Главная

Хъипрекай кьиса

Хъипрекай кьиса

- Аслан! Гьазур хьухь, гьерекат! Чун балугъар кьаз физва! – Асхада вичин гъвечIи стхадиз гьарайна ва гьаятдиз экъечIна.

 

Асланни вичивай жезвай саягъда тади авуна куьчедал экъечIна. Адаз стхадихъ ва адан дустарихъ галаз сейрдиз физ кIандай. Абурухъ галаз вахт шаддиз акъатзавай. Гьа икI, Асхадан вири дустар кIватI хьана ва абур балугъар кьаз фена.

ВацIал агакьайла, гадайри циз рапар вегьена, ва балугъар гьатдатIа лугьуз, вил алаз кьерел ацукьна. Балугъар рапарал къвезвачир, гьавиляй гадайрин рикI акъатзавай.

- Ша чна чил цикай хкудин, белки ана са шей гьатна, - теклифна Умара.

Дустар рази хьана. Абуру тадиз чил хкудна, амма чилинани къацу хъипрелай гъейри мад са шейни гьатнавачир.

Гадайрик хъуьруьн акатна:

- Агь, гьикьван гзаф балугъар чна кьуна! – шаддиз лагьана Умара. – Балугъдин шурпа ваъ, хъипрен кIвачерикай французрин шурпа гьазурда чна! – ада хъипрен кьулухъ галай кIвач кьуна ам дустариз къалурзавай. ГъвечIи Асланалай гъейри амайбур вири хъуьрезвай, адаз лагьайтIа, кесиб къиб язух къвезвай.

Гадайриз ам акуна:

- Эй, Аслан! Вун вучиз пашман я? Ваз къиб язух къвезвани? – дустар аялдай къал акъудиз башламишна. Асланан чин яру хьана ва абуруз далу гана ацукьна.

И арада гадайрикай сада лагьана:

- Яб це! Ша чна бицIи Асланакай итим ийин!

Вири тажуб хьана:

- Гьи къайдада?

- Ада къиб тукIурай ман! Ма, чукIул къачу! Вун халисан итим тирди чаз къалур!

Гадаяр Асланай вуч акъатдатIа лугьуз килигиз акъвазнавай. Адаз дустари вич итимдай гьисабна, вичиз гьуьрмет авуна кIанзавай. Эхирни ада чукIул къачуна ва къиб гъиле авай Умаран патав фена. Вичин стхадиз ам тукIвадайвал викIегьвал бес жеда лагьана Асхад чIалахъ жезвачир. Амма Аслана къиб къачуна ва къванцин патав фена, ам къванцел эцигна ва адан винел чукIул хкажна. Ингье, исятда ада хъипрен кьил атIуда! Гадайри кисна гуьзетзавай.

Асланан гъил явашдиз агъуз жез башламишна, кичIевиляй Асланан вилер акьал хьанвай, … садлагьана дидедин гафар адан рикIел хтана: «Чан алай вири шейэр Аллагьди ﷻ халкьнава, абурун виридан гьакъиндай мусурман регьимлу хьана кIанда». Гъил гьавада акъваз хьана. Аслан кьве рикIин хьана. Адаз дустарин гьуьрмет къазанмишиз кIанзавай. Амма Аллагьдиз ﷻ аси жез адаз кичIезвай. Къибни адаз рекьиз кIанзавачир. Эхирни ада ам тукIун тавун кьетIна, и арада адан гъил сада кIевиз кьуна – ам Асхад тир.

- Гьан, хъуьренани, гила бес я!

ЧукIул зав вахце! – Асхада стхадивай чукIул вахчуна ва иесидив вахкана. – Гила къиб ахъая, адаз гайи кьван азият бес хьана, - лагьана ада Асланаз.

Асланаз шад хьана ва рикIяй «альгьамдулиллягь» лагьана, ада къиб циз ахъайна.

Ахпа гадаяр кIвалериз хъфена. КIвализ хтайла, Аслана чIехи стхадивай жузуна:

- Вуна гьикI фикирзава, завай ам рекьиз жедайни?

- Вун квекай рахазва? – тажуб хьана Асхад.

- Хъипрекай, мад квекай рахада кьван? – нефес акъадарна Аслана.

- А! ГьакI лагь ман! Ваъ, вавай жедачир! – инанмишвилелди жаваб гана Асхада.

- Вуна зун кичIеди я лагьана фикирзавани? – туьнт хьана Аслан.

- Ваъ, за ваз а кIвалах ийидай мумкинвал гудачир! Зайиф, ажуз гьайван яна кьин вуна викIегьвиляй гьисабзавани? Зи фикирдай ам гунагь ва ахмакьвал я! – лагьана Асхада.

- Бес вучиз вуна и гаф виридан вилик лагьанач? – тажуб хьана Аслан.

Асхадаз регъуь хьана:

- Фикирдиз атанач. Багъишламиша. Идалайни гъейри, заз вуна вуч ийидатIа килигиз кIанзавай. Мад ихьтин арада, яни зайифдаз зулум ийидайла, зун гьич садрани кисна акъваздач. За гаф гузва!

Няниз абуру и вакъиадикай бубадиз ахъайна ва ада хъипери Аллагьдиз ﷻ зикир ийизва ва абур кьин гьарам тирди лагьана.

- ГьикI хьайитIани, зайиф ва ажуз гьайванар кьин, абур чандивай авун еке гунагь я! – алава хъувуна бубади.

2026-06-01 (Зуль Гьижжа 1447 г.) №6.


Дармандин набататар

Успагьан Урусатдин агьалийри чичIек-дикай, шивитдикай менфят къачузвай хьиз, европавийри успагьан (шпинат) ишлемишзава. И набатат абуруз гзаф менфят квайди тирвиляй кIанзава. Успагьан Россиядани эхиримжи вахтара гегьеншдиз ишлемишзавай набататрикай сад я. Гьакъикъатдани, пешекарри ам витаминралди...


КьетIенвилер гьисаба яхъ

Акьалтзавай несилдиз тербия гун алай аямдин жемятдин важиблу везифа ва чи уьлкведин сиясатдин пай я. Ам менфятлудаказ кьилиз акъудунилай уьлкведин гележег аслу я. Демократвилин бинеяр авай правовой уьлкве туькIуьрун руьгьдин жигьетдай девлетлу, хиве жавабдарвал авай ва сагълам несил тербияламиш...


Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

За вун гьабурукай жедайдак умуд кутазва   Абу Гьурайради агакьарайвал, Аллагьдин Расулди ﷺ лагьана: «Ни вичин эменнидикай Аллагьдин ﷻ рекье кьве паб таъмин ийиз хьайитIа, адаз Женнетдин варарай эверда. Женнетдиз муьжуьд варар ава. Ни кпIуна чалишмишвал авуртIа, адаз КпIунин варарай...


ФатIима ва мультфильм

ФатIима вичин гъвечIи стха Рамазанахъ галаз санал Винни Пухакай мультфильмдиз килигзавай. Йифен геж вахт тир, амма аялар садни ксуз хъфизвачир. Дах кIвале авачир, ам командировкадиз фенвай. Диде лагьайтIа, кIвалин кIвалахрал машгъул тир.   Ада пакадин йикъан экуьнахъ мугьманар гуьзетзавай ва...


Шейх Желилакай гьикая

Гьуьрметлу Желил халу заз аял чlавалай жуван буба хьиз чида, ада захъ галаз назик, ширин суьгьбетар ийидай.   Желил халуни зи буба Жамалдин рикl алай дустар яз, стхайрилайни багъри тир. Сифтегьан Цlелегуьнар – Касал булахдин кьилел, Магьмутрин, Брекрин хуьрер аквадай кьакьан тепедал,...