Главная

Чара дишегьлидихъ галаз хелветда хьун къадагъа тирдакай

Чара дишегьлидихъ галаз хелветда хьун къадагъа тирдакай

Аллагь Таалади лагьана: «Куьне абурувай (ина Аллагьдин Расулдин ﷺ  папарикай ихтилат физва, амма им амай вири папаризни талукь я) квез герек са шей тIалабдайла, арада перде аваз абурувай тIалаб…» («Аль-Агьзаб», 53).

 

  1. Укба бин Амира агакьарайвал, са сеферда Аллагьдин Расулди ﷺ  лагьана: «Къуй квекай са касни гьич са вахтундани чара дишегьлияр авай чкадиз тефирай!» Ансаррикай сада жузуна: «Эгер ам гъуьлуьн мукьвади яз хьайитIа?» Ада лагьана: «Мукьвади – им телефвал я!» (Яни, гъуьлуьн мукьвадаз кIвализ къведай ихтияр хьуниз килигна, ам хаталу темягь финин себеб хьун мумкин я) (Аль-Бухари, Муслим). Мукьвади лагьайла, им стха, стхадин хва ва я имидин, халудин хва фикирда ава.
  2. Ибн Аббаса агакьарайвал, Аллагьдин Расулди ﷺ  лагьана: «Къуй квекай садни гьич са чIавузни чара дишегьлидихъ галаз хелветда амукь тавурай, эгер адахъ мукьва кас галачиз хьайитIа!» (Аль-Бухари, Муслим).
  3. Бурайдади лагьана: «Садра Аллагьдин Расулди ﷺ  лагьана: «Аллагьдин ﷻ рекье дяве ийизвайбурун папарик кягъун виже татун, дявейра иштирак тийизвайбуруз чпин дидейрик кягъун виже татуниз тешпигь хьун лазим я. Дяведиз тефена амукьай вуж хьайитIани, дяве ийизвайдан хизандин къайгъуйра ам эвеззавай, амма адан патахъай вичин везифаяр тамамар тийизвай, Дувандин юкъуз ам дяве ийизвайдан вилик акъвазарда ва адан хъсан крарикай вуч кIан хьайитIа ва гьикьван кIан хьайитIа ада вичиз къачуда». Ахпа Аллагьдин Расул ﷺ  чахъ элкъвена ва жузуна: «Куьне идан патахъай вуч фикирзава?» (Яни: куьне гьикI фикирзава, а крарикай са затI хьайитIани амукьдани, эгер инсандиз руьгьдиз къанихвал хьтин хесет хас тирла, ва Аллагьди ﷻ адаз вичиз кIандай кьван вири шейэр къачудай ихтияр гайила?) (Муслим).

2026-08-01 (Сафар 1448 г.) №8.


СУАЛ-ЖАВАБ

КапI авурдалай кьулухъ бязибуру кьилелай гъил алтадзава ва са вуч ятIани кIелзава. Ам Шариатда авай кIвалах яни? Ферз тир капI авурдалай кьулухъ кьилин чIараривай гъил гвягъун Сунна (Пайгъамбардин ﷺ рехъ) я. Анас бин Малика лагьана: «КапI авурдалай кьулухъ Пайгъамбарди ﷺ гъил кьиливай...


Угъри Аллагьди ﷻ лянетламишзава

Газет кlелзвай играми стхаярни вахар, къе чун угъривиликай рахада. Ам Исламда къанни сад лагьай чlехи гунагь я. Угъри инсанриз ва Аллагьдиз ﷻ такlан кас я, ам халкьдин виляй аватзава ва Шариатдини адаз пис жаза гузва, гьавиляй мусурманар а гунагьдивай яргъа хьун лазим я.   Ислам динди...


Дастамаз къачудайла дуьаяр кlелун

Суал: Дуьз рекьелай алатнавай са бязибуру лугьузва хьи, дастамаз къачудайла (гъилер, кIвачер чуьхуьдайла) дуьаяр кIелун бид’а я, гьавиляй абур кIелдай ихтияр авач. И гафар дуьзбур яни?   Жаваб: Ваъ, дуьзбур туш. Дуьа гьина хьайитIани ва мус хьайитIани ийидай ихтияр ава, анжах...


КапI тавун къиямат я!

Вилер ахъайиз кIанзавачир…генани къарагъна чин­гъил чуьхуьдай ашкъи авачир. «Бррр…яд къайиди я эхир!» ­ ФатIимадин и карни рикIел хтана ва ам генани яргъандик алчуд хъхьана.   «Къе гьяд югъ я. Мектебдизни физвайди туш, гьавиляй яргъалди ксайтIа...


Себеб хьана

Желил буба гьар нин кlвализ хьайитlани фидай кас тушир. Ам мукьувай чидай инсанри и кар тестикьардай. Гьар са хуьре адаз вич фидай кlвалер авалдай. Мегьарамдхуьре ихьтин кlвалерикай сад Къадиран гадайрикай тир Абас халудин кlвал тир.   Са сеферда чун (тахминан 1957-йис я), са десте жегьилар,...