бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Аллагьли ﷻ дурхъабарибти

Аллагьли ﷻ дурхъабарибти

Аллагьли ﷻ дурхъабарибти

ХIядисуназиб бурули саби бегIлара дурхъаси, бегIлара Аллагьлис ﷻ дигуси гIямал гIилмулизив учIни саби или. Идбагра ﷺ викIули сай: «ГIилму багьес къайгъибара, ил багьандан Китайлизи арукьес хIяжатбикалра». ГIилмула дурхъадешличила дахъал хIядисунира, Кьуръа аятунира лер. Илдачила декIарси бутIализир гъайъдикIехIе. ГIилму суннатлара лерти сари, гьар адамличир чертира лерти сари. Иш бутIализир гьар адамличир черти гIилмуличила бурехIе.

 

Исламла динна мягIна саби: шагьадат бурни, дехIбала дирни, дуббуцари бурцни, ахъри лебсини хIяж барни, закат бедлугни. Илди лерил гьар адамличир черли диъниличи мешули, илди дирнила жура, илди дукьдулъахъути секIалра дагьес гьар адамличиб чебла саби. Нушанира къайгъибирехIе декIардарили илдачила бурес. Илдачи мешули, гьар адамличир чулира дагьес, лебли биалли чула дурхIназира, чула хIерудилиубтазира, нушала Идбагличила ﷺ ва илала бегIтачила, насабличила, хьунрачила, дурхIначила баянти дагьахъес чебси саби. Илкьяйдали Идбаг ﷺ акIубси замана, мер, гьижра барни (гечвиъни), МигIраж (заклизи ахъуцили Алжана, жагьаннаб чедаахъни), Исраъ (дугила заманализив Байтуль-ХIярамлизивад аль-Акьсала мижитла укили, чарварили кибни) дагьахъес черти сари.

ИмцIали гIялимтани буруси хIисабли, нушала Идбаг ﷺ акIубси сай пилла дусла Рабиуль аввал базла 12 - личив. Идбагла ﷺ дудешлис ГIябдуллагь бикIусири. Идбаг ﷺ нешла канилав чумал баз виубхIели, ГIябдуллагь вебкIиб. Идбагла ﷺ дудешла шайзибадси дурхъаси насаб саби: « ГIябдуллагь, ГIядулмутIалиб, Гьашим, ГIябдуманаф, Кьусай, Килаб, Муррат, Каъб, Луайй, Гъалиб, Фигьр, Малик, Назар, Кинанат, Хузаймат, Мудрикат, Ильяс, Музар, Низар, МягIяд, ГIяднан».

Идбагла ﷺ нешлис Аминат бикIусири. Идбагла ﷺ нешла шайзибадси дурхъаси насаб саби: «Аминатла дудеш Вагьб, дудешла дудеш ГIябдуманаф, хала дудешла дудеш Зугьрат, Килаб». Идбагла ﷺ дудешла шайзибадлира нешла шайзибадлира насаб Килабличиб цалабиркули саби. Ил дурхъаси насаблизиб я дудешла, я нешла шайзибад халаси хIурматла бегIти ахIенти чилра агара. Идбагла ﷺ дудешхъалира нешхъалира бегIлара умутира, бегIлара дурхъатира саби.

2026-08-01 (Сафар 1448 д.) №8.


Азгъинти дурхIначила

Муртрил сахаватси ва бузери дигуси хъубзара адам хIерирули уили сай. Илала азгъинти ва кьиркьирти дурхIни буили саби. ВебкIес гьалаб хъубзарли дурхIни сунечи жибарили сай ва пулан мерличибси хъуличиб кур буркъадалли, хазна бургидая или бурили сай. Хъубзара вебкIибмад, илала дурхIни ургубализи...


Цаибил мер

Школализиб «Къияндешлизибти халкьлис кумекбирни» бикIуси уличил конкурс бетерхур. «…Цаибил мерлис приз бедлугули саби Аслямлис! КIиибил мер сархули сай Рашидли! ХIябъибил – МяхIмудли! Тиладибирулра хIябалра сценаличи абацIахъес ва чула шабагъатуни касахъес»,...


УркIи изутира леб

КIел жумягIцадхIи, улкала цацадехIти регионтазирван, нушала республикализирра цIабикьалала (топливо) багьнала шайчир гIяхIцад дарсдешуни кадикиб. Илди хаслира къячдикун шагьуртазиб хIербирути адамтачи.   Буралли, цIабикьалала багьни дусла бехIбихьудличирадал гIяхIцадла ахъдиублири. Амма...


ДехIибала черихъни

Бусурман адам 13 – 14 дус виубхIейчивад балугълаваибси сай: хIебиалли, иличи дехIибала, дуббуцари ва цархIилти Аллагьлис ﷻ дирути гIибадатла жураби (фарзани) хъарти сари. Фарзла (паризала) цадехI дехIибала уркалунси 70 дус жагьаннабла цIализив вирар или цабехIти гIялимтани буруси пикри лебси...


ГIяли ибн Абу ТIалибла мижит

Нушани гьалабра нушала белкIаназиб жIявхIелла мижитуначила бурибсири. Иш яргализиб гьанбушес дигулра ГIяли ибн Абу ТIалибла мижитличила. Илала сурат кабяхъили саби гьижрала 1271 ибил дуслизиб дураибси Афганиста 1000 афгани къурушлизиб. Илизиб нушани чебиулра халаси мижит, берхIила нуранани...