Хизан ккадабхъру йишвахъна гъюрайиган урхру дюаь

Хизан ккадабхъру йишвахъна гъюрайиган урхру дюаь

Шаду хизан Аллагьу Тааьлайихьан вуйи ниъмат ву, амма думу ниъмат варидариз рубкьурайибра дар, амма гъурубкьу касди Аллагьу Тааьлайиз му ниъматнахъан кьадар адрукьан гьямд дапIну ккунду. Ав, жилижвуван ва дишагьлийин арайиъ фаркьвал а, ва гьадму фаркьвалиан жюрбежюр ляхнарра арайиз гъюру.

 

Гьаци вуйиган, жилирина хпири Аллагьу Тааьлайи дурариз чиб-чпин улихь дивнайи къайдйир дюрхну ккунду, чиб-чпихьна адаб ади духьну ккунду. Амма саспи вахтари жюрбежюр себебар арайиз гъюри, жилиринна хпирин арайиъ наразиваларра шулу, гъярхьивалар ва даккнишнар шулу, му ляхнар себеб вуди хъасин хизанра ккадабхъуру.

Гизафдари, жилиринна хпирин арайиъ аьлакьйир ужи апIру Пайгъамбарихьан ﷺ вуйи дюаь айкIан кIури, гьерхри шулу. Ав, дициб дюаьра а. Ибн Масъудди, Пайгъамбари ﷺ гьамциб дюаь улупунзуз кIури, ктибтура:

اللَّهُمَّ أَلَّفْ بَيْنَ قُلُوبِنَا ، وَأَصْلِحْ ذَاتَ بَيْنِنَا ، وَاهْدِنَا سُبُلَ السَّلامِ ، وَنَجِّنَا مِنَ الظُّلُمَاتِ إِلَى النُّورِ ، وَجَنِّبْنَا الْفَوَاحِشَ مَا ظَهَرَ مِنْهَا ، وَمَا بَطَنَ ، وَبَارِكْ لَنَا فِي أَسْمَاعِنَا ، وَأَبْصَارِنَا ، وَقُلُوبِنَا ، وَأَزْوَاجِنَا ، وَذُرِّيَّاتِنَا ، وَتُبْ عَلَيْنَا إِنَّكَ أَنْتَ التَّوَّابُ الرَّحِيمُ ، وَاجْعَلْنَا شَاكِرِينَ لِنِعَمِكَ ، مُثْنِينَ بِهَا وَقَابِلِيهَا وَأَتِمَّهَا عَلَيْنَا

«Аллагьумма аллиф байна ḱьулюбина, ва аĉлигь зата байнина, вагьдина субуля-с-салями, ва нажжина мина-ӟ-ӟулюмати иля-н-нур, ва жаннибна-ль-фавагьиша ма загьара мингьа вама баҭIана, ва барик ляна фи асмаина ва абĉарина ва ḱьулюбина ва азважина ва зурриятина. Ва туб аьлайна, иннака анта-т-таввабу-р-рагьим. Ваджаьльна шакирина линиъматика, муҫнина бигьа ва ḱьабилигьа ва атиммагьа аьляйна».

Мяна: «Я Аллагь, ич юкIвар сатIи апIин ва ич аьлакьйир ужи апIин. Ислягьвалин рякъюъди гъягъюз мумкинвал тув ва мучIувалихьан акувалихьна рякъ ачухъ апIин. Ачухъди ва жиниди вуйи ужудар дару ляхнарихьан учу ярхла апIин. Ич ебхьувалиъ, рябкъювалиъ уж’вал ади ибшри, ич хпарин, насларин юкIвар сагъ апIин ва ич туба кьабул апIин. Дугъриданна, Уву туба кьабул апIрур ва Рягьмлур вува. Учу уву тувнайи ниъматарихъан гьямд апIрударикан, дурар кьабул апIрударикан апIина, ва думу ниъматар учуз булди тува» (имам Абу Дауд, аль-Гьяким, ат-ТIабарани).

Чиб-чпин арайиъ аьлакьйир ужи апIури, эдеб уьбхюри, Аллагьу Тааьлайикан жвуван хизандиз ужувлар ккун апIури гъахьиш, хизандиъра ужудар аьлакьйир шул, иншаАллагь.

 

Данат Зарипов

2026-08-01 (Сафар 1448 г.) №8.


Нач`валин гьякьикьат

«Гьяя» кIуру гафнан мяна гъапIу ляхнин нач`вал ва кIван утанмиш`вал ву. Хъа суфйирин «гьяя» гафнан мяна нач`вал ва юкIв умун апIувал шула. Суфйирин имам Джунайд аль-Багъдадийи «нач`вал» гафнан мяна гьамци ачухъ гъапIну: «Мициб гьял, Аллагьу Тааьлайин...


Велед бабкан гъахьиган убккру аькьикьайикан

Аькьика – велед бабкан гъахьиган, Аллагьу Тааьлайиз гьямд апIури, убккру гьяйванат ву. Гьяйифки, ухьухь му ляхниз думукьан фикир туврадар, гьеле Пайгъамбарин ﷺ ижми суннатарикан вушра.   Аькьикьа апIбан гьюкум Шафии, Малики ва Гьямбали мазгьабариинди, аькьикьа Пайгъамбарин ﷺ лапра...


Сар вуйихь, инсан, Аллагь

Аьгъю апlина, инсан, Аллагьу Аллагь. Ялгъуз сар вуйихь Думу, Аллагьу Аллагь. Иман аьбкъина, инсан, Аллагьу Аллагь. Сар ву, инсан, ихь Аллагь - Аллагьу Аллагь.   Яв рягьмат тува учуз, Аллагьу Аллагь, Ярхла дебккава гунагь, Аллагьу Аллагь. Аьф апlин учуз, Аллагь – Аллагьу...


Йиз Хюрикк гъул

Имандин нур чан кlваъ айи муъминди Аллагьдихъди гъабхру сюгьбат ву гъудган. Муъмин касдиз айи нурлу имандин Маракьлу мурхьул ву, йиз дустар, гъудган.   Гукни сесниинди кlураза гафар: Жегьеннемдин цlихьан уьрхява, Аллагь. Ккун апlури гьачlарккназа йиз хилар: Учуз женнет кьисмат апlин,...


Дамагълувал фу вуйкlан?

Инсандин чаз айи гьюрмат, ккунивалианси, разивалианра чахьна айи табиаьтдин гьисс ву.   Бязи инсанар жвув кьадарсуз ккунивалиан, Аллагьдин ﷻ имбу лукIар, сарра гьяспикк ккадарди, фурс кади шулу. Гьамци инсан инсанарихьинди даккунди, дурар саймиш дарапIри, саринра гаф гъададабгъри, имбудар...