Главная

Гьусайн Меккадай Куфадиз гьикI фенатIа

Гьусайн Меккадай Куфадиз гьикI фенатIа

Гьусайн Меккадай Куфадиз гьикI фенатIа

эвел алатай нумрайра

 

Гьусайн яна кьейи мунафикьдикай ктабра гьар жуьреда лагьанва, Аллагьдиз ﷻ вири чида. Абурун арада Насар ибн Харшабатан, Шамар ибн Зи-ль-Жавшанан, Гьавли аль-Асбагьиййидин тIварар кьазва.

 

Гьусайнан кьил галудайди Санан ибн Анас тIвар алай лянет хьайи муртад тирди лугьузвай хабар якъинди яз гьисабзава. ГьакIни лагьанва хьи, Умар ибн Са`да адаз кьил Убайдуллагьав агакьарун тапшурмишна. Кьил гваз Куфадиз атайла, ахмакь Санан дамахдалди шиирралди рахана ва, Ибн Зияд шадарда лагьана фикирна, адаз мубаракна: «За вири халкьдикай, гьикI дидедин патай ятIа, гьакI бубадин патайни, вичин асулдай виридалайни лайихлуди ва асуллуди яна кьена». Адалайни артух яз, Убайдуллагьа вичиз къиметлу савкьват гуда лагьана, Санана умуд ийизвай. «Эгер ам инсанрикай виридалайни хъсанди тиртIа, вуна вучиз ам кьена?» - ажугълу хьана Ибн Зияд. Ахпа ада Аллагьдин ﷻ тIварцIелди кьин кьуна ва лагьана: «Ваз са чIавузни зи патай са хъсанвални аквадач!» Ахпа: «За вун адан гуьгъуьна аваз ракъурда», - лагьана, гьасятда Сананан кьил атIана. «Нурул айн» ктабда, Гьусайн кьейиди Шамар ибн Зи-ль-Жавшан я лагьанва. Сананаз талукь яз лагьайтIа, ктабда лагьанвайвал, ам Гьусайнан патав фена, амма вичиз килигзавайди акурла, кичIе хьана ва катна.

Мунафикьар кьил галуднавай жендекдал алай парталар хутIуниз тепилмиш хьана. Лянет хьайи Асвад ибн Ханзалата, къуй Аллагьди ﷻ ам Вичин регьимдикай магьрум авурай, Гьусайнан гапур вичиз къачуна. Маса лянет хьайида адалай перем хутIунна ва вичел алукIна, адалай кьулухъ адак жузам азар акатна ва адакди адан кьилелай чIар фена. Ягьйа тIвар алай маса имансузди амай парталар хутIунна, ада абур вичел алукIайла, ам фалужди яна. Гьусайнан сирих алукIай Азадиййи ибн Жабиракни жузам азар акатна. Башир Канадидин хва Малик Гьусайнан кьеркь алукIайдалай кьулухъ дили хьана.

Сайидан кьиникьдиз тIебиатди жаваб гана ва адан язухвиляй цаварал алай малаикар шехьна. Яру гар акъатна, чIулав руг хкаж хьана, йифиз хьиз мичIи хьана. «Чаз мусибат хьана!» - лугьузвай, верчериз мичIи чкада хьиз, са затIни таквазвай душмандин аскерри. Руг цавуз акъудиз, сагъ са сятина, къати гар акъатна, ахпа вири секин хьана.

Кьейибурун арада къекъвезвай Гьусайнан балкIандиз сайидан беден чир хьана. Ам адан жендекдал элкъвена, гьиргьир авуна, пел ивидал эцигна ва адан вилерай накъвар авахьна. Анай балкIан гьиргьир ийиз алачухрин патав катна. Мукьвабур, Гьусайн хквезва лагьана фикирна, экъечIна. Амма ам алачир балкIан акурла, Гьусайн чпивай къакъатнавайди, дишегьлияр гъавурда акьуна. Гьусайн телеф хьанвайдакай дишегьлийриз хабар гана, балкIан элкъвена адан патав хтана. Аскерри балкIан элкъуьрна кьуна. Умар ибн Са`да ам кьуна вичин патав гъун буйругъна. Абур чеб-чпихъ агъуна Маймун кьаз эгечIна ва Гьусайн аламачир балкIандихъ галаз дяве ийиз гатIумна. Душманар кикералди ягъиз ва кIасиз, мунафикьрин кьушундай къанни ирид кас кьена, балкIандивай абурун арадай акъатиз алакьна. «Нурул айн» ктабда лагьанвайвал, инсанрилай гъейри ада кIуьд балкIанни кьена. Анай Маймун Евфрат вацIун къерехдал катна ва ам мад садазни ахкунач.

БалкIан Гьусайн алачиз хтайла, чалпачух акъатна, дишегьлиярни аялар шехьна. Авай са стха кьейила, адан азиз вахариз дуьнья мичIи хьана.

Гила мунафикьар аксивал ийиз жедай итимар авачир алачухрал агакьна. Шамаран буйругъдалди берекатдикай магьрум хьанвай инсанари, кицIери хьиз агьль аль-байтдал вегьена. Абуру дишегьлийрин вири мал-девлет са затIни амачиз чуьнуьхна куьтягьна, абуру гъилик акатай вуч хьайитIани къачузвай. Али-гъвечIидан кIаник экIянавай гьатта гъвечIи хамни къакъудна, ам вич лагьайтIа, чилел гадарна. Дишегьлийрилай япагьанар ва маса безекар алудна, абур чеб чуьлдиз акъудна, алачухриз цIай яна. Абуру Расулдин ﷺ несилар есирда кьуна ва абур Куфадиз тухвана.

Есирар Кербеладай Куфадиз атайла, инсанар кIевиз шехьиз абурун вилик экъечIна. Али-гъвечIида, мягьтел хьана, лагьана: «И халкь чахъ шехьзава, бес чи мукьвабур ни кьена кьван?» Гьусайнан играми вах Зайнаб, вичин бубадиз хьиз гуьзелдиз рахунин гьунар авай, къарагъна, сифте нубатда Аллагь Тааладиз рикIин сидкьидай шукур авуна, ахпа Пайгъамбардал ﷺ салават кIелна ва хъел кваз куфивийриз лагьана: «Эй куфивияр, эй хаинар, куьн вучиз шехьзава? Чахъ шехьуни, куьне чун яна кьейидалай кьулухъ, куьне къазанмишай жазадикай куьн къутармишдани кьван? Расулдин ﷺ рушан хциз гьуьрмет тавур душманриз эхират жедани мегер?!» Зайнаба абуру къазанмишай вири гафар абуруз лагьана. Зайнабан гафари Куфадин агьалийрив намусдин сесинихъ яб акализ туна. Тахсир хиве кьуна ва чпихъай чпиз регъуь хьана, абуру кьилер агъуз авуна лагьана: «И дишегьлиди дуьз лугьузва».

 

КьатI ама.

 

Шейх Саид эфенди, «Пайгъамбаррин кьисаяр 2-пай» ктабдай

2026-06-01 (Зуль Гьижжа 1447 г.) №6.


Гъуьл кечмиш хьана…

Зи уьмуьрда бедбахтвал хьана: бейхабардиз зи кIани гъуьл кечмиш хьана. Чун кефи хан тийиз санал 30 йисалай гзаф яшамиш хьана, планар туькIуьрзавай, мурадар авай. Вири са легьзеда атIана. Инлай кьулухъ гьикI яшамиш жедатIа, чидач.   Алимдин жаваб: И дуьньядиз атай гьар са инсан Аллагь...


Сура «аль-Анфаль»

Эвел алатай нумрайра   (Эй, имансузар!) Эгер куьне къарар тIалабзавайтIа, къарар квел агакьна (куьн ваъ, мусурманар гъалиб хьана). Нагагь куьне акъвазарайтIа (Аллагьдин Расулдиз душманвал ийиз ва адахъ галаз дяве ийиз), ам квез хъсан жеда. Амма куьн элкъвена хтайтIа (адахъ галаз дяве авунал),...


КьетIенвилер гьисаба яхъ

Акьалтзавай несилдиз тербия гун алай аямдин жемятдин важиблу везифа ва чи уьлкведин сиясатдин пай я. Ам менфятлудаказ кьилиз акъудунилай уьлкведин гележег аслу я. Демократвилин бинеяр авай правовой уьлкве туькIуьрун руьгьдин жигьетдай девлетлу, хиве жавабдарвал авай ва сагълам несил тербияламиш...


Тапарар ва алай аямдин илим

Чна виш лагьай сеферда Къуръандин аят гъизва (мана): «Чна ахпа Чи аламатар къалурда, та абуруз, Ам Гьакъикъат тирди, ашкара жедалди» («Фуссилат» сурадин 53-аят) – ва виш лагьай сеферда Аллагьдин ﷻ регьимдал чун аламат жезва, вучиз лагьайтIа Ада Вичи лагьайдахъ чаз...


Шейх Желилакай гьикая

Гьуьрметлу Желил халу заз аял чlавалай жуван буба хьиз чида, ада захъ галаз назик, ширин суьгьбетар ийидай.   Желил халуни зи буба Жамалдин рикl алай дустар яз, стхайрилайни багъри тир. Сифтегьан Цlелегуьнар – Касал булахдин кьилел, Магьмутрин, Брекрин хуьрер аквадай кьакьан тепедал,...