бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

«Дирути Аллагь ﷻ багьандан диахъаб»

«Дирути Аллагь ﷻ багьандан диахъаб»

Замана – дунъяличилра, мусни-зубрачилра бархбасунси, илдачил барх дакIубиубси, илди агардиубхIели агарбируси, гIялимтани бархли се сабил аргъахъес хIебируси, къябхIевдуси, ахирласи, лерилра секIайс кьимат кабалтуси, селилра белгибарес хIейруси умцла.

 

Замана сунела арилиу буцес пикриикIули, адамли сягIятуначи, бурхIначи, бузрачи, дусмачи, даршдусмачи бутIили саби, амма замана, чилилра сеналра сунела арилизи буцес вирули ахIен.

Замана сунес дигуси тяхIярли башули саби, нуша чина-биалра кьандирухIели арцурсиван гьалакли, селичи-биалра хIерли кадиибхIели каберхахъес хIейрули, багьлали.

Замана, зимла манзиллисра барсбиахъес нушазиб гьунар агарли, нушала гIямрула бурхIначил бархбаси саби.

ГIямрули, заманали адам халавиахъули сай, руркъули сай, дахъал секIал чедиахъули сари, шакра хIейкили гIямрура заманара ардашули сари, чус дигуси тяхIярли, нушази селра хьархъархIебаили.

ХIера арбякьун 2024 ибил дусра. Илизирра лерри вайтира гIяхIтира, нушала баркьудлумазирад, пикрумазирад хъархIерагартира, нушани дирути детурхахъутира.

Сагаси Дусла байрам гъамбикIухIели, къянала хабуртазирти тамашала анцIбукьуначи, сагати гIяхIдешуначи, гьарбизуначи биштIати дурхIниван халатира хIерли бирути саби. Дашули ардашути сагати дусмани хIянбиахъубли биалра, деркIибти дусмани бамсахъурли, бухънабаили биалра адамтазир сагати гIяхIдешуначи хьулани дубкIули ахIен.

Нуша бакIибси сагаси дуслизир хIерлира Украинала дазуличирти дявила анцIбукьуни тIашдилзниличи, гьаннала ИзрагIилла вегIбекIуначи чули дарибти такьсиртас лайикьси танбихI гIеббиъниличи, нушала шагьарлизир, ириъван ишдусра халкь бикути чумал сагати автобус дакIудирниличи, шагьарлизирти нясдешуни кадирхьути мерани умули дирниличи, кран абхьибмадан дяргIибтира ванатира шин чяхIдулхъниличи, хутIличилти далагардешуни агардирниличи, чараагарли гIягIнитас чула юртанази матъал газ лебкниличи, бузутас алапа, бухънабас пенсия халабиъниличи.

ХIерлира сахаватли балгунси кьумур-алав хъалибаргуни цаладиркниличи, цалис цали гIяхIдешуни дулгниличи, далгунти балгни детурхниличи.

Разилира нуша хIердируси замана гаши-дягIила хIебиъниличи, нушала республикализиб бекIла чедиб даршуси зак лебниличи, (илкIун багьа бурес хIейруси дурхъадеш саби, ил ахIерабарес гьарилличи хъарси саби), хъулразибси баракатличи, чархлизибси арадешличи.

Лебси гIяхIдешличира, заманалис чебуркъубси къияндешличира, имайчил ва сабурличил кьабулли виэс вирни ЧевяхIси Аллагьли ﷻ дедибти дурхъадешуназибад чеббикIибси дурхъадеш саби.

Дунъяла тарихла бухъяндешличил цугдуцибхIели, нушаб дунъяличир деркIахъес гибти бурхIни, гьариллис хIелугути 100 дус диаллира, гIямрула ца бархIигъунти сари. Дунъяличиб буркIуси заманара, зимла манзиллисалра камбарес, яра имцIабарес чисалра имкан бедили ахIен. Караматли жагаси дунъяличиб, чус дигутани биркьули хIербиэс адамтас гIямрула манзил бедили саби. Секьяйда деркIес гIягIнили гьатIи, нушаб гибси дурхъадеш, дунъялизирти гIямрула бурхIни, илдикIун гIур гьачамалра, чилилра сеналра чардарес вирули ахIен?

Гьачам наб къарширикибси, дила нешла гIямрулагъуна хьунул адамли балга барибсири «ХIела барибси Аллагьﷻ багьандан биахъаб, дила рурси».

ИтхIели балгала мягIна нуни аргъибси ахIенри. ГIур кьанниван багьурра, Духъаси Кьуръа гьарил аят ил балгаличибад бехIбирхьуси биъниличила. Ил балгакIун гIяраб мезли буралли, нушани гьарил гьигьлис бузахъулра: «БисмиЛлагьи рряхIмани рряхIим – ряхIму-уркецIила ВегI Аллагь ﷻ багьандан», - ибси саби. Гьарли-марли, ил балгаличил хIербирути адамтани чула гIямрула бурхIни Аллагь ﷻ багьандан ва дунъя ахIерабирули дуркIули сари.

Сунела гIямрула гьарил манзил, Аллагь ﷻ багьандан буркIуси адамли, гьарил бируси Аллагь ﷻ багьандан бирули виалли, илиникIун сеналра, селра вайси барес хIейрар.

Аллагь ﷻ багьандан узули хъалибарг абикьес, гIяхIли хьурабарес, юлдашдеш дарес, къияндикибси адамла уркIи барес, юлдашуначил жагали замана беркIес, сагали лябкьуси дуслис гьунивиули, вегIлис дигахъути адамтачил зумали къаршииркес, гIяхIти пикрумачил замана беркIес вируси сай.

Амма вайси уркIилабли, вайси кьасличил, вайси балгаличил иш дунъяличиб беркIибси замана Аллагь ﷻ багьандан беркIибси ахIен. Ил дунъяличиб вегIли вегIличи балагь лебхули, ахиратлизив жагьаннаблизи хьуравиэсли беркIибси замана саби. Иличила балули ва зимла манзиллисра хъумхIертурли, хIушани буркIуси лебилра замана, хIушала биру-балтуси Аллагь ﷻ багьандан биахъаб хIурматла газета бучIанти.

Сагаси дуслизир ЧевяхIси Аллагьла ﷻ уличилти лерилра хIушала пикруми детерхаб, дунъяличирти дургъби тIашдизурли, даршудеш тIинтIбиаб.

Заманали дунъяла улкнас бекIдешдарес кьадарбиахъубти адамтани лерил секIал Аллагь ﷻ багьандан дарахъес, дунъяличиб нушани буркIуси замана, атомла бомбабачил жагьаннабличи шурхIебатахъес ЧевяхIси Аллагьлизи ﷻ рулгулра. Лерилра газета бучIантира илкьяйда пикридикIниличи рирхулра.

Лебтасалра даршуси сагаси дус булгулра. Амин!

 

Муъминат Хаттаева

 

2026-08-01 (Сафар 1448 д.) №8.


ГIурра гаджетунала асарличила

Гьалавван наб ца тяниш къаршиикиб. «Нуни дила дурхIнази телефон батахъес вирули ахIенра. Мурталра илизив хахамвикIули сай. Кебасасли, вяв-чIярлизи ихъули сай, ва вяхIес булан валилзули сай. Балули ахIенра се барес хIяжатлил», – викIи ил.   Марлира, гIергъити дусмазиб...


ДехIибала черихъни

Бусурман адам 13 – 14 дус виубхIейчивад балугълаваибси сай: хIебиалли, иличи дехIибала, дуббуцари ва цархIилти Аллагьлис ﷻ дирути гIибадатла жураби (фарзани) хъарти сари. Фарзла (паризала) цадехI дехIибала уркалунси 70 дус жагьаннабла цIализив вирар или цабехIти гIялимтани буруси пикри лебси...


Салат

6 порциялис гIягIни-диркур: гIяргIяла диъ – 300 гр; шиниша хъара – 1 тIакьа; хияр – 300 гр; гидгари – 5; картошка – 400 гр; набадари – 100 гр; шиниша жерши – 20 гр; майонез, зе, исут, кьар – бизидеш хIясибли.   Балкьарахъни: ГIяргIяла...


Республикализивра цаибси

Дила белкIла игитгъуна адамличила макьала белкIес цазаманализиб къияннира бирар, гьамадлира. Мурхьти багьудлумачилси гIялимличила белкIес, хаслира ил академик виалли, лайикьси тяхIярли бетхIерар или гьанбиркули бирар. ГIялимличил ца даражаличир ихтилатдикIес, гIилмулашал мурхьти илала багьудлумачи...


Азгъинти дурхIначила

Муртрил сахаватси ва бузери дигуси хъубзара адам хIерирули уили сай. Илала азгъинти ва кьиркьирти дурхIни буили саби. ВебкIес гьалаб хъубзарли дурхIни сунечи жибарили сай ва пулан мерличибси хъуличиб кур буркъадалли, хазна бургидая или бурили сай. Хъубзара вебкIибмад, илала дурхIни ургубализи...