Гьарйигъан ушв бисури гъахьи пайгъамбар

Гьарйигъан ушв бисури гъахьи пайгъамбар

Гьарйигъан ушв бисури гъахьи пайгъамбар

Мялум вуйиганси, вари пайгъамбрари ва дурарихъди гъягърудари ушв бисури гъахьну, гьятта Адам пайгъамбарихъанмина хъюгъну варидари. Думу ушвар дисбан къайдара жараб вуйи. Амма сану пайгъамбари гьарйигъан ушв бисури гъахьну. Думу пайгъамбарикан Саид афандийи чан китабдиъ бикlура.

 

Зуль-Кифль кlуру пайгъамбарикан гирами Каламдиъра кlваин дапlна. Дугъан гьякьнаан жюрбежюр фикрарра а, хъа Аллагьу Тааьлайиз ужуйи аьгъя. Саспидари думу аьдати гьякьлу кас гъахьну кlура, хъа тмундари пайгъамбар кlура. Гьацира думу Ильяс пайгъамбар, Закария пайгъамбар, ясана Юшаъ пайгъамбар хьуз мумкин ву, кlуру фикирра а.

Дупна, Исраиларикан вуйи сану пайгъамбариз Аллагьдихьан ﷻ вагь’ю гъафну, дугъан йигъар цlибтlан имдар, дугъу чаз чан кьяляхъ гъитрур ктагъну ккунду ва думу кас вари йишв ибадатнаъ адапlрур, хъа йигъну ушв бисрур духьну ккунду. Шубубпи шартl, думу инсанарикан хъял апlрур духьну ккундар.

Думу пайгъамбари чан вари инсанар уч гъапlну ва гьаму шубуб шартl тамам апlуз шлур ади вуш гьерху. Вари ккебехъну дугъужву ва дурарин арайиан, сар жигьил удучlвну, чахьан думу ляхнар тамам апlуз шулу, гъапну. Амма думу йигъан му жигьилин гафариз фикир тувундар. Хъа йигъан вари уч дапlну, хъанара гьадму суал дивру. Думу йигъанра вари ккебехъну гъузру, амма жигьил бали, думу ляхнар апlуз шулзухьан кlури, жаваб туву. Думуган пайгъамбари гьадму жигьил чан ерина ктагъуру ва халкьдин аьхюрди дерккру.

«Араисдиъ» дупнаки, му жигьил аьхюрди деркку пайгъамбарин ччвур Альяс вуйи кlури, жара риваятдиъ думу жигьил Аюб пайгъамбарин бай Башир ву кlурира дупна.

Думу жигьили (Башири) чан улихь диву вари шартlар хъайи-хъайиси тамам апlури гъахьну: йишвну ибадат апlури, йигъну ушвар дисури, саб гъалмагъал, хъял адарди инсанарин ляхнар кlулиз адагъуйи.

Аллагьу Тааьлайин мици ибадат апlру ксар улдугуз гьарган чалишмиш шулайи шейтlниз му ляхин кьабулди гъабхьундар. Гьеле пайгъамбрарра кмиди улдугуз гъитуз чалишмиш шулу. Иблисди му пайгъамбар улдугуз гъитуз кlури шубуб ражари чалишмиш шулу. Думу пайгъамбар суткайиъ саб бицlиди лисундин вахтнатlан ахури гъахьундар. Шубуд йигъан хъади-хъади лисунган эргвал апlурайи вахтна иблис кьабирин суратнаъ ади чан суалар хьади гъюру му касдихьна, мугъак хъял капlуз ният ади. Амма дугъу саб жюре хъял ктарди, утканвалиинди вари суалариз жавабар тувру ва гьадмуган дугъаз Зуль-Кифль кlуру ччвур тувну.

«Бадаи» кlуру китабдиъ му ляхнин гьякьнаан Каъб аль-Ахбари гьамци ктибтура. Аюб пайгъамбар кечмиш гъахьиган Лам кlуру паччагьди Аюб пайгъамбарин баярихьна, дурарин чи швушвди дисуз ккундузуз кlури, кагъаз бикlуру. Амма гъардшари ваъ гъапну, гьаз гъапиш чпин диндиъ адру кафирариз чи тувуз ихтияр адар. Дурари гьамциб кагъаз гъибикlну: «Эгер увуз дугъриданна ич чи швушвди гъадагъуз ккундуш, ич диндиз гъач».

Му ляхникан паччагьдиз хъял гъафну ва дугъанна Аюб пайгъамбарин баярин арайиъ аьлакьйир чIур гъахьну. Кьюби терефарира кьушум уч дапlну дявдихьна гьязур гъахьи. Му дявдиъ Аюб пайгъамбарин бай Башир дурари дисуру.

Паччагьдиз Башир ккерхуз ккун гъабхьи, амма дугъхъан туврубдихъ азад апlузра рази вуйи. Хамвилиз чан гъардшихъан рубкьруб тувну, думу азад апlуз ккун гъабхьи. Амма Хамвилиз нивкlукди сар шли-вуш гъапну: «Фукlа мутуван ва гъардашликан фикир мапlан. Думу паччагьди дин кьабул апlиди». Му нивкl гъябкъган, Хамвили гъардшихъан фукlара тутрувуб ният гъапlу.

Мидкан паччагьдиз хабар шулу. Хъял кайи паччагьди аьхю ичl дапlну, гьадушваъ Башир цlа кипну ургуз ният апlуру. Амма цlиди Башир ургури гъахьундар, вари мюгьтал шулу. Варитlан артухъ мюгьтал гъахьир паччагь учв вуйи, дугъу гъапну: «Лигайчва му Баширин фалчивализ!» Му аьламат гъябкънушра, паччагьди дин кьабул гъапlундар.

«Эй паччагь, учу фалчйир дарча! Ич аба Ибрагьимдизра Намруздин цlи зарар тувундар. Ва дугъан наслар учура Аллагьу Тааьлайи цlихьан уьрхюра», - гъапну Башири. Гьаму гафар гъеерхьиган, дугъан кlваъ Аллагьу Тааьлайин рягьимлувал абхъру, ва думу диндиз гъюру.

Аюб пайгъамбарин баяри чпин чи дугъаз швушвди тувру. Му дин кьабул дапlну, думу касди кяфирарихъди дяву гъабхуру.

 

Салават Къурбанов

2026-05-01 (Зуль Къаида 1447 г.) №5.


Дагъустанлуйирин сабвал

Ассаламу аьлейкум, йиз бицlи, амма аьхю рягьимлувал кlваъ айи халкь! Аьхиримжи гьяфтйириъ Дагъустандин жюрбежюр районариъ шту ккау гизаф йишвар гъахьну, гизаф кьадар зарар гъабхьну. Дурарикан лап аьхю зарар Хасавюртовский, Дахадаевский ва Дербентский районариз гъабхьну.   Табасаран...


Пайгъамбари ﷺ улупу рякъ

Бургьанкент гъулан имам Рамазан Шихбабаевдихъди вуйи интервью   Ихь жигьил имамарикан ва дурари гъабхурайи диндин ляхнарикан мялумат тувуб давам апlурахьа. Улихь нумрариъ ухьу гъапиганси, жигьилари чпин уьмрин рякъ диндихъди аьлакьалу апlувал заан ляхнарикан ву, ва гьарсар кас дурариз...


Гирами гъурбан машквар багахь шула

Мусурмнарин варитIан асас машквар улубкьура! Гьямд ибшри Аллагьу Тааьлайиз магьа аьгъзрариинди ихь гьюкуматдиан мусурмнари му гирами машквар Мекка ва Медина шагьрариъ адапIура.   Мусурман касдин кIваъ айи заан ниятарикан ва метлебарикан гьисаб шула. Улихь нумрайиъ гьяждихъди аьлакьалу...


Кечмиш шлуган, имандихъ мягьрум апIру ляхнар

Инсан гьаму дюн’яйиллан гъягъювал лап читин ляхнарикан ву. Хъа варитIанна читин ляхин вуйиб, эгер инсан ислам диндиъ адарди кечмиш гъахьиш, гьадму ву.   Хъа фу себеб дубхьну инсан му жилилан мусурман дарди гъягъюз мумкин вуш, магьа исихъ улупурухьа: 1) гьярам вуйи бид`аь ляхнарихъди...


Аьхиримжи нефес

Ихь Пайгъамбар (Салават ва Салам дугъаз) Йик1ру гьялнаъ Айи вахтна Гъюр Жабраил Малайик, к1ур: «Я, Мугьяммад, Сар Аллагьди Хъадап1унвуз Салам, гъапну: «Гьяфта миди Учв йик1айиз Шли аьф ап1уб Чан ккун гъап1иш, Ап1уруза Думу кьабул». Ихь Пайгъамбри (Салават...