Главная

Шаввал вацран сувабдин сивер

Шаввал вацран сувабдин сивер

ГьикI ферз тир кпIунин гуьгъуьнай суннат капI ва я гъалатI хьайила, сагьви сужда ийизватIа, гьакI Рамазандин вацрани, сив хуьдайла тур эдебар ва къайгъусузвилер Шаввалдин ругуд юкъуз сив кьуналди эвез хъийизва.

 

Шаввалдин ругуд йикъан сивер, Рамазандин вацранбур хьиз, гьузурда аваз, яни Аллагь­Таала рикIе аваз эдебдалди кьун лазим я. Гьатта Рамазандин вацран сиверилайни гзаф гьузурда аваз ва эдеб хвена кьун лазим я, гьикI хьи абур кимивилер ахцIур хъийизвай сивер я. Эгер абур дуьз тахьайтIа, чи къаст кьилиз акъатдач ва кимивилер ахцIур хъийизвай сив вич эвез хъувунихъ муьгьтеж жеда. Гьа икI эвездин сив вич эвез хъувун лазим жеда ва сад садахъ муьгьтеж тир сиверин цIиргъ арадал къведа.

И ругуд югъ суварин йикъалай кьулухъ ара ахъай тавуна, сад-садан гуьгъуьналлаз кьуртIа хъсан я. Эгер абур Шавваль вацран сифте кьиляй кьаз хьаначтIа, вацран юкьварай ва я эхирдай кьуртIани турус жеда. Алимри лугьузва хьи, эгер Шаввалдин ругуд юкъуз сад-садан гуьгъуьналлаз сивер хвейитIа, абуру инсандин рикIиз хъсан таъсир ийида. ГьакIни абур Шаввалдин кIандай, яни сад-садахъай къакъатай ругуд юкъуз (месела, 13, 15, 17, 23, 25, 27 - йикъариз) хвейитIани суваб жеда. Мадни чавай Шаввалдин ва я маса варцарин сувабдин сивер хуьн патал ният ийидайла, адахъ галаз ахъа хьайи Рамазандин вацран сиверни эвез хъувунин ният авуртIа жеда ва гьакI авур касдиз ферз ва суннат сив хвейи кьван сувабар жеда.

Пайгъамбарди ﷺ лагьана: «Ни Рамазандин вацран сивер хвена ахпа Шаввалдин ругуд сивни хвейитIа, ам са йисан къене сивер хвейи мисал жеда». И гафар Аллагь-Таалади тестикьарзава (мана): «Ни са хъсан кар авуртIа, адаз За гьахьтин цIуд хгуда». Ам гьикI жезва лагьайтIа, йиса пуд вишни пудкъад югъ ава, Рамазандин вацран къанни цIуд югъ пуд виш юкъуз барабар жезва. ИкI хьайила, пудкъад югъ амукьзава, эгер инсанди пудкъад йикъаз барабар тир Шавваль вацран ругуд сив хвейитIа, амай кьван вири йикъар тамам хъжеда.

Пайгъамбардин ﷺ гьадисда лагьанва: «Чилерни цавар Аллагьди ﷻ Шавваль вацракай тир ругуд йикъа халкьнава. Ни гьа вацракай ругуд юкъуз сив хвейитIа, Аллагьди ﷻ адаз дуьньяда гьикIван махлукьатар аватIа, гьакьван сувабар кхьида ва адан гунагьрилай гъил къачуда, адан дережа хкажда».

Ибн Аббаса Пайгъамбардин ﷺ гьадис агакьарна: «Рамазандин вацралай кьулухъ сивер хуьзвайди, дяведай катайдалай кьулухъ вичин чкадал хтай касдиз тешпигь я». Алимри лугьузвайвал, и гьадисда Шаввалдин ругуд югъ фикирда ава. Гьавиляй аш-Ша’биди лагьана: «Рамазандин вацралай кьулухъ хуьзвай са сив заз са йисуз хуьзвай сиверилайни кIани я».

 

Гьасан Амаханов

 

2026-02-01 (Шаабан 1447 г) №2.


ТIуьн тIуьрдалай кьулухъ зарарлу хесетар

Чна гьар юкъуз са гьихьтин ятIани крар ийизва ва абур чи хесетриз ва я адетриз элкъвезва. Амма абурукай гзафбуру чи сагъламвилиз пис эсер авун мумкин я, иллаки тIуьнилай кьулухъ чна чун тухунихъ галаз алакъалубур. Чна куь фикирдиз, тIуьн тIуьрдалай кьулухъ гьасятда вуч авун виже къвезвачтIа,...


Мусурманриз садаз-сад кIан хьун лазим я

А юкъуз Айша кIвализ пашмандаказ хтана. И кар кьетIай дидеди адаз гьасятда суалар гуз башламишнач. Эхирни, югъ няни хьайила, тарсар авурдалай кьулухъ, ада мектебда вуч хьанатIа жузуна. Айшади са гужуналди накъвар хвена, суьгьбетиз эгечIна: «Вуна заз къачур карандашар рикIел аламани? Къе зун...


Четинвилер душманар туш, муаллимар я

Къе, инсаниятдиз мад тайин туширвилин девир акурла, инсанрин рикIера къвердавай гзаф къурхувилер ва шаклувилер гьатзава. АкI жезва хьи, дуьньядик йигинвал акатзава, вакъиаяр къвердавай вуч ва гьикI жедатIа лугьуз тежедайбур жезва, хатасузвал лагьайтIа – са гьалдинди.   Ихьтин вахтара...


Ша, илиф, азиз Рамазан!

Рамазан варз гьар йисуз дуьньядин мусурманри гуьзлемишзавай багьа мугьман я, вучиз лагьайтlа а вацра хъсан амалар ийиз регьят жезва ва гьа са вахтунда абурай гузвай сувабдин кьадарни Аллагьди ﷻ артухарзава. Куьрелди лагьайтlа, Рамазан вацрахъ гьисабиз тежер кьадар хъсанвилер ава. Къуй чун абурукай...


Жуван меслят жуваз тур!

Куьне фикир гайиди яни, маса инсандиз меслят гуз гьикьван регьят кар ятIа? Я тахьайтIа жуван фикир лугьуз, ада вуч авун ва я тавун лазим тиртIа, гьатта вавай хабар кьун тавунваз хьайитIани? Кар чарадан уьмуьрдиз талукь тирла, чакай на лугьуди психологар ва я арифдарар жезва ва вуч ийидатIа, дуьз...