Хизан ккадабхъру йишвахъна гъюрайиган урхру дюаь

Хизан ккадабхъру йишвахъна гъюрайиган урхру дюаь

Шаду хизан Аллагьу Тааьлайихьан вуйи ниъмат ву, амма думу ниъмат варидариз рубкьурайибра дар, амма гъурубкьу касди Аллагьу Тааьлайиз му ниъматнахъан кьадар адрукьан гьямд дапIну ккунду. Ав, жилижвуван ва дишагьлийин арайиъ фаркьвал а, ва гьадму фаркьвалиан жюрбежюр ляхнарра арайиз гъюру.

 

Гьаци вуйиган, жилирина хпири Аллагьу Тааьлайи дурариз чиб-чпин улихь дивнайи къайдйир дюрхну ккунду, чиб-чпихьна адаб ади духьну ккунду. Амма саспи вахтари жюрбежюр себебар арайиз гъюри, жилиринна хпирин арайиъ наразиваларра шулу, гъярхьивалар ва даккнишнар шулу, му ляхнар себеб вуди хъасин хизанра ккадабхъуру.

Гизафдари, жилиринна хпирин арайиъ аьлакьйир ужи апIру Пайгъамбарихьан ﷺ вуйи дюаь айкIан кIури, гьерхри шулу. Ав, дициб дюаьра а. Ибн Масъудди, Пайгъамбари ﷺ гьамциб дюаь улупунзуз кIури, ктибтура:

اللَّهُمَّ أَلَّفْ بَيْنَ قُلُوبِنَا ، وَأَصْلِحْ ذَاتَ بَيْنِنَا ، وَاهْدِنَا سُبُلَ السَّلامِ ، وَنَجِّنَا مِنَ الظُّلُمَاتِ إِلَى النُّورِ ، وَجَنِّبْنَا الْفَوَاحِشَ مَا ظَهَرَ مِنْهَا ، وَمَا بَطَنَ ، وَبَارِكْ لَنَا فِي أَسْمَاعِنَا ، وَأَبْصَارِنَا ، وَقُلُوبِنَا ، وَأَزْوَاجِنَا ، وَذُرِّيَّاتِنَا ، وَتُبْ عَلَيْنَا إِنَّكَ أَنْتَ التَّوَّابُ الرَّحِيمُ ، وَاجْعَلْنَا شَاكِرِينَ لِنِعَمِكَ ، مُثْنِينَ بِهَا وَقَابِلِيهَا وَأَتِمَّهَا عَلَيْنَا

«Аллагьумма аллиф байна ḱьулюбина, ва аĉлигь зата байнина, вагьдина субуля-с-салями, ва нажжина мина-ӟ-ӟулюмати иля-н-нур, ва жаннибна-ль-фавагьиша ма загьара мингьа вама баҭIана, ва барик ляна фи асмаина ва абĉарина ва ḱьулюбина ва азважина ва зурриятина. Ва туб аьлайна, иннака анта-т-таввабу-р-рагьим. Ваджаьльна шакирина линиъматика, муҫнина бигьа ва ḱьабилигьа ва атиммагьа аьляйна».

Мяна: «Я Аллагь, ич юкIвар сатIи апIин ва ич аьлакьйир ужи апIин. Ислягьвалин рякъюъди гъягъюз мумкинвал тув ва мучIувалихьан акувалихьна рякъ ачухъ апIин. Ачухъди ва жиниди вуйи ужудар дару ляхнарихьан учу ярхла апIин. Ич ебхьувалиъ, рябкъювалиъ уж’вал ади ибшри, ич хпарин, насларин юкIвар сагъ апIин ва ич туба кьабул апIин. Дугъриданна, Уву туба кьабул апIрур ва Рягьмлур вува. Учу уву тувнайи ниъматарихъан гьямд апIрударикан, дурар кьабул апIрударикан апIина, ва думу ниъматар учуз булди тува» (имам Абу Дауд, аль-Гьяким, ат-ТIабарани).

Чиб-чпин арайиъ аьлакьйир ужи апIури, эдеб уьбхюри, Аллагьу Тааьлайикан жвуван хизандиз ужувлар ккун апIури гъахьиш, хизандиъра ужудар аьлакьйир шул, иншаАллагь.

 

Данат Зарипов

2026-02-01 (Шябан 1447 г.) №2.


Аьдат дарш шариаьт?

Ассаламу аьлайкум, йиз ватанагьлийир! Аьхиримжи вахтари ихь халкьдин, иллагьки жигьиларин арайиъ, аьдатарин гьякьнаан гьарган гьюжатар шула. Саспидари вари аьдатар саб дупну адагъурхьа кlура, хъа тмундарисана ихь аьхю абйириланмина гъафиб чlур апlурдархьа кlури, жаваб тувра.   Магьа гьамци...


Суал-жаваб

  Ушв дибиснайи вахтна улариъ дарман убзуз хай шулин? Улариъ дарман убзувалиан ушв батIил шулдар, гьятта дидин тIяаьм ушвниъ гъабхьишра.   Папрус зигували ушв батIил апIурин? Ав, гьаз гъапиш кумрахъди айитIинди никотинра гъябгъюру.   Хилин тIуб’ан, ясана таблиан ифи...


Лайлат уль-Кьадр – му гирами йишв ву

Гирами йишв «Лайлат уль-Кьадр» Аллагьу Тааьлайи ихь умматдиз тувнайи хусуси пешкеш ву. Гирами Кьур’андиъ дупна (мяна): «Лайлат уль-Кьадрин» йишв агъзур вазтIан зиина ву.   Хъа Муслимдихьан ва Бухарийихьан вуйи гьядисдиъ гьамцира дупна: «Фуну кас гьадму...


Тагьажуд гъудгнин заанваликан

Тагьажуд – хъитlирхбандин гъудгниъ кьяляхъ сацlибкьан нивкl апlбалан кьяляхъ гвачlниндин гъудган хьайиз апlру суннат гъудган ву.   Тагьажуд суннат апlру вахт Тагьажуд гъудгнин вахт гвачlниндин гъудгнин вахт улубкьайиз ву. Нивкl фукьан вахтна давам гъабхьишра, эгер гвачlниндин гъудгнин...


Халкьдин гъайгъушнаъ хьидихьа

Рубас гъулан имам Ризван Гиреевдихъди интервью   Ассаламу аьлайкум, аьзиз ватанагьлийир! Ихь газат урхурайидар имамарихъди-аьлимарихъди таниш апlуб давам апlурахьа.   Ухьуз аьгъюганси, Гурихъ гъул аьлимариинди, шейхариинди машгьур ву. Душваъ гъахьи аьлимари, саб ихь Табасарандиъси,...