бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Гьарли – марси талихIла мягIна

Гьарли – марси талихIла мягIна

Гьарил нушазивад бусурман виаб яра цархIил, ЧевяхIси Аллагьли ﷻ Сунела уркIецIиличил лебтасалра гибти нигIматуначил пайдалавикIуси сай. Или биалра, цацабехIти адамти илди нигIматуначи разихIебиркули, имцIали дигули бирар. Илдала бегIлара халаси хатIа саби илди даим се-биалра баргес къяйцIли биъни ва чус бедибсилис баркалла хIебалахъни, шукру хIебирни. ЦархIилван буралли, илди саби чула стакан байхъу бацIлицун чебиути адамти, байхъала бицIили чехIебиули.

 

Нушани Аллагьли ﷻ гибти нигIматунас гьайгьайрагу, се анцIбукьлизибра тамай чебла чебахъес хIедирехIе, амма нуша баркалла балахъули, шукру бирутили диэс гIягIниси саби, нушала гIямрулизирти Илала гIяхIдешуни хIисабдирули. Нушала гIямруличи пикри бяхIчииули, нуша илала «бицIибси» шайчи хIердикIес чебси саби, «бацIсиличи ахIи». Ил багьандан нуша халаси давлала бегIтачи ахIенрану хIердикIес гIягIнити, камси секIал лебтачи сарра.

Ишаб гьанбушес дигулра ца хабар, илала кумекличил хIуша гIуррара пикридухъахъес багьандан.

Ца эскибиубси юртличир виштIаси дурхIяра сарира хьунул адам хIеррирулри. Илдала биштIаси хъали дебали вайси агиличибри, иличиб хъалч аги. Ил хъулибси буркьа урца унза балкIбиублири ва хьунул адамли ил убкасили лацличи ибкьаилри. ДуцIрум ил тяхIярлизив хIериэс виралли, яни яра гIебшни дяхIили яра забли урзухIели, адам секьяйдали хIерируси?

Яни садаиб ва бугIярси дягIличил дарх забра хиб. Ца бархIи дирихь зумабиуб ва чяхI-заб дехIдихьиб, хьунул адамла ва дурхIяла бекIличи забла кIунтIри кадиркулри.

ЦархIилти адамтала хъулразир улкьайтира унзурбира кьяпIдирули, дягIлизибад ва заблизибад берцес имканти лерли диалли, ил хьунул адамла селра аги, сарира виштIаси уршира кIапIбиэс багьандан. Илини уршира кIапIуцили ил буркьа унзалиу дигIянрикиб, гьанна илдас ил гIягIнибикиб. Заб дахъхIи агарли тамандиуб ва берхIи гьаббакIиб. Илди забли шинкIахIебарили берцибхIели, иличи разизивиубли урши нешлизи викIар: «Шукру Аллагьличи ﷻ, нушала ишгъуна унза лебнилис, неш. Ил агарти секьяйда хIербирули вара?»

Ил дахъал хIедагьурси виштIаси урши гьарли-марли разивиублири ил секIайчи, нушани биалли ил кахсилизи халбирехIери. Ил камси секIал илини талихIлизи халбирулри, ва нушаб разидеш сархес дигахIелли, иличибад гIибрат касес чебиркур.

Дунъяличиб бахъал адамти лебти саби нушачиб ункъли хIербирути – ил хIекьдеш саби. Амма нушалара лер цархIилтала агарти имканти, мисаллис, хIулби. ЦацабехIти адамтала илгъуна имкан агара. ХIушала лер кьяшми, цацабехIти адамти чула кьяшмачиб башес хIебирухIели. ХIушани се-дигара асес дирулра, цархIилти адамтала илгъуна имкан агархIели яра арц агархIели. ХIушани умути шин держес дирулрая, миллионти адамти милигли яра умути шин агарли бубкIухIели.

ХIушала биштIати леб, цацадехIти хъалибаргунала илгъуна талихI агархIели. ХIушала бегIти леб, хIушаб кумекбирути ва хIуша гIердурцути. ХIуша гьачамалра пикридухъунраяв дургъби сабабли, хIилла яра бехIемцI кабикили ятимбиубли, бегIти агарли калунти биштIатачила?

ХIушала лерилра шуртIрачилти ванати хъулри лер, цацабехIти адамтас биалли чула хъулри дархьдатурли палаткабазиб хIербиэс чевкъули саби, яра чедиб гьанбушибси хабарлизиб кьяйда бекIличиб хъалч агарли кавлули саби.

ЧевяхIси Аллагьли ﷻ буриб: «Илини хIушаб гиб хIушани тиладидарибти секIал. Аллагьла ﷻ нигIматуни дуйгIули дехIдихьадалли, илди дейгIес хIедирудая. Марлира, адам бархьдеш агарси ва гIяхIбаркь хIебалуси сай». (Сура Ибрагьим).

Бахъалгъунти бирхутани лебсиличи разидеш ва кьабулдеш дакIударахъес ибси жи бархьли иргъули ахIен.

Илдас гьанбиркули саби илди авараагардешличи ва баркьагардешличи жибирути саби или. Бусурмантани чула бузерилизиб, гIямрула шуртIри къулайдирнилизиб ва гIямрула мурадуначи биънилизиб къайгъи дакIубирес чебси саби. Иличил барх илди разили биэс гIягIнити саби чули барибсиличи, гьар секIал Аллагьла ﷻ кумекличил детурхни балули ва ил чус насиббиубси кьисмат сабниличи бирхули.

Нушани сецад къайгъи-барахIелра нушаб кьадарси барсбарес цIакь лебси ахIен, хIебиалли нушани ил кьабулбарили, Кьудратла ВегI Аллагьлис ﷻ мукIурли диэс чебси саби. Илини нушаб насиббарибси, гIяхIдешлис биъни аргъили.

 

Амина Аюбова

2026-05-01 (Зуль-КьагIда 1447 д.) №5.


Балга-дугIя

Хала нешла балга Я Кьудратла ВегI Аллагь ﷻ! ХIела уркIецIилизирад МухIяммад Идбагла ﷺ шафагIятлизирад, Кьуръа баракатлизирад декIармадираба. Гьанагар изайзирад, дяхIагар балагьлизирад дерцахъаба, Аллагь ﷻ! Нушачибад хIярамси гьарахъбарили, хIялалси гьарзабара, зягIипти изайзибад мурахасбатурли,...


Буралаби

Аргъличи къакъмабирхъид, бяхIлизи хъу маделгIад. Хъубзарлис дигуси тяхIярли ахIен дягI булхъуси. ДяхIцIила битIакI хIебирар. Мурталра берхIи хIебирар. 5.ТIярхъилабад бухъунси дягI бугIярси бирар. ГербикIуси къаркъаличир шин хIедашар. ДяхIцIи я хIеркIли архIеху, я цIали игхIейгу. Миъ...


Заб-маркала асурти

Хабарагарси балагь чисалра кьадармабиаб, хъярхъли кабухъун хIеркIлис я инсан къаршимайкаб.   Мартла 28-личир Дагъиста ванзаличир дебали тамашала анцIбукьуни кадикиб. Гьалабси дуги МЧС-ла багьахъни бакIибсири жагIял дахъал заб ва дягI дирар или. Иличи илцад-декIар пикри чилилра бяхIчихIеиб,...


Суалти-жавабти

- Хала БархIилара Кьурбан-Байрамлара ургабси манзиллизиб бусурман адамтас мукъри дирес асубирусив? Ил заманализиб барибси мекъ талихIагарсилизи халбирули саби. - Гьайгьайрагу, асубируси саби. Ил заманализиб барибси мекъ талихIагарси ибси дугIла пикри саби. ШаригIятли илдигъунти секIайчи...


ХIяжла рукнурти

ХIяж динна рукнуртала ца саби, гIялам халкьла вегI Аллагьлис ﷻ бируси гIибадатуназибад халасигъуна. ХIяж адамличи гIямрулизиб гьачам баресцун саби чебси, сунени назру баралли ахIенси.   ХIяж чеббиънилис шел шартI лер: бусурман виъни, балугълавиъни, дагьричевси виъни, азадси виъни, хIяжбарес...