва: «Кьейибуруз чпин кьилив са кас атайла, адакай хабар жезва ва адан ван къвезва. И кар тестикьарзавай гзаф гьадисар чал агакьнава». Пайгъамбарди ﷺ вичин умматдиз сурарал атайла лугьудай гафар чирнава («Ас-саламу аляйкум…») («Мухтасару тафсир Ибн Касир», 3-том, 59-чин). Кьейибуруз ван къвезва, гъавурда акьазва ва абуру саламдиз жаваб гузва, анжах чаз абурун ван къвезвач.

Пайгъамбардин ﷺ гьакъикъи гьадисда лагьанва:

إِنَّ الْعَبْدَ إِذَا وُضِعَ فِي قَبْرِهِ وَ تَوَلَّى أَصْحَابُهُ إِنَّهُ لَيَسْمَعُ قَرْعَ نِعَالِهِمْ (رواه بخاري و مسلم و أبو داود و النسائي)

«Гьакъикъатда, мейит кучудна инсанар сурарилай хъфидайла, адаз абурун кIвачерин ван къвезва».

Кьейибуруз ван къвезвайди тестикьарзавай гзаф гьадисар ава, абур инкариз анжах зиндикьривайни материалистривай жеда. Бязи вахтара акьулсуз, иман зайиф мусурманрин сивяйни ихьтин гафар акъатда.

«Гьакъикъатдин суракьда» ктабдай