Билдәле шәхестең матур ғәмәле

Билдәле шәхестең матур ғәмәле

Атаклы боксер мөхәммәд алиҙың исеме бөтә донъяға билдәле. Хатта спорт менән шыпа ҡыҙыҡһынмаған кешеләр ҙә уны бик яҡшы белә. Ғүмеренең ахырына ҡәҙәр атаҡлы шәхес хәйриәселек менән шөғөлләнгән, юнисеф ойошмаһы илсеһе булып, ярлы илдәргә йөрөп, күп ярҙам иткән. Әлхәмдүлилләһ, уның ялҡынлы һәм ихлас сығыштарының күпселеге интернет киңлектәрендә һаҡлана. Уларҙы ҡат-ҡат тыңлаһаң да, һис кенә лә ялҡытмай. Спортсының сағыу ваҡиғаларға һәм баш әйләндергес еңеүҙәргә бай тормошон бәйән итеү оҙаҡ булыр. Бөгөн берәүһенә генә мөрәжәғәт итеп ҡарайыҡ.

Был хәл Лос-Анджелес ҡалаһында була. 1981 йылдың 19 ғинуарында 21 йәшлек бер егет янғын баҫҡысы буйлап Уилшир бульварындағы офис бинаһының туғыҙынсы ҡатына үрмәләй ҙә, өҫтәге майҙансыҡҡа эләгеү юлын томалап, тәҙрә төбөнә баҫа, үҙ-үҙен үлтерергә йыйынғанын белдерә. Үҙ аңында түгел икәнлеге күренеп тора (аҙаҡ билдәле булыуынса, шул мәлдә был бахыр үҙен, Вьетнамда вьетконговсылар төркөмө эҙәрлекләүендә йөрөйөм, тип хис иткән).

Ваҡиға урынына полиция хеҙмәткәрҙәре, янғын һүндереүселәр, психологтар һәм хатта рухани килеп етә. Ләкин Джо (исем-шәрифе тарихта ҡалмаған) бөтә һөйләшеүҙәрҙән баш тарта һәм берәйһе яҡыная башлаһа, шунда уҡ аҫҡа һикерәм, тип янай.

Ике сәғәт ваҡыт үтә. Бөтәһе лә аптырашта. Аҫтағыларҙың ҡайһылары, көтөүҙән арып, егетте, әйҙә, һикер, тип ҡоторта башлай, шуға күрә полиция хеҙмәткәрҙәре киҫкен мәсьәләне хәл итергә саҡырылған белгестәрҙән башҡаһын был урындан ҡыуа һәм башҡа берәүҙе лә яҡын ебәрмәй. Бәхеткә күрә, аяныслы күренештең бер шаһиты Мөхәммәд Алиҙың дуҫы булып сыға: ул шунда уҡ спортсыға шылтыратып, уға түкмәй-сәсмәй барыһын да һөйләп бирә.

Ваҡиғаның артабанғы боролошона Голливудтың бөтә сценаристары көнләшерлек ине. Шылтыратҡандан һуң, теүәл дүрт минут үткәс, был майҙансыҡҡа үҙенең «роллс-ройс»ында Али килеп етә. Полицейскийҙар Мөхәммәдте туҡтатып ҡарай, аңында булмаған егеттең ҡораллы булыуы ихтималлығын иҫкәртә. Боксерҙы ҡаушатырлыҡ түгел: берәүҙең дә ай-вайына ҡарамай, йәшен тиҙлегендәй туғыҙынсы ҡатҡа менеп етә лә, егеткә яҡын тәҙрәнән ҡысҡыра: «Һин минең туғаным! Мин һине яратам һәм бер ҡасан да алдамаясаҡмын! Тыңла әле. Һинең минең менән бергә төшөүеңде үтенәм. Һис борсолма: мин һине яңғыҙ ҡалдырмам».

Егет ғәжәпләнеп кенә ҡалмай, тетрәнә һәм һис ҡаршылыҡһыҙ чемпионға ишеген аса, шунан инде уға ярты сәғәт буйына ғаиләһенә, эшенә бәйле проблемаларын һөйләй. Йәш ирҙең зарын тыңлап бөткәс, Мөхәммәд Али ҡабаланмай ғына уға тәҙрә төбөнән төшөргә ярҙам итә, бинанан алып сыға, автомобиленә ултыртып, дауаханаға алып бара.

Эйе, шәп ир-егеттең һүҙе бер була. Ысынлап та, чемпион Джоны ташламай: иртәгәһенә үк кәрәк-яраҡ, кейем-һалым тейәп, дауаханаға килеп етә, ә һуңыраҡ эшкә урынлаштыра.

Шулай итеп, тыумыштан Кассиус Клей, ислам динен ҡабул иткәндән үҙен Мөхәммәд Али тип нарыҡлаған легендар спортсы, Пәйғәмбәребеҙ салләллаһу ғәләйһи үә сәлләмдең исеменә тап төшөрмәй, мохтаждарҙың мәсьәләлерен хәл итеүҙә ихлас ҡатнашып, күркәм ғәмәлдәр башҡарып йәшәне.

Светлана Әбсәләмова әҙерләне

2026-06-01 (Зөлхизә, 1447 йыл.) №6.


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Әйтегеҙ әле, зинһар: ҡатынына «атайың менән әсәйеңдән алып китәм дә, улар менән аралашмаясаҡһың» тигән шарт ҡуйған ир кешегә уның хаҡ түгеллеген һәм был осраҡта ундай шарттың ҡуйылмаҫҡа тейешлеген нисек аңлатырға? Ирегеҙҙең һеҙгә, атай-әсәйең менән аралашма, тип шарт ҡуйыуы дөрөҫ...


Ирем өйҙә ҡунмай

Тормош иптәшем һуңғы ваҡытта әсәһе менән өләсәһенә күп иғтибарын бүлә. Шуға күрә мин үҙемде икенсе планда һымаҡ тоям. Ул шундай мөнәсәбәтте улар алдындағы яуаплылыҡ менән аңлата: атаһы вафат булғас, әсәһе яңғыҙ ҡалды, улар ярҙамға мохтаж, ти. Хәҙер ирем төнөн өйҙә ҡунмай, өй, балалар – барыһы...


Бай васыяты

Байлыҡта, етеш тормошта йәшәгән ҡарт кеше үлем түшәгендә ята. Уңышлы үткән ғүмеренең серен сисер өсөн улын саҡырған: «Минең үлемем яҡын. Тормошомда һәр саҡ, ниндәй генә ваҡиға булмаһын, миңә ярҙам икән серемде әйтеп ҡалдыраһым килә: -        беренсенән,...


Яулыҡ ябыныу − күркәм ғәҙәт

Беҙ бәләкәйҙән ишетеп үҫкән «Ағас күрке – япраҡ, кеше күрке − сепрәк» тигән мәҡәл кейемде нисек һайларға кәрәк икәнлеген өйрәтә. Кейем-һалым ҡиәфәтеңә килешле лә, уңайлы ла, өҫ-башыңды ҡапларға ла тейеш. Ә инде мосолман ҡатын-ҡыҙы матур кейенеп кенә ҡалмай, башын да ҡапларға тейеш икәнлеген һәр кем...


Шайтан яҙмалары

Сөһәйел, ҡысҡыр!   Хафиз урамындағы матч, эй, көсөргәнешле булды ла инде бөгөн. Мин малайҙар араһында ыҙғыш тыуҙырҙым! Күҙ алдына килтерәһегеҙме: тик торғанда! Һа-һа-һа! Барыһы ла уйын уртаһында Сәджәдтең тупты көслө итеп тибеп ебәреүенән башланды. Ул туп Сөһәйелдең битенә килеп бәрелде....