Мекка шагьриз...

Мекка шагьриз...

Мекка шагьриз...

Кьасумов Амир Мирзаевич,

Жулжагъ гъул.

 

Дагъустан Республикайин культурайин лайикьлу работник (2004 й).

РФ-йин журналистарин Союздин член (2005 й).

РФ-йин уьмуми образованияйин лайикьлу работник (2006 й).

РФ-йин президентин грантдин сагьиб (2009 й). РФ-йин мялимарин устадвалин бина конкурсдин дипломант (1 степен, 2017 йис.)

 

 

 

 

Худайбийиъ

Думу йикьрар

Гъийитlиган,

Ихь Пайгъамбри

 

Ислягьвалин,

Мясляаьтнан

Кагъзар хьади

Чан асгьябар

Гьау хайлин

Уьлкйириз, чан

Теклиф диври

Кьабул апlуз

Ихь ислам дин.

«Эгер учву

Къаршу гъахьиш,

Жавабдарвал

Гъубзур учв`ин» -

Дибикlнайи

Кагъзарик  му.

Мугьур вуйи

Ихь Пайгъамбрин

Арснан тlублан,

Дидик гьамцдар

Гафар кайи:

«Гьаъну айир

Сар Аллагьди

Ву Мугьаммад».

Эфиопия

Вилаятдиз

Гъушур вуйи

Амра кlурур.

Паччагьдихьна

Кагъаз хьайи,

Дидик гьамцдар

Гафар кайи:

«Сар Аллагьдиз

Ибадатвал

Апlуб вардиз

Теклиф вуйиз.

Дугъаз адар

Дустар, гъардшар.

Лиг, увукна

Кlури аза,

Хъасин макlан

Дариз мялум:

Сар Аллагьди

Гьаур вуза

Тасдикь апlуз

Жил`ин али

Инсанариз

«Аллагь сар ву,

Мугьяммадра

Дугъан гьякь лукl».

Дугъу гьапlу

Кьур`ан-дафтар

Къанун шулу

Мусурмнариз,

Жил`ин уьмрин

Рякъюъ гъягъюз,

Аьхиратра

Чпин ккабалгуз».

 

Кагъаз гъябкъган,

Паччагь дишла

Улдучlву чан

Али йишв`лан,

Жил`ин деу,

Гьюрмат уьбхюз

Ислам диндин.

Жаваб-кагъаз

Хътапlу дугъу,

 

Гьюрмат ади

Пайгъамбрихьна.

 

Йисарилан

Думу паччагь

Кечмиш хьпакан

Хабар гъафи,

Ихь Пайгъамбри

Дидкан гъапи

Аьсгьабариз,

Хъа дурари

Жаназайин

Гъудган гъапlу.

 

***

Византийин

Император

Ираклийиз

Кагъаз хьади

Гьаур вуйи

Дих`ю кlурур.

Думу кагъзик

Дидикlнайи

Гьамцдар гафар:

«Кьудратлу вуй

Сар Аллагьдин

Ву ччвурнахъан,

Дугъан гьякь лукl,

Сар Аллагьди

Гьаъну айи

Мугьяммаддин

Терефнаан.

 

Кьабул апlин

Уву ислам,

Жегьеннемдин

Цlихьан уьрхюз.

Гунгьарин яв

Апlиди аьфв,

Саваб артухъ

Шулу увуз

Амриинди

Сар Аллагьдин,

Мициб теклиф

Дивиш дикъат».

 

Ираклийи

Амур гъапlу

Жаллатlариз

Чахьна хуз сар

Фуж-вуш аьраб.

Хъади гъафи

Абусуфьян,

Шамдиз рякъюъ

Айир вуйи,

Хьайи  мугъахь

Караванар.

 

Багахь дитну,

Гьерху мугъхьан

Ираклийи:

-Фициб сихил

Ву пайгъабар

Вуза кlури

Айирин учв?

-Лап рягьимлу.

 

-Ичв арайиъ

Мицир жарар

Затра гъахьнин?

-Ваъ, гъахьундар.

-Фужкlа мугъан

Сихлариан

Гъахьнин  паччагь?

-Гъахьундар, ваъ.

-Мугъан рякъюъ

Гъягъюрайдар

Фужар вуш, йип:

Девлетлуйир

Дарш касибар?

-Касибар ву.

-Йигълан-йигъаз

Жерге мугъан

Кам шулайин

Даршсан артухъ?

-Артухъ шула.

-Сифте кьабул

Дапlну му дин,

Хъасин кьяляхъ

Хътакур айин?

-Дицир адар.

-Диндин рякъяр

Ккергъру вахтна

Кучlлар гъапlнин?

-Ваъ, гъапlундар.

-Дугъаз къаршу

Рякъюъ, дявдиъ

Гъахьир вуна?

-Ав, гъахьунза.

-Дяви фици

Ккудубкlуйи?

 

-Гагь сар, гагь тму

Гъалиб шуйи.

-Хъа фу кlура

Учвуз дугъу?

-Дугъу кlура:

«Аллагь сар ву,

Ибадатвал

Дапlну ккунду

Дугъаз Сариз,

Жарариз ваъ.

Гъудган апlуб

Фарзди дебккна.

Гьацира ву

Дугъан гафар:

Касибариз

Садакьа тув,

Кучlлар мапlан,

Гъапи гафнан

Эйсиди гъуз,

Дюз-дугъриди

Гъузну ккунду,

Фукьан читин

Вахт гъафишра,

Жарарилан

Мапlан футна,

Тlафалвалар

Дапlну ккундар,

Вари духьну

Ккунду чвйирси…»

 

Ираклийи

Му гафариз

Кьимат туву

Лапра заан:

 

-Пайгъамбар фуж

Вуш, аьгъдарзуз,

Эгер хьайиш

Думу багахь,

Жикlидийза

Ликар дугъан».

 

Ираклийи

Гъурху кагъаз,

Ихь ислам дин

Кьабул дубхьну

Айи дугъаз,

Амма рази

Гъахьундайи

Гъалайиъ уч

Дубхьнайи халкь.

Чlур шулайган

Чан ляхнарра,

Дугъу гъапи:

«Узу аьгъю

Апlурайза,

Ихь диндихьна

Гьюрмат фукьан

Вуш ихь халкьдин».

 

Кагъаз хьади

Гъафидариз

Тувну палтар

Ва савкьатар,

Кьяляхъ гьау

Ираклийи.

Му гьюрматнан

Лишан вуйи.

2026-03-01 (Рамазан 1447 г.) №3.


Ушв бисруган ният апIбан къайда

Ушв бисруган тамам ният апIуз ккуни касди гьамциб къайдайиинди апIуру: «Узу ният гъапIза закур гьаму йисандин Рамазандин вазлин фарз ушв бисуз, Аллагь бадали».   Ушв кьаза апIурайири гьамци ният апIиди: «Узу ният гъапIза закур Рамазандин вазлин кьаза вуйи фарз ушв бисуз, Аллагь...


Гъудгнин жикlувал батlил дубхьнайи касди апlуз хай даршлу ляхнар

Эгер сар касдин ухьу зиихъ ктуху ляхнарикан сабкьан арайиз гъафиш, дугъан гъудгнин жикlувал батlил шулу. Гъудгнин дижикlну адру касдиз исихъ улупнайи ляхнар апlуб гунагь шула:   Гъудган апlуб. Кьур’ан урхбан сужда (Суждату Ттилават) ва шукур апlбан сужда апIуб. Кябайилан илдицуб...


Бисми дапIну, абин кIулихъ ясин урх

Гьюрматлу ватандашар, гьаму шиърар Табасаран райондин ТинитI гъулан вакил Зейнудин Фятягьовди гъидикIдар ву. Шиърарин цIарариъ улихьдин чIалнан девлет ва багьалувал, инсандин ислам диндихьна вуйи рафтар улупура.   Фятягьов Зейнудин Аьбдулфятягьович 1930-пи йисан 30-пи майди Табасаран...


Закат уль-фитIр (ушварин сэъ)

Рамазандин вазли ушварин кьяляхъ тувру закат аьлимари инсандин жандилан вуйи закат ву, кIура. Ухьу зиихъ гъапиганси, «закат» кIуру гафнан мяна «марцц апIувал» ву.   Фици закатди ариш-веришдилан эйсийин даруб гъядябгъюри, думу марцц апIуруш, ари гьаци ушварин кьяляхъра закатди инсандин беден марцц...


Кьюб гъулан имам

Ахьитl ва Жвулли гъулан имамдихъди интервью   Ассаламу аьлайкум, аьзиз ватанагьлийир! Магьа нубатнаан ражари ихь имамарикан вуйи мялумат туврахьа. Гъийин ихь интервью туврайи имамдин чан хусусивалар а. Дурарикан саб - думу кьюб гъулан имам вуйивал.   Ав, му касди Аллагьу Тааьла бадали...