Сикинвал – тамам мютlюгъ`валиъ
Сикинвал – тамам мютlюгъ`валиъ
Аьгъю йибхьай, варитIан усал гьюрматсузвал чан гафналан улдудучIвру лукIран Аллагьу Тааьлайихьан чаз фу вушра тIалаб апIуб ву. Аллагьу Тааьлайи мициб тIалаб тамам гъапIиган, лукIраз гизаф сикинсузвалар ва читинвалар алахьиган, лукIру Первердигарихьан ﷻ чав пешкешариккан азад апIувал ккун апIуру.
Нач`валиан инсанди, Аллагьу Тааьлайихьан фукIара тIалаб апIудайиш, Первердигари ﷻ хайирлувалихъди, ва дугъу ккун гъапIубтIан аьхюбдихъди, Чан лукI тяйинра апIуру. Гьаддиз, Аллагьу Тааьлайихьан тIалабар ккун апIруган, гьюрматниинди илтIикIури ккунду. Мициб саягъниинди чав чаз тIалаб апIурайир ккарагури шулу, эгер жара инсанарихъанди ккарагуруш, мидизра гъадагъавал адар.
Саспигари уж`валар бедбахтваларигъ, хъа дурарра – уж`валаригъ жин апIури шулу. Эгер ухьу жини уж`валарин мяна аьгъю апIуз хъюгъиш, дурариъ ухьуз хайлин бедбахтвалар рякъидихьуз. Гьадму балйирикан варитIан бицIибсиб - Аллагьу Тааьлайи гизаф уж`валар айи Чан лукIрахьан, Первердигарихь ﷻ чан буржи тамам апIуб ву: гъапIу уж`валариз баркаллагь пуб, анжагъ мелзниинди ваъ, хъа кIваанра, дурар Аллагьу Тааьлайихъ хъитIри, ва Яратмиш апIрури улупнайидартIан ишлетмишра дарапIуб. Хъа ухьуз гьаърайи балйирин мянайикан улхураш, дурариъ аьхю уж`валар а, гьаз гъапиш бедбахтвалари ухьу мютIюгъ гъапIиган, ва икрамвализна язухъ апIувализ гъахиган, вари дамагълувалихьан азад апIурахьу.
Аллагьу Тааьлайи ухьуз икрамвалиъ хьувал гъибикIну, дидин вари жюрйирра улупну ва ухьу Дугъахьна, Заанурихьна ва Марццирихьна илтIикIбан бадали лазим вуйи вари аьгъюваларра гъадагъну ккунду. Гьаму саягъниинди пайгъамбрарин ва халис асгьябарин нефсар, Аллагьди ﷻ гъибикIубдиинди, заан дережайин икрамвалихъна ва мютIюгълувалихъна гъафну. Гьаддиз, мициб дережайин инсанарин нефсарик камиваларна гунгьар кади шулдар.
Гьамус, гьамдизра фикир тувурхьа: Икрамвалиъ айи лукIру, чан нефсра марцц дарапIди, чан ляхнариинди дамагъ апIури гъахьиш, Аллагьу Тааьлайи, эгер Чан Аьзизвал улупиш, дугъахьди зинавалин гунагь гъадабгъуз гъитну, мицир лукI ахтармишра апIуру. Гьаму тягьярниинди Первердигари дицир лукI гъуншйирин, танишдари улихь асккан апIуру, ва гунагькриз жаза тувузди, думу гьякьлурин хулаз хъади гъюз, дицирихьна инсанра гьаъру. Гьадму лукIран ччвур гунагькрарик кабхъиган, дугъу чав чиркишнарин цIадалси гьисс апIуру.
Саб ражари имам аш-Шааранийиз нивкIукди сес ебхьуру: «Гьей Аьбдулвагьаб, вари ккагъру гафарихъ хъугъ, дурар вари Марцци Каламариъ дупнайибдин уьлчмйир ву. Ва имамди нивкIукди жаваб тувру: «Кьабул апIураза». Хъасин давам апIуру: «ЛукIру чан юкIв, фиткан вушра апIру фикрариинди, яна хътабгъуз ккайи илнахьдира кмиди, абцIну ккундар. Амма Дугъан кюмекниинди гъахьикьан уж`валариз кьимат тувуз думу буржлу ву. Эгер мициб гьяракат икрамвалиъ аш, Ухьуз аферин дупну ккунду, хъа эгер хъайи-хъайибси гъапIундарш, хил алдабгъувал ккун дапIну ккунду. Хъа мициб гьяракат аьссивалиан вуш, Ихь амрар чIур гъапIувалилан хил алдабгъуб ккун апIури Ихь тярифра дапIну ккунду гъибикIубдин (Аллагьу Тааьлайин амриинди гъабхьибдин). Гьамци Ухьу увуз эдеблувалин рякъ улупунхьа, варибдиз Ухьу бадали, Ухьу яв хиларин кюмекниинди яратмиш апIурахьа».
Гьамус увуз гьарсаб ихь ният ухьуз дарман вуйиб аьгъю гъабхьунвуз. ЛукIран гьякьикьатра, жандин паярра рякъюри-дярякъри айи ва чаллантина гьуркьу ниятарра деетурайи урнариин али гъаравлинубсиб ву. Ва фициб гьялнаъ ашра, гьякьлу лукIрутIан гьарсаб ният назарназ гъадабгъудар ва чав лукI вуйибра кIваълан гьапIудар.
Саб дережайихъна гъафи инсан, шей`арин аьлакьйириз сагъи улариинди лигуру. Хъа саб улизтIан дярябкърудар (шариаьт илмар аьгъюдар) факьигьар, мюридар ву. Ва гьарсари, чав фу вуш яратмиш гъапIунза кIурури, чан яр-дуст Аллагьу Тааьлайиз масу тувру. Эгер инсанди чав фу вуш арайиз хуйиш, дугъу думу бегьемсузди яратмиш апIуйи. Гьякьниинди, Аллагьу Тааьлайи ухьхьан саб ниятра тIалаб апIури шулдар. Дугъу гьамцитIан кIурдар: «Анжагъ, жарари ваъ, хъа узу яратмиш гъапIубтIан мапIанай». Гьамдиан рябкъюрайиганси, гъапIу гунагькарвалин аьзабнан дережа, лукIрахъди ниятарин айи аьлакьайин кьувватналан асиллу ву. ЛукIразра чан гунгьар фукIа дарударси гьисаб апIуз ихтияр адар. Дурар хатIалударси гьисабназ гъадагъували дугъан юкIв заан умбрариз удубчIвуз гьязур вуйибдикан кIура. Му дережайиъ айи лукIраз чан гунгьар, Аллагьу Тааьлайи хил алдабгъувалихъди тевиган, сабра дарударси рякъюру, ва гьадмуган дугъаз гьякь Яратмиш апIрур Сар Аллагьу ТааьлатIан даруб аьгъю шулу. Гьей мусурмнар, юкIв гьякьлувалин дережайихънатIан дуфну адру, ва чав гъапIу гунгьариан аьжалихъна гъахурайи аьдати динагьлийиз дих апIбахьан ихтият йихьай.
Аьгъюди гъузай, Аллагь ﷻ гьисс гъапIури, фицдар вушра дапIнайи ляхнарик сабанра чав китIудар, хъа Аллагьди ﷻ Чан ужудар ляхнарин аьлакьара жандкилантина арайиз хуру. Гьаз гъапиш, ниятарра гъиллигъарстар вуйиган, дурарин аьлакьйир жандкарилан арайиз хуру. Хъа бедендин паяр уж`валариз, урнарин ерина айидар ву, ва учIври-удучIвру арццрайи раккнарси шулу. Гьадму урнариан удучIвурайи инсанар чпи дар ва чпихьна дурарин саб аьлакьара адар.
Гьамци, эгер лукI учв Аллагьди ﷻ Чав яратмиш дапIнайир вуйиган, хъа фици лукIрахьан Аллагьу Тааьла хътарди фукIара апIуз шулу ва гъапIу ният Аллагьди ﷻ кьабул апIбазра ккилигуру?! Вари нефсар, чпин ниятарра хъади, Аллагьу ТааьлайизтIан мютIюгъ дар, ва саб дакьикьайира Дугъан гьюкмиккан ккудургудар. Шли гьаму гьисс апIураш, чав ужудар ляхнар гъапIишра, шад духьну ккундар, ва дурар цIибди ву кIури, пашманра шлуб дар.
Аш-Шазали шейхди гъапну: «Узуз нивкIукди узу сар фуж вуш касдихъдийиз рюгьлурихъди деъну гъяркъюнзуз. Йиз рюгьлури гъапунзуз: «Юкьуб табшуругъ кIваинди гъибт: саб гьадму касдиз вуйиб, хъа шубубсан – увуз вуйидар:
- Уву увуз айи ляхин ваъ, хъа адруб кадабгъ. Гьадму ктабгъувалихьан гьерг, ва гьадму гьергбахьан гьергубра, ужи ву. Варибдихьан Аллагьу Тааьлайихьна гьерг, гьаз гъапиш Дугъу гъапну: «Яв Первердигари ккуниб яратмиш апIура, ва фтин хайир аш, гьадму гъядябгъюра».
Шариаьтди чан къайдайиинди гъядябгъюб – му Аллагьди ﷻ ктабгъуб ву, яв дидихъди саб аьлакьара адар. Ва Первердигари ктабгъу шариаьтдихъди аьлакьа адардира, яв хай шулдар. Хъебехъ, ва икрам апIин! Эгер инсанар увухъди гъярхьиш, дурариз йип: «Аллагьдиз ﷻ учву апIурайибдикан вари аьгъя».
- Фана дюн`яйин гьяйбатлувалихьан ярхлади гъуз, ва вари Аллагьдиин ﷻ илип. Аллагьдиина ﷻ илипувал – вари гьяракатаринна гьяларин бин ву. Яв шагьидди Аллагь ﷻ кадагъ, ва Дугъ`ин ихтибар апIин гафариинди, ляхнариинди, хайирлувалариинди, рюгьлувалиинди.
- Шаксузваларихьан ярхлади гъуз, Аллагьдиз ﷻ яр-дуст масу мутуван, жарадарин хлиъ айибдихъ тямягь мапIан, Аллагьу Тааьлайиз гъаршуди мягъян. Аллагьу Тааьлайин икрамвалиъ гьякьлуди йихь». Хъасин рюгьлури давам апIуру: «Гьаму касибриз кьюб гъиллигъну иццру гъапIну: думу фана дюн`яйин ляхнарихъ чан ихтиярниинди хъергну, хъа гьаргандин уьмрин ляхнарихъ, Аллагьу Тааьлайи пешкешар тувруш- тувударш кIури, фикрарикк ккахъну. Сифтена сифте учву Аллагьу Тааьлайихьна илтIикIай, ичв ляхнар ужуйи гъягъюз, хъасин Дугъхьан рягьятвал гьисс апIидичва. КIваинди гъибт, Уву гъапIу гьарсаб ляхнихъан Аллагьдихьан ﷻ гучI аш ва ДугъахьнатIан илтIикIурадаш, думу гунагьси гьисаб апIудар. Увуз Аллагьди ﷻ ипраш, яв пай гьадушв`ан гъадабгъ ва яв аьгъюваларихъдина Первердигарин Суннайихъди гъарах. Уву заан къанажагъдихъна за дарапIкьан гагьди, сарна-сарди мягъян, дархьиш хъарсдиву».
Мугьяммад Юсупов
