Пагь, фукьан гюзел сумчир даринхъа?
Сумчрин эйси чан сумчриз дуфнайи гьарсарихъан жавабдар ву. Фикир тувай... ГЬАРСАРИХЪАН!
Сумчир... Пагь фукьан шаду ляхин даринхъа! Швушв хурайиризра ва жвуваз гъягъюрайиризра думу гизаф шаду ляхин ву! Думу инсандин уьмриъ варитIан асас ляхнарикан саб ву. Сумчрин иштирак`валин зегьметар фукьан кIваз хушдар дарин! Иштирак`валар, гьяракатар, сумчриз жюрбежюр шей’ар вая пешкешар гъадагъбар... Хиял шулуки, му ляхнар ккудудукIрудар ву. Дугъриданна кIваз бегелмиш вуйи зегьметнан гьяракатар ву. Вари баладар, хъа ухьу гьадмукьан лазим вуйи ляхнихъ зегьметар зигурайкIан? Бали швушв ктагъруган, варитIан аькьюллур, ужур, шадвалиъра, бедбахтвалиъра вари уьмриъ чан багахь шлур, чахъ хъпехъру хпир хьидиз, абйирбабаризра гьюрмат апIрур, хъа жвуван веледаризра ужур дада хьидиза кIуру фикир айир ктагъуру.
Гьелбетда дупна, жилириз варитIан ужуб пешкеш ужур, аькьюллу хпир ву, кIури. Ва шурура чаз уьмрин юлдаш ктагъруган, варитIан ужур, варитIан аькьюллур катагъураза кIури, хиял шулу. Гъит гьаци ибшри, иншаАллагь. Думу йигъ гьацира, швушв хурайи балин ва жилириз гъягъюрайи шуран абйир-бабаризра шадуб ву. Чпин веледариз варитIан ужуб тувуз ккунди, жараритIан харжиди, усалди апIурдарча кIури, дурари гизаф зегьметра зигуру. Ари магьа гьамушваъ дурарин гьюжатар ккергъру. Гъуншйири, ясана багахьлуйири сумчир апIруган, гьамциб багьа вуйи зал гъибиснийи, ухьу хъанара багьа вуйиб дибисну ккунду, ухьу дурартIан услидар вуйинхъа, ухьу апIруб дураринтIан заанди, утканди дубхьну ккунду… Кьавлар варитIан авазнандар духьну ккунду ва, думутIанна гъайри, мяълийир апIрур сар ваъ, хъа кьюр-шубуркьан духьну ккунду, дархьиш сарихъди тIагъруди шулу. Думура цIибтIан дар кIури, туври пулар, ялхъвнар апIрударизра кмиди теклиф апIуру.
Столар ипIрубдихьди, убхърубдихъди алацIну шулу. Гьелбетда сумчриъ варитIан асаснануб арагъ, чяхир ва гьацира жара пиян апIруб ади шулу. Пиян апIруб, убхъруб дивуз хай шулдар гъапиш, учвуз жаваб тувди: «Фу кIурачва, фу кIурачва! - Убхъруб адру сумчир фициб шул? Инсанари шадвализ убхъуру! Гъит шадвал хъапIри! Ихь пул адаринхъа? ВаритIан багьа арагъ ва варитIан ужуб чахир гъадабгъидихьа! Гъит ихь хялари ккунибкьан арагъ убхъри ва шадвал хъапIри, дурарира чпин сумчрар гьаци кIулиъ гъахури шулу». Хъа мициб сумчриз хас вуйи палатра алабхьну ккунду-гьа: мухур гьидипнайи ккуртт, ликар ккидирчнайи юбка, жандиин алабснайиб, дишагьлийин жандин вари утканвал улупруб; кIул’инсана кIуруш ягъал уткан прическа, хъа мициб прическа гъапIган, ягълухъ багахьиндикьан хай даршул, дарш гъизигу зегьмет рябкъидар… Ислам диндиинди, сумчрин эйси чан сумчриъ гъубхъдарихъан Аллагьдин ﷻ улихь жавабдар ву. Фикир апIинай!
ГЬАРСАРИХЪАН ЖАВАБДАР ВУ! Ва гьацира жиларна дишагьлийир сатIиди саб столихъ дусну, сатIиди ялхъвнар апIури, чиб-чпиз жвуван утканвалар улупрударихъанра сумчрин эйси жавабдар ву. Гьяйифки, дишагьлийир чпин жиларихъди вая яшарикк ккайи велед баярихъди сумчриз гъягъруган, гизафси жандин гьендемар улупру палтар алахьру аьдат дубхьна. Дурарин мициб юрушниинди хул’ан удучIвуб аьйибнан ва гунагьнан ляхин вуйибдикан гьич фикризкьан гъюрадар. Му агьвалатназ мютIюгъ духьнайи жиларикан сарун гафкьан кIурадарза. Ихь бабари, ихь дадйири гьамци палат алахьури гъахьнийинхъа? Пайгъамбарин ﷺ гьядисдиъ дупна: «Жегьеннемдин цIа артухъ апIуз гунагькрарин жанар ирчди, дурарикан гизафси дишагьлийирин хьиди». Ихь Пайгъамбарин ﷺ сабсана гьядисдиъ гьамци дупна: «Гьарсар гунагькар хпири чахъди жегьеннемдиз юкьур жилир хъчIюхиди - адаш, гъардаш, жилир, чан бай, хъа гьякьлу дишагьлийи гьадрар чахъди Женнетдиз хъючIюхиди». Жилар! Фикир апIинай!
Учвуз му ляхнихьан гучIурданчвуз? Дарш учву мидихъ хъугъраданчва? Хъугъайчва! Ичвра, учвуз ккуни ичв хпаринра язухъ апlинай! Ичв ккуни дадйириз, чйириз, хпариз ва шубариз учвуз, дурари диндин къанунарихъди палат алабхьиган, артухъди ккун шлубдикан хабар тувай. Гьарган дурариз мидкан кIваин апIинай, иллагьки дурар учвухъди вая учву хътарди сумчрариз гъягъруган. Гьяйифки, ихь Дагъустандин аьдати сумчрар фтиз-вуш кlули адрахърубдиз дюнмиш гъахьну. Арагъ дубхъну гьевес кубчIвнайи жилари ва дишагьлийири сатIиди ялхъвнар апIуру гьациб гьевесниинди, хиял апIарваки мурар дискотекайиъ а. Дурариз гьава кубчIвнайидар пуз ккун шулу! Жараб сарун фукIа фикриз гъюрадар! Астагъфируллагь! Хъа шулуки диндин къанунарииндира уткан сумчир апIуз. Дицдар сумчрариъ шадвал хъапрадаринхъа? Валлагьи, шадвал хъапIру ва кIваантIан чиб-чпиин разидира гъузру. Дицдар сумчрариз, цIийиди нюкягь дапIнайи жигьилариз ва гьадму сумчриз дуфнайидариз рягьматдин дюаь апIуз кIури, малаикар гъюру. Саб шак`валра адарди, дициб сумчрин эйсийиз Кьудратлу Аллагьдихьан ﷻ
ФАТИМА МЯГЬЯММАДРАСУЛОВА
