Главная

Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

Абу Бакр инсанрикай виридалайни жуьрэтлуди я.

 

Са сеферда Али ибн Аби ТIалиба, вич халиф тир вахтунда, вяз гудайла инсанривай хабар кьуна: «Куьне гьикI фикирзава, инсанрикай виридалайни жуьрэтлуди вуж я?»

 

Абуру лагьана: «Я мусурманрин гьаким, ам вун я». «Закай лагьайтIа, - лагьана Алиди, - душмандихъ галаз сад-садан хура акъвазна дяве ийидайла, зун садрани кIаник акатайди туш, амма, ятIани, чакай виридалайни викIегьди Абу Бакр тир. Са женгина чна Пайгъамбар патал алачух яна. Адал йифиз къаравулвал авун лазим тир. Асгьабри чпин арада Аллагьдин Расулдал ни къаравулвал ийида лугьуз сада-садавай хабарар кьаз хьана. Абу Бакралай гъейри, садавайни рикI авуна а алачухдин патав физ ва вичел ам хуьнин жавабдарвал къачуз хьанач. Анжах са ада вичин гапур къакъарай акъудна ва Аллагьдин Расулдин патав акъвазна. Гьакъикъатда, ам виридалайни жуьрэтлу инсан тир».

Ахпа ада давамарна: «За Аллагьдал ﷻ кьин кьазва, заз акуна гьикI Меккада къурайшитар Аллагьдин Расулдал элкъвена кIватI хьана адан намусдик хкIадай кар ийиз кьетIнатIа. Абурукай сада ада эцязавай, сада вегьена адан парталар кьазвай. Абуру адаз лугьузвай: «Им вун яни чи бутрикай са Аллагь авунвайди?!» А вахтунда Абу Бакралай гъейри садани Пайгъамбардин патав физ ва адаз куьмек гуз жуьрэт авунач. Ада Пайгъамбардиз куьмек гуз тади авуна. Ада Аллагьдин Расулдин патавай инсанар эцяна къакъудзавай, абур язавай, абурухъ галаз кикIизвай ва лугьузвай: «Квез бедбахтвал жеда, анжах инсанди: «Зи Рабби – Аллагь я» лугьуз акурла, яраб куьне ам яна рекьида жал?»

ГьакI лагьана, Алиди вичин чин абадалди кIевна ва шехьиз гатIумна, та накъвари адан чуру кьежирдалди».

 

Али ибн Аби ТIалиб Абу Бакракай

Садра Али ибн Аби ТIалиба инсанривай жузуна: «Тавакъу ийида, заз лагь, инсанрикай вужар хъсан я – фиръаванан инсанрикай иман гъанвайбур (чпин иман чуьнуьхзавай ва фиръаванахъай кичIезвай) ва я Абу Бакр? Инсанри адаз жаваб ганач ва шехьиз гатIумна. А вахтунда Алиди лагьана: «За Аллагьдал ﷻ кьин кьазва, фиръаванан тайифадай тир иман гъанвайбурай ацIанвай вири чилелай Абу Бакран уьмуьрдай са сят хъсан я. Абуру чпин иман чуьнуьхзавай, Абу Бакра лагьайтIа, адакай виридаз ван къведайвал лагьана».

 

«Пайгъамбардин халифрикай 600 кьиса» ктабдай

 

2026-06-01 (Зуль Гьижжа 1447 г.) №6.


Халис инсан ятIа эгер…

ИкI лугьудай Хъсанвал ая эбеди, Амукьдайди са гьам я. Тикрардай заз дидеди, Писвал авун гьарам я.   “Батмиш жедач вацIа ам, ВегьейтIани кудач цIуз”. Жедачир кагьул бубадиз, Заз акьулдин тарсар гуз.   — Хъсанвал я ядигар, РикIелай гьич тефидай. Чун я, бала, инсанар, Дуьнья туна...


Аш’аридин акъида дуьзди тушни?

Суал: Эхиримжи вахтара имам Аш’аридин акъида (инанмишвилин тегьер) инкар ийизвай, ам кафирвал я лугьузвай инсанар акъатнава. Абур гьахъ яни?   Жаваб: Ваъ, абур ягъалмиш я. Фикъгьдин (шариат) месэлайрин гьакъиндай «агьлу-с-Суннадин» имамар Абу Гьанифа, Малик, Шафии ва Агьмад...


СУАЛ-ЖАВАБ

Теспягьрал вуч кIелайтIа хъсан я? Теспягьрал «СубгьанаЛлагь» (Аллагь ﷻ нукьсанрикай михьи я), «АльгьамдулиЛлягь» (шукур хьуй Аллагьдиз ﷻ), «Аллагьу акбар» (Аллагь ﷻ виридалай чIехи я), «астагъфируЛлагь» (за Аллагьдивай ﷻ гунагьрилай гъил къачун...


Мусурман ва чарадан мал-мулк

Угъривал ва къанунсуз саягъда чарадан мал-девлет вичиз къачун – им вири мусурманрин вилерай чIехи гунагь яз гьисабзавай еке чIуру кар я. Ам Аллагьди ﷻ къадагъа авунвайдан патахъай абурукай садни шаклу жезвач.   Гьакъикъи мусурман гьамиша дугъри ва намуслу я ва чарадан эменнидикай са...


КьетIенвилер гьисаба яхъ

Акьалтзавай несилдиз тербия гун алай аямдин жемятдин важиблу везифа ва чи уьлкведин сиясатдин пай я. Ам менфятлудаказ кьилиз акъудунилай уьлкведин гележег аслу я. Демократвилин бинеяр авай правовой уьлкве туькIуьрун руьгьдин жигьетдай девлетлу, хиве жавабдарвал авай ва сагълам несил тербияламиш...