ХъуручI бичай чIапа

ХъуручI бичай чIапа

Цаппарасса цIухлан бикIай, аьраб маз къакIулманал Кьуръан буккаврия ци хайрди, мяъна дурчIлай дакъанура бувккусса аятирттава ци мюнпат ласун шайссар тIий. Хъунисса аьлимтурал луттирдаву бувсун бур Кьуръан буккаврия хъунмасса чири бушиву ва му инсаннал дакI марцI дайшиву.

Ца бусалалуву бур мунинсса масалагу: ца хъунав хьусса адимина гьарца кIюрххил чак бувну махъ Кьуръан буклай щяикIайсса ивкIун ур. Мунал ивкIун ур чIивисса арснал арсгу. ОьрчIалгу хIарачат бувайсса бивкIун бур, ттаттаяр махъун къаагьну гьарца кьини Кьуръан ккалан. Ца кьини оьрчIал цIувххуну бур: «На гьарца кьини ина кунма Кьуръан буккара, амма ттун мунил мяъна къадурчIай, бувккумургу дакIний къаличIай, лу лавкьукун гацIана хъама битай. Мукун бувккумуния ци хайрди, ци мюнпатри?» – куну. Пачливун хъуручI бичлай ивкIсса къужа оьрчIахгу урувгун увкуну бур: «Та хъуручI бичайсса чIапа ласича, неххачIан лавгун, шинал бувцIуну ухьхьу!», – куну. ОьрчIал бувну бур ттаттал тIимур, амма шавай ияннин цинярда щин экьи ларгун дур. Пишгу куну къужлул увкуну бур: «Щин экьи къагьаншиврул, анаварну ачин хIарачат бува!». КIилчингу оьрчI неххамачIув гьан увну ур. Ва ххуллух оьрчI левчуну авчуну ур, амма ялагу чIапа шаппай бачIва бивну бур. Къужлул увкуну бур: «Ттун бачIвасса чIапа аьркин бакъар, ина багьайкун хIарачат буллай акъахьунссара!», – куну. Ми махъру кьувтIусса оьрчI ялагу неххайн лавгун, бувцIуну щинал чIапагу, цащава шайкун анаварну левчуну ур шавай. Амма ялагу чIапа дахьва хъавтун бивну бур. Увххун ват-ват тIисса оьрчI ттаттал хьхьичIгу авцIуну увкуну бур: «ЧIалай бурив, чIапа щинал буцIаврия цукунчIавсса пайда бакъар!» «Цукунни пайда бакъасса, ваних ххуйну уругу!» – куну бур къужлул чIапагу канил бувгьуну. Мяйжаннугу, хъуручIрал лухIи бувну бивкIсса чIапа утти виватугу кьатIатугу марцI хьуну бивкIун бур. «Ттул арс, ина Кьуръан ккалаккисса чIумалгу, вин цичIав бувчIлай бакъахьурчагу, мунил ина марцI уллалиссара», – куну бур къужлул.

Расул Аьлиев

2026-05-01 (Зуль-Кьаъда 1447 ш.) №5.


Таваккулданул даража

КIулну бикIияра, Аллагьнал ﷻ хьхьичI бакъассар тавакулдануяр лахъсса даража. Аллагьнайн ﷻ таваккул бувтун, Заннал бувсса хIукмурдайн мютIину, цала циняв ишру Аллагьнайн ﷻ тапшур бувну, кьадардания рязину умари цала дин цIакь дурма. Таваккулданий аьй дувайманал диндалий аьй дуллалиссар. Таваккул...


КьюлтIмур кIул бан шайссарив?

ЦIанасса чIумал цаппара инсантал цукунсса бунугу балаллувун ягу захIматшивурттавун багьсса чIумал, аькьлу бухлавгсса кунма, му захIматшиврува ххассал хьуншиврул бикъавсса кIану къабитай: духтуртурачIан лагай, хIакимтурачIан бияй, битай лахъисса сапарду, жура-журасса дару-сававру ишла дуллан бикIай....


Иман ссайн учайссар?

Иман – му Аллагьу Тааьланал Цалва хъиншиврийну, рахIму-цIимилийну Цалва лагъартуннаятусса Цана ччисса инсаннал дакIниву бувчIин бавур, асар хьун бавур, мунивун дуртIсса нурди, му инсаннан цува ляхъан увсса Зал кIул уван. Му нургу, асаргу дакIниву бусса инсаннал Аллагьу Тааьланал...


Къумасса мусиват

Аллагьу Тааьланал дуниялгу ляхъан дурну, дунияллий инсанталгу ляхъан бувну, миннаву ляхъан бавугу, литIун бавуну нани дурсса миннал хIал ккакканни. Уттарашиву ляхъан дурссар миннаву мютIийма цумарив, аьсивма цумарив кIул хьун. БивкIугу ляхъан бувссар Кьиямасса кьини бизан бувну, хъинманан хъинсса...


Мяърипат ва тарбия

Ххуйсса хасият, тIул-тIабиаьт, адав дуну оьрчI, душ тарбия баву – му хъанахъиссар буттал цалва авладран дуллалисса хъинну кьимат лавайсса зат. Мукунсса тарбия дулаврил гьануну хьун аьркинссар жулва оьрчIру чIивину бунава мий хъуни хъанахъиссаксса минная инсаншиву дусса, хасият ххуйсса халкь...