Дишегьлидиз итимдивай ван хьана кIанзавай гафар
Халкьдин мисалди лугьузва хьи, дишегьлидиз япаралди кIанзавайди я. Дишегьлийри лугьузва: «Гафар краралди мягькемарна кIанда». Амма ятIани гафариз суьгьуьрдин къуват ава ва папан бахт гзафни-гзаф гъуьлуь папахъ ва хизандихъ галаз гьар юкъуз ва кьилди рахадайла ишлемишзавай гафарилай аслу я. Гзаф дишегьлийри гъуьлуьн патай хъсан, назик гафар бес жезвач лугьуз, арза ийизва.
Гафуни хер авун, кьиникь ва, аксина, шад авун ва уьмуьрдин юлдаш дуьньяда виридалайни бахтлуди авун мумкин я.
Гьайиф хьи, итимриз гафарин гьакъиндай чпин месэлаяр ава.
Бязибуруз эсиллагь гафар хкягъиз чизвач; муькуьбуру адетдин гафарин паталай эдебсуз гафар ишлемишзава; бязи итимар лап тIимил рахада; бязибур лагьайтIа, лап гзаф рахада ва яцIу гафар лугьуда, гьа икI абур дишегьлийрин виляй аватзава; бязибур туьнт жеда ва ахпа чеб пашман жедай гафар лугьуда; ахьтинбурни гьалтзава хьи, абуру гзаф зарафатар ийизва ва дишегьлийрин вилера абур рикIивай тушир инсанар жезва. Гафарани крара пешекарри къизилдин юкь кьун меслят къалурзава.
Хейлин итимриз мад са месэла ава: эдеблу жемятдин арада лугьун адет тушир гафар ишлемишун. Абурукай азад хьун, гьелбетда, акьван регьят кар туш. Чна ихьтин меслят гузва: ахьтин гафар «кIаниди», «азизди», «масанди», «играмиди» ва ихьтин маса гафаралди дегишарун. Им лап хийирлу савда я, ам такуна амукьдач. Паб рази жеда ва аялризни хъсан чешне жеда.
Квевай тамамариз тежедай кар папаз хиве кьамир, эгер хиве кьуртIа, кьилиз акъуд. Папан вилера итимдин къимет гафарилай ва крарилай аслу хьун мумкин я. Тапарри ва са куьналдини таъмин тавунвай гафари итимдин инсанвал кIвачерик вегьин мумкин я. Ихьтин гьал арадал атайдалай кьулухъ гзаф зегьмет галачиз виликан ихтибарвал ва гьуьрмет къазанмиш хъувун четин жезвайди я.
Дишегьлияр – назик махлукьатар я, абуруз Аллагьдин Расулди ﷺ михьи шуьшедин гъвечIи сандухар лагьанва, гьавиляй абурув эгечIунин къайдани кьетIенди хьана кIанда.
Итимри лугьузва: «Зун кIвалахдилай галат хьана хквезва ва заз папан патай дикъет, хъвер ва гелкъуьн кIанзава». ГьакI папарин вилни ала, мус гъуьл кIвалахдилай хтана ва хъсан гафаралди, дикъетдалди ва гелкъуьналди абур шадардатIа лугьуз.
Дишегьлийри вири лап дериндай гьиссзава ва абуруз чизва, мус гъуьлуь вичиз са затI герек хьайила хъсан гафар лугьузватIа ва мус – мажбурвал ва маса фикир авачиз. Амма гьикI хьайитIани итимди вичи-вич мажбур авуна кIанда папаз хъсан гафар лугьун патал. Итимдиз, мумкин я, а гаф гьакIан са сес я жеди, амма папаз гъуьлуь а сесер рикIин сидкьидай лугьун тийизвайди чизватIани, амма гьикI хьайитIани адаз шад ва хуш жеда.
Куьне фикирдиз гъваш, адаз гьикьван хуш жедатIа, эгер гъуьл гьамиша кIанивилелди ва рикIин сидкьидай папахъ галаз рахаз хьайитIа, адаз хуш къведай гафар лугьуз хьайитIа, чухсагъул лугьуз хьайитIа ва ам кIанзава лугьуз хьайитIа.
А гафарал дишегьлидин вил ала, ада абуруз къимет гуда ва генани артух чимивилелди ва кIанивилелди жаваб хгуда.
Гафари хизанда авай гьал дегишарда. Квевай ахтармишайтIа жеда ва квез аквада: нетижадал яргъалди вил алаз акъвазун герек къведач. Рахунин устад хьун патал пул герек туш, куь хъсан гафар папа пулсуз кьабулзава ва абурун еринда са шейни истемишзавач.
АкьалтIай хъсан чешнеда ниятар, гафар ва крар сад-садав кьуна кIанда ва а чIавуз неинки чи гафар, гьакI чи уьмуьрарни хъсан чешне ва насигьат жеда.
