Къуръандин «Алю Имран» сура
эвел алатай нумарайра
- Эгер (абуруз гъайи гьакьван делилрилай кьулухъ имансузри) вахъ галаз гьуьжетар ийиз хьайитIа, лагь (абуруз, я Мугьаммад): «Зун зи гуьгъуьна аваз атайбурни галаз Аллагьдиз муьтIуьгъ хьана». Лагь (гьакIни) Ктаб гайибуруз ва гьакIни авамриз (арабриз-бутпересриз): «Куьн Исламдиз атанани?» Нагагь абуру Ислам кьабулайтIа, абур дуьз рекье аваз фида. Эгер кьабул тавуртIа (ана ви тахсир жедач), ви везифа – (анжах) агакьарун я хьи (Вагьйу). Аллагьдиз аквазва (Вичин) лукIар.
- Аллагьдин аламатрихъ инанмиш тежезвайбур, ихтияр авачиз пайгъамбарар рекьизвайбур ва адалатлувилихъ эвер гузвай инсанар рекьизвайбур шад ая (я Мугьаммад) тIарвал гудай жазадалди.
- Абурун (хъсан) крар и дуьньяда (абуруз беябурчивал жедай) ва гьамишалугъ уьмуьрда (абуруз эхир авачир азабар гьазурнавай) гьаваянбур жеда. Абуруз куьмекчияр жедач (Аллагьдин жазадикай хкудиз алакьдай)!
- Мегер ваз (я Мугьаммад) акуначни, гьикI чпиз (пак) ктабрай пай ганвайбуру Аллагьдин Ктабдихъ эвер гузватIа, (гьадай) фагьумна абурун арада къарар акъуддайвал (абурукай вуж гьахъ ятIа, вуж туштIа чирдайвал), амма абурукай бязибуру (адаз) далу гузва ва абур – (адан къанунар) кьабул тийизвайбур я.
- Им абуру (чувудри) лугьузвайвиляй я: «ЦIай (Жегьеннемдин) чахъ анжах са шумуд юкъуз галукьда!» (ГьакI, чувудри лугьузвай хьи, Аллагьдиз абур чпин имандилай, крарилай ва уьмуьр тухунин къайдадилай аслу тушиз кIанзава) Динда абур чпи туькIуьрзавай тапарри ягъалмишарна.
- Абурун гьал гьикI жеда, Чна абур кIватIайла – виче шак авачир Юкъуз, вичи къазанмишайдай гьар садав тамамдиз агакьар хъийидайла, ва абурухъ галаз адалатсузвилелди кьиле тефидайла?
- Лагь (я Мугьаммад): «Я Аллагь, вири затIарин Агъа! Вуна Ваз кIандайдаз гьукум гузва ва кIандайдавай гьукум къахчузва. Вуна Ваз кIандайди виниз акъудзава ва Ваз кIандайди алчахарзава. Ви ихтиярда ава вири няметар. Гьакъикъатда, Валай вири алакьзава. (Аятда «йад» гаф ишлемишзава, дуьм-дуьз адан мана «гъил» я, ва ам «муташабигь» (ачух тушир) жуьредик акатзава. Аллагь Тааладикай махлукьатрин ерийралди лугьун виже къвезвай кар туш, гьахьняй Адаз гъилер ва бедендин маса паяр ава лугьун къадагъа я. АкI хьайила, гафба-гаф мана ина фикирда кьун мумкин туш. Ахпа са алимри а гафунин манадин чирвал Аллагь Тааладал тазва ва адаз са жуьредин баянни тагун хъсан яз гьисабзава. Маса алимри ахьтин гафариз ва ибарайриз кьадай манаяр хкязавай, акъидадин илим чин тийизвай ва я зайиф чирвал авай инсанри, ахьтин ибарайрин гафба-гаф манадин гъавурда акьуна, векъи гъалатI тийидайвал. Ида ахьтин чкадал гъун мумкин я хьи, а инсанрин дин ва дуьньядиз килигунин тегьер чIурувилихъди дегиш жеда).
- Вуна йиф йикъа твазва (югъ яргъи ийиз) ва югъ йифе твазва (адалди йиф яргъи ийиз). Вуна кьейидай чан алайди акъудзава ва чан алайдай кьейиди акъудзава. Вуна Ваз кIандайдаз кьадар авачиз ризкьи гузва».
- Иман гъанвайбуру чпиз дуствиле иман гъанвайбурун паталай имансузар къачун лазим туш. Ни акI авуртIа, Аллагьдихъ галаз адан са рафтарвални авач, а саягъда куьне куьн абурукай хуьзвай дуьшуьшар квачиз. Аллагьди куьн виликамаз Вичин ажугъдикай игьтиятлу ийизва, куьн Аллагьдин патав хкведа хьи (кьейила).
- Лагь (абуруз, я Мугьаммад): «Куьне куь къене авайди чуьнуьхайтIани, я тахьайтIа дуьздал акъудайтIани – Аллагьдиз адакай чизва. Адаз цаварал ва чилел алай вири шейэрикай чизва. Аллагьдилай вири алакьзава».
- Гьар садаз вичи авур хъсан крар ва пис крар аквадай юкъуз, адаз вичин ва адан (гьа йикъан ва я вичин гунагьрин) арада зурба мензил хьана кIан жеда. Аллагьди куьн Вичин ажугъдикай виликамаз хабардар ийизва. Аллагьди (Вичин) лукIарилай гъил къачузва.
- Лагь (я Мугьаммад, Аллагь кIанзава лугьузвай гьар садаз): «Эгер квез Аллагь кIанзаватIа, зи гуьгъуьна аваз ша. А вахтунда Аллагьдиз куьн кIан жеда (ва квелай рази жеда) ва куь гунагьрилай гъил къачуда, Аллагь – Гъил Къачудайди, Регьим Ийидайди я хьи (Вичин лукIариз)».
- Лагь (абуруз гьакIни): «(Квез Аллагь кIанзавайди тестикьарун патал) Аллагьдиз ва Пайгъамбардиз муьтIуьгъ хьухь». Нагагь абуру ваъ лагьайтIа (абуруз чир хьурай хьи), Аллагьдиз имансузар кIанзавайди туш.
- Гьакъикъатда, Аллагьди хкяна (ва виниз акъудна) Адам, Нугь, Ибрагьиман несил ва Имранан несил алемрин винел. («Гьакъикъатда, Аллагьди Адам хкяна», адакай вири инсаниятдин буба ва сад лагьай пайгъамбар авуналди, «Нугь», Аллагь Сад тирвилихъ звер гузвай сад лагьай пайгъамбар, «Ибрагьиман несил» - Исмаил ва Исгьакъ ва гьакIни абурун несилар-пайгъамбарар, абурун арада Мугьаммадни ﷺ ава, «ва Имранан несил», гьа жергедай яз Марьяман хва Иса, чувудрин эхиримжи пайгъамбар).
- Абурукай садбур муькуьбурун несилар тир. Аллагь – Ван Къвезвайди, Чизвайди я.
- Ингье Имранан папа лагьана: «Я Рабби! Зи руфуна авайди Са Ваз бахш ийида лагьана за незуьр авунва. Зи патай (ам) кьабула! Гьакъикъатда, Вун – Ван Къведайди, Чидайди я». (Имранан папа ибадат яз вичин аял Аллагь Тааладиз къуллугъ авун патал бахш ийида лагьана, незуьр авуна – виликан Шариатра гьахьтин тежриба авай. Марьяма, дуьньядин уьмуьрдихъай элкъвена, вичин вири уьмуьр Аллагьдиз ибадат ийиз Иерусалимдин ибадатханада акъудна кIанзавай. Агакьарнава хьи, Имранан папа гада жеда лагьана гуьзлемишзавай, амма Аллагь Таалади масакIа кьетIна, Ада дишегьлидин ибадат кьабулна ва адан руш Марьям виниз акъудна).
- Ада ам (Марьям) хайила, ада лагьана: «Я Рабби! За руш хана. Амма Аллагьдиз (адалай) хъсандиз чизвай, ада вуж ханатIа. Итим дишегьлидиз ухшар туш хьи! (Адаз Аллагьди вичин незуьр кьабул тийиз кичIезвай, вучиз лагьайтIа дишегьлидивай ибадатханада къуллугъ ийиз жедач) За, гьакъикъатда, адаз Марьям тIвар гана ва за Вавай ам ва адан несил къванералди язавай шейтIандивай хуьн тIалабзава».
- Раббиди ам кьабулна, ам хъсанди яз чIехи авуна ва Закариядал тапшурмишна. Адан кIвализ гьахьайла, Закариядиз гьар сеферда адан патав тIуьн гваз аквазвай. Ада жузуна: «Я Марьям! Им ваз гьинай атайди я?» Ада жаваб гана: «Им Аллагьдин патай я. Гьакъикъатда, Аллагьди Вичиз кIандайдаз кьадар авачиз ризкьи гузва».
- А чIавуз Закарияди Раббидиз дуьа авуна лагьана: «Я Рабби! Заз диндар несил багъиша! Гьакъикъатда, Ваз (Вахъ элкъвена ийизвай) дуьайрин ван къвезва».
- Ада мигьрабда капI ийизвайла, малаикри адаз лагьана: «Аллагьди вун Ягьйадикай хабардалди шадарзава, ада Аллагьдин гафунин (гьакъикъат) тестикьарда, адакай агъа жеда (инсанрин чIехиди), нефс хуьдай (эвленмиш жедач) ва хъсан инсанрин жергедай пайгъамбар (жеда)».
- Ада (Закарияди) гьарайна: «Я Рабби! Заз хва гьикI жеда кьван зун кьуьзуь хьанвайла ва зи паб аял тежерди хьайила?» Ада (малаикди) жаваб гана: «Гьа тегьерда Аллагьди Вичиз кIандай кар ийизва!» (Къуръандиз баян гузвайбуру кхьизва хьи, а вахтунда Закариядин кьудкъанни цIекIуьд йис тир, адан папан – кьудкъанни цIемуьжуьд).
- (Закарияди) Лагьана: «Я Рабби! Заз лишан къалура (зи паб руфунал залан тирди чир жедайвал)». Ада (малаикди) лагьана: «Ви лишан – инсанрихъ галаз анжах ишарайралди рахун жеда. Ви Раббидиз гзаф зикир ая ва нянихъни пакамахъ Адан тариф ая (ваз багъишнавай аламатдай идалди шукур ийиз)».
- Ингье малаикри лагьана: «Я Марьям! Гьакъикъатда, Аллагьди вун хкяна, михьи авуна ва алемрин дишегьлийрин винел хкажна (яни, ви девирдин вири халкьарин). (Марьям пайгъамбар тушир, гьикI хьи пайгъамбарар анжах итимар жезва, гьавиляй и аламатдин вакъиа я керемат тир (Марьям лагьайтIа, гьелбетда, авлияйрикай тир), я – Закариядин ва я Исадин мужизат (аль-Байдави)).
- Я Марьям! Ви Раббидин вилик муьтIуьгъ хьухь, рукугьар ийизвайбурухъ галаз санал саждаяр ва рукугьар ая».
- Им – чинебан крарикай са кьиса я, Чна (я Мугьаммад) ви кьиле твазвай (яни вагьйу хьиз агакьарзавай). Вун абурун патав гвачир, абуру (Иерусалимдин кешишри) кхьинар ийидай тIвалар (циз) гадардайла (гьа саягъда чип вегьез), абурукай ни Марьямаз къаюмвал ийидатIа лугьуз. Вун абурун патав гвачир, абуру (адан патахъай) гьуьжетар ийидайла.
- Ингье лагьана малаикри: «Я Марьям! Гьакъикъатда, Аллагьди вун шадарзава Адан патай гафунин хабардалди, адан тIвар – Марьяман хва, Помазанник Иса жеда. Ам гьуьрметлуди жеда и дуьньядани, эхиратдани ва мукьва авунвайбурукай сад жеда (Аллагьдиз ва виридалайни чIехи набийрикайни расулрикай сад). (Араб «масигь» гафуни аятда «кягъай кас», берекат гайиди къалурзава).
- Ам инсанрихъ галаз кьепIина ва тамам яшдихъ агакьайла рахада. («Кагьлян» гаф «тамам яшда авайла» лагьай чIал я. Им Иса кьин тавунвайдан ва ам цаварал хутахнавайдан Къуръанда авай са къалурун я, вучиз лагьайтIа адан чилел жезвай уьмуьр, чешмейри къалурзавайвал, 30-35 йисан яшда аваз куьтягь хьана, яни ам тамам яшдихъ агакьдалди. АкI хьайила, инсанрихъ галаз тамам яшда аваз ам кьвед лагьай сеферда чилел хтайла рахада ва ам Исадин аламат (мужизат) жеда, кьепIина авайла рахун хьиз» («Ма`ариф аль-Къуръан»). Ам хъсан инсанрикай сад жеда».
КьатI ама.
«Калям шариф» (Къуръандин манайрин таржума) ктабдай.