Һәр айҙың үҙ фазиләте!

Һәр айҙың үҙ фазиләте!

29 апрелдә мосолман календары буйынса Зөлҡағиҙә айы башланды. Ул − Ҡөрьәндә телгә алынған дүрт хәрәм айҙарҙың береһе.

 

Был ай исламға тиклемге замандарҙа уҡ хәрәм (тыйылған) ай булып иҫәпләнгән, йәғни был айҙа һуғышыу, бәхәстәр алып барыу, әрләшеү тыйылған. Зөлҡағиҙә айында ҡылынған гонаһтың үлсәме башҡа айҙарҙағы гонаһтарға ҡарағанда күпкә ауырыраҡ тарта. Был хаҡта Ҡөрьәндә әйтелә: «Ысынында, Аллаһ айҙарының һаны − күктәр менән ерҙе яратҡан көнөндәге Китабында − ун ике ай. Шуларҙың дүртеһе (мөхәррәм, рәжәп, зөлҡағиҙә һәм зөлхиҙә) − хәрәм айҙар. Шул айҙарҙа үҙ-үҙегеҙгә золом ҡылмағыҙ (хәрәмдән тыйылмайса, гонаһ эшләмәгеҙ, уның ауырлығы бүтән айҙарҙыҡынан ауырыраҡ)...» («Тәүбә»сүрәһе, 36-сы аят).

Шулай уҡ был айҙа ҡылынған яҡшы ғәмәлдәрҙең сауабы ла күберәк.

Зөлҡағиҙәнән һуң исламдың биш бағанаһының береһе − хаж ҡылыу һәм ике ҙур байрамдың береһе − Ҡорбан ғәйетен эсенә алған Зөлхиҙә айы килә. Хажға һәм байрамға физик һәм рухи әҙерлек Зөлҡағиҙә айында башлана, тап шуның өсөн дә был айҙа һуғыш, иреш-талаш тыйыла.

Зөлҡағиҙә айы ғәмәлдәренә килгәндә, хәҙистәргә ярашлы, был айҙа ураҙа тотоу хәйерле.

 

Әлфиә Батталова әҙерләне

2026-05-01 (Зөлҡағиҙә, 1447 йыл.) №5.


Шайтан яҙмалары

Ғәйеп – үҙегеҙҙә! Бөгөн мин бер ҡыҙыҡ әйбер эшләнем! Көлкөнән шартлай яҙҙым! Һа-һа-һа! Мин, ысынлап та, көлкөнән саҡ шартламаным, шул тиклем генә ҡыҙыҡ булды. Һа-һа-һа! Шулай итеп, Рамазан менән бәйле тарихҡа күсәйек. Ул кер йыуыу машинаһы һатып алырға уйлағайны, мин уға быны эшләргә ирек...


Өләсәйем нәсихәттәре

Ғаиләлә татыулыҡ, именлек булһын өсөн Улың (ҡыҙың) менән килен (кейәү) араһына ата-әсә ҡыҫылмаһын. Кеше алдында иреңдең бәҫен төшөрмә, бигерәк тә балалар алдында уны кәмһетеп, мыҫҡыл итмә. Һин яманларһың да оноторһоң, ә башҡалар онотмай һәм, ирең алдында үҙеңдең дә абруйың төшәсәк. «Иптәшем...


Хиджама – онотолоп барған сөннәт

«Хиджама» һүҙе ғәрәп телендәге «әл-хаджм» тамырынан килеп сыҡҡан, ул «һеңдереү», «һурып алыу» кеүек мәғәнәгә эйә. «Әл-хиджама» иһә “ҡан сығарыу”ҙы аңлатҡан төшөнсә. Халыҡ медицинаһындағы был ысул элек-электән бик күп...


Әбүзәр Ғифари ислам ҡабул итә

Әбүзәр Янбу ерҙәрендә йәшәүсе Ғифар ҡәбиләһенән була. Ғифарҙар тирә-яҡҡа даны таралған кеше талаусылар була. Улар хатта хәрәм айҙарында ла юлсыларҙы баҫып алып талар булған. Ырыуҙаштарының ошондай ҡырағай ғәҙәтен Әбүзәр ҡабул итә алмай һәм ул ғаиләһе менән сит яҡтарға күсеп китергә мәжбүр...


Стәрлебаш мәҙрәсәһе

Стәрлебаш – элек-электән үҙенең мәҙрәсәләре менән дан тотҡан. Архив материалдары буйынса, Стәрлебашта тәүге мәҙрәсә 1720 йылда асыла. Уға Дәүләт Думаһы ағзаһы Мөхәмәтшакир Туҡаев нигеҙ һала.   Мәҙрәсәлә көслө дин әһелдәре белем бирә. Әммә мәҙрәсә Ниғмәтулла Биктимер улы Туҡаев (1772-1844 й.) һәм...