Жилириз «тербия» тувуб

Фукьан макьалйириъ ва китабариъ ади шулу, фици «ужур дару» жилирикан «варитIан ужур» апIуз шулуш. Дици дарш, яшамиш хьуз шулдар. «Лиг, гъуншдин фукьан аьхю хал аш, гьаци вушра хулаъ дусну адар, йиз чуччун жилириз айи ляхниз лиг, фукьан пул кайиб вуш, хъа учухъди лихурайи дишагьлийин жилири, кIуруш, гьарйигъан хпириз пешкешар тувру. Хъа узуз фу а?

Узу лайикь вуйир дарин дарш? Дишди кIура йиз юлдаш шубари, жилириз ил хътабгъуз гъитну ккундар, дарш чпи гъапIу саб бицIи ляхинра зурбабси рябкъюру». Гьаму зиихъ дупнайидарикан фунубкIа шубариз алабхъну шул, ясана шликIа гьаци гъапIну кIури, гъеебхьуншул. Узу му макьалайиъ ктибтурадарза, ухьу фици жилирихъ хъебехъну ккундуш, думу ляхникан ухьуз гизаф йишвариъ дупна. Амма ухьу архаинди гъидритрудар ухьуз ухьу гьапIруш мясляаьтар тувру саспи шубар, дишагьлийир ву. Хъа бязи вахтари дурарин кьадар лапра аьхюб шулу, эгер увуз саб дерд кайи вахт гъабхьиш. Увуз жилирихъ хъпехъуб герек дар кIуру дишагьлийиз яв хайир ккундийкIан?!

Узу кIуруб дарапIиш, увхьан гьудучIвурза, йип жилириз кIури, мясляаьт тувруриз яв хайир ккундийкIан?! Ари гьаддиз саб ляхин апIайиз, ясана сари кIурубдихъ хъпехъайиз, агъзур ражари фикир дапIну ккун. Жилиринна хпирин арайиъ дурарин абйир-бабаркьан учIвну ккундар, имбударикан кIурадрза. Ичв хулаъ айи читинваларикан, ичв арайиъ айи сирарикан ктибтури, уву яв юлдаш шубариз яв хизандилан жарарин улихь улхуз мумкинвал туврава. Уву фукьан дугъкан жиниди гъибтуб ккун гъапIишра, дугъу саризкьан ктидибтди гъитур кIури мумкинвал цIибтIан адар. Хъа дугъу шлиз ктибтнуш, гьадму касдира сакьюдариз ктибтуз мумкин ву. Эгер дицдар читинвалар хизандиъ духьнаш, сабурниинди, абурниинди жилирихъди дусну гафар апIуб герек ву. Яв гафарикан мянфяаьт адарш, думу шлихъ хъпехъураш, шлин гаф гъадабгъураш, гьадгъукан жилирихъди гафар апIуб ккун апIин. Амма юлдаш шубарин советар чIурудар хьуз мумкин ву.

Эгер дугъан чан жилирихъди гьаци дюз гъабхьнуш, яв жилирихъди думу гафариан хъанара аьлакьйир читин хьуз мумкин ву, гьаз гъапиш дугъан хасият жараб ву. Сабпи нубатнаан жвувахьинди дилигну ккунду. Белки вари тахсир ухьуъ айхьиб. Ав, тмунурин нукьсанарикан улхуб варитIан рягьтиб ву. Амма, гизаф дюшюшариъ, жилир хпирихьна фици илтIикIуруш, хпирилан асиллу ву. Рази дарнучва? Ав, уву кIарва: «Хъа жилири убхъуруш, папрус зигуруш? ИпIруб тувурдарш?» Му гафар жара темайиндан ву. Му дюшюшдиъ пуз шлуб саб ву, эгер уву гьадгъахъди уьмур адапIуз ният дапIнаш, думу уву ктабгъу рякъ ву ва яв аьхиризкьан гьадгъахъди гъуз. Ва гьацира хураг апIруган гъудгнин дижикIну, салаватар, дюъйир урхури гьязур апIин ва Аллагьу Тааьлайикан ичв аьлакьйир ужуйи гъитуб ккун апIин.

Жилир – думу ухьуз дебккнайи далу ву. Ухьу дугъахъди фици шулаш, ари гьаддилан гизаф асиллу ву. Думу фицир вушра, эгер хпирин дугъахьна ужуб аьлакьа гъабхьиш, сад йигъан думу дигиш шул, ин ша Аллагь. Жилир чан хпирин маш ву. Эгер ухьуз гьаму жилиин, Аллагьу ТааьлайизтIан гъайри, шлизкIа сужда апIуб герек вуйиш, думу хпири жилириз апIру сужда шуйи. Му гафариъ аьхю мяна а.

МАРЖАНА МУСАЕВА