Главная

Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

Абу Бакра лукIар азад ийизва

 

Абу Бакра Аллагьдихъ инанмиш хьанвай лукIар маса къачузвай ва азадзавай, вучиз лагьайтIа абуруз чпин иесийри пис азабар гузвай.

Са сеферда адаз Меккада Нагьдия тIвар алай дишегьлини адан руш акуна. Абур сифте дин кьабулнавайбурукай тир. Абуру чпин гъилери кьуна Бани Абди Дар тайифадай тир абурун бикедиз гъуьр тухузвай. Мусурман дин кьабулнавай дишегьлийриз ада ажугъвилелди гьарайзавай: «За Аллагьдал кьин кьазва, за куьн са вахтундани лукIвиликай азад ийидач». И гафар ван хьайила, Абу Бакра адаз лагьана: «Я дишегьли, вуна кьунвай кьиникай туба ая».

- Жува туба ая, - жаваб гана ада, - вуна абур рекьелай алудна, вуна гила азадни ая!

- Ваз абурухъ гьикьван кIанзава? – хабар кьуна Абу Бакра.

Ада вичин къимет лагьайла, Абу Бакра лагьана: «За абур вавай маса къачузва ва къенин йикъалай абур азад я. Вахце адав адан гъуьр», - буйругъна Абу Бакра. «Белки чна сифте чи кIвалах куьтягьин?» - жузуна абуру. «Эгер квез гьакI кIанзаватIа», - лагьана ада.

 

Аллагьди ﷻ Абу Бакракай лугьузва

Абу Бакра мукьвал-мукьвал иман гъанвай лукIар азадзавай. Гьа са вахтунда адаз Аллагьдин ﷻ разивилелай гъейри са затIни кIанзавачир. Садра бубади адаз лагьана: «Я Абу Бакр, вуна зайиф къуватсуз лукIар азад ийизва. Ваз хъсан жедай, эгер вуна лукIвиликай къуватлу ва жегьил итимар азад ийизвайтIа. Ваз четин вахтар хьайила абурувай вун хуьз жедай». Абу Бакра адаз жаваб гана: «Я буба, за ийизвай кар за анжах Аллагьдин ﷻ разивал къазанмишун патал ийизва».

Идалай кьулухъ Аллагьди ﷻ Абу Бакран патахъай Дувандин югъ алукьдалди кIелдай ихьтин аятар ракъуруна тажуб жедай са карни авач:

«Ни садакьаяр гузвайтIа ва Аллагьдихъай ﷻ кичIезвайтIа, ни виридалайни хъсан крар хиве кьазвайтIа, Чна регьят кардиз рехъ кьезиларда. Вуж мутIлакь тиртIа ва вич са шейинихъни муьгьтеж туш лугьуз фикирзавайтIа, ни виридалайни хъсанди таб яз гьисабнатIа, Чна адаз четин кардиз рехъ кьезиларда. Ам кьейила мал-мулкди ам къутармишдач. Чна дуьз рекьяй тухузвайди я. Эхиримжи уьмуьр ва сифте уьмуьр Чибур я. За куьн ялав алаз кузвай цIукай виликамаз хабардар авуна. Аниз анжах виридалайни бахтсузди фида, ни гьакъикъат таб яз гьисабзаватIа. Аллагьдихъай кичIеди адавай яргъа жеда, ни вичин девлет пайзаватIа, михьи хьун патал, ва гьар са регьим тамамвилелди эвез хъийизватIа. Анжах Аллагь Тааладихъ гьерекатун патал. Ам гьикI хьайитIани рази ийида» («Аль-Лайл» сура, 5-21 аятар).

 

2026-04-01 (Шаввал 1447 г.) №4.


Я Аллагь, Вуна заз ихьтин аялар вучиз гана?

Гьуьрметлу стхаяр ва вахар! Аллагь Таалади чаз и дуьньяда яшамиш жедай къайда - Шариат къалурнава. ГьикI гьар са гъвечIи ва я чIехи алатдин конструкторди «эксплуатациядин къайдаяр» кхьизватIа, гьакI и Шариатни Халикьди Вичин махлукьатрикай виридалайни ажайиб, къимет авай - инсан патал...


Кьиникьин къеце патан себебар

Къе чун виридаз талукь тир темадай рахада – къеце пата себебралди жезвай кьиникьрин вилик пад атIуникай.   Къецепатан себебар вучар я? Абур азарар ва яш туш. Абур чанар тухузвай – гзаф вахтара жегьил, къуватлу инсанрин – бейхабардиз жезвай, мусибатлу вакъиаяр я. Абур...


Иманди дуьзвал истемишзава

Эвел алатай нумрайра   Йикъа шумуд сеферда куьне гунагьрикай туба ийизва, Аллагьдин ﷻ жазадихъай кичIела, мад абур хъувун тавунин ният аваз? Жувавай хабар яхъ, куьн садра кьванни Аллагьдихъай ﷻ кичIевал гьиссна шехьайди яни?   Аллагьди ﷻ Къуръанда лагьана (мана): «Абуруз...


Ислен йикъалай башламишда

Квез мукьвал-мукьвал ихьтин фикир къвезвани: «КIвалахар куьтягьда ва фадлай рикIик квай кар гъиле кьада»? Дустарихъ галаз гуьруьшар, машгъулатар, сиягьатар ва гьатта гьакIан шадвилерни кваз «хъсан вахтарал» вегьезвани? Эгер гьакI ятIа, куьн тек туш.   Алай девирдин...


СУАЛ-ЖАВАБ

Мусурманриз килисадиз фидай ихтияр авани? Имам ар-Рамлиди вичин «Нигьаят аль-Мугьтаж» ктабда кхьизва: «Мусурманриз килисадиз, синагогадиз ва икI мад фидай ихтияр ава, эгер: - абурун (гьа ибадатханадин векилрин) ихтияр аваз хьайитIа; - ана кьадардилай артух вине кьазвай шикилар,...