бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Шукрубирес хъуммартидая

Шукрубирес хъуммартидая

Аллагьли ﷻ адамлис дахъал лигIматуни сахаватли пешкешдариб. Кьуръа 70-цад аятлизиб бурили саби илди лигIматуни гибнилис адам ЧевяхIсилис даим баркаллавикIес (шукруикIес) хIяжатси биъниличила: «ХIуша баркалла дикIадалли, хIушала шукруличи Ил разивирар («Зумар», аят 7). «Аллагьли ﷻ хIушаб лихIби, хIулби, уркIи, гиб, хIуша Илис шукрудикIанти детаахъес» (НахIль, аят 78). ХIулби дедни арагIеб 500 дусла гIибадатличил цугбиркур. «Дила лигIматунас хIуша баркалла хIедикIадалли, хъя бирулра, Дила тамбихI цакьси бирар».

 

Аллагьли ﷻ нуша Сунес шукрубирахъес жидирулра, хIебиалли, сен хъумуртутирав нушани ил мягIничебси хъарбаркьличила?! Нушала хьуланачил дархдасунти баркьудлуми, мурадуни дартаахъес ЧевяхIсилизи тиладидикIес кьалли хъумхертулра! Илгъунси саби адамла тIабигIят. Амма хъуммартидая нушакIун иш дунъяличир заманалис гIяхIли сарра.

Аллагьлис ﷻ шукрубирнили гьар адамла гIямрулизиб халаси мер буцес гIягIниси саби, сенкIун цархIилван биалли Аллагьла ﷻ нушачи гьимидулхъан, нушара гIяхIбаркь хIебагьуртала къяйлизир дирехIе. Аллагьли ﷻ дерцахъаба нуша илизирад.

ЧевяхIси Аллагьлис ﷻ шукрубиру гъайличил, баркьудиличил ва уркIили. ГIергъиси бегIла чихъси саби. Аллагьлис ﷻ шукрубирнила дахъал журабазибад саби шукрула дехIибала дирни. Илди кIел ракагIятла сари. Ишгъуна нигетличил диру: «Нуни кьасбирулра шукрула суннатла кIел ракагIятла дехIибала дарес Аллагьлис ﷻ. Аллагьу акбар». Илдазиб «Аль-ФатихIялис» гергъи «Зулзилат» 1-ибил ракагIятлизиб яра «Кафирун»), 2 -ибил ракагIятлизир – «Кафирун», яра «Ихлас дучIа. ДугIялизиб Аллагьлизи ﷻ шукру – баркалла балахъу, уркIецIибарни тиладибиру.

Аюб Идбаг излумазивад сагъиубхIели, Кьуръайзиб бурни хIясибли, илини Аллагьлис ﷻ шукрула 2 ракагIятла дехIибала детерхахъур.

Илди дехIибала Аллагьлис ﷻ шукрула дахъал журабазирад чумал гьандуршехIе:

- паризаби заманаличир ва дурусли детурхахъни;

- чеваргъибхIели Аллагьлис ﷻ шукрувикIар, палтар челгьухIели, хIяжатханалавад дуравхъунхIели, Илала лигIматуна укухIели ва цархIилтира;

- зумали викIу: «Аллагьумма агIинни гIяла давами зикрика ва шукрика ва хIусни гIибадатик(а);

- зикрула талхъан «Ла илагьа илла ллагь» зумабарни (гьар ибхIели Алжанализиб ца галга убалта);

- «Ла илагьа илла ллагьу вахдагьу ла шарика лагьу (кайхьайчи вецIна белчIунсилис КягIбаличи вякьунхелигъуна кири);

- АльхIямду лиЛлагьи роббиль гIяламиин;

- АльхIямду лиЛлагь (ил ца тахIмид бурнили Кьиямала бархIила умцанти дирцIахъу);

- 100-на «СубхIянаЛлагь» ибни 1000 гяхIти баркьудиличил цугдиркур;

- «СубхIянаЛлагьи, вальхIямду лиЛлагьи ва ла илагьа илла Ллагьу, ваЛлагьу акбар»;

- «Ла хIявла ва ла кьуввата илла биЛлагь» (ил гьачам бурнилис Алжанализиб ца галга убалта).

- СубхIянаЛлагьи, вальхIямду лиЛлагьи, ва ла илагьа илла Ллагьу ваЛлагьу акбар (дахъал журала кириби, илдазибад ца: ил бучIусиличирад галгаличирад кIапIриван бунагьуни кадиркур, Идбагли ﷺ иб, ил гьачам бурни чучи берхIила нур кагибти секIлумачиб дурхъаси, кьиматла саби или) ва цархIилтира.

Аллагьлис ﷻ шукру саби:

 - адам гIяхIдеш барахъес гьирварни;

 - вайдеш бирнилизивад гIелумизахъни;

 - Кьуръан бучIни, салават бушни;

 - ШаригIятла дазулизир гIямру деркIни (сунени ва сунела хъалибаргли);

 - динна багьудлуми кайсни;

 - МухIяммад Идбагла ﷺ ва цархIилти идбагунала гIямру руркъни (даим бархьси гьуникад башути сунес гIибратли биахъес) ва цархIилтира.

 

 

2026-05-01 (Зуль-КьагIда 1447 д.) №5.


Заб-маркала асурти

Хабарагарси балагь чисалра кьадармабиаб, хъярхъли кабухъун хIеркIлис я инсан къаршимайкаб.   Мартла 28-личир Дагъиста ванзаличир дебали тамашала анцIбукьуни кадикиб. Гьалабси дуги МЧС-ла багьахъни бакIибсири жагIял дахъал заб ва дягI дирар или. Иличи илцад-декIар пикри чилилра бяхIчихIеиб,...


Суалти-жавабти

- Хала БархIилара Кьурбан-Байрамлара ургабси манзиллизиб бусурман адамтас мукъри дирес асубирусив? Ил заманализиб барибси мекъ талихIагарсилизи халбирули саби. - Гьайгьайрагу, асубируси саби. Ил заманализиб барибси мекъ талихIагарси ибси дугIла пикри саби. ШаригIятли илдигъунти секIайчи...


Зуль-ХIижжа базла 10 бархIила дурхъадеш

Идбаг ﷺ сунела дурхъаси хIядислизив викIули сай: «Илди бурхIназив дубурцуси адам Аллагьли ﷻ вецIал секIайчивли дурхъавиру: сунела гIямрулизи баракат хьурабиру; мас-давла имцIабиру; хъалибарг балагьуназибад уцахъу; бунагьуни умудирар; гIяхIти баркьудлуми имцIа-дирар; бебкIала излуми...


«Муриси къяналичиб кьутIкьуси бархьдеш гьалаб саби»

Гьалабван набзи бурибси къяна сабни аргъира.   АнцIбукьуни гIямрулизир сегъунти-дигара дирар. ЦацахIели къяна буресра чебиркути манзилти дирули дирар. Диннизибра бикIули бирар гIяхIдешлис къяна буралли, бунагь лебси ахIен или. Нуни аргъира къунба бугьути адамти имцIали биъни. Чули барибси...


ХIяжла рукнурти

ХIяж динна рукнуртала ца саби, гIялам халкьла вегI Аллагьлис ﷻ бируси гIибадатуназибад халасигъуна. ХIяж адамличи гIямрулизиб гьачам баресцун саби чебси, сунени назру баралли ахIенси.   ХIяж чеббиънилис шел шартI лер: бусурман виъни, балугълавиъни, дагьричевси виъни, азадси виъни, хIяжбарес...