Чакру хъирив лахъан аьркинссарив?

Чакру хъирив лахъан аьркинссарив?

ЦIанасса чIумал интернетраву хьунадакьай личIи-личIисса кьатIаллил билаятирттаясса вяъзачитурал роликру, инсаннал къабувну ливчIсса чакру бухьурча, гай хъирив лахъан аьркиншиву дакъассар тIисса. Бачияра ГьунчIукьатIатусса машгьурсса аьлимчу Кьурбан-Аьлил луттираву ва иширал хIакъираву чивчумур ххал банну.

 

Кьасттирай чак чIумувату буккан битан цукунчIав ихтияр дакъассар. Шариаьтрал кьамул бувайсса багьана бакъана буккан битарча, му чак мугьлат бакъа хъирив лахъан аьркинссар. Шанан ивкIун, хъама бивтун ягу цамур оьзрулину ливчIмурдив гацIана хъирив къалавхъун, махъ лахъан битан бучIиссар, амма цалва бурж ччяни щаллу буваншиврул анаварну хъирив лахъарча хъинссар. Идавсил ﷺ увкуссар: «Хъама бивтун ягу шанай ливчIун чак ливчIманал дакIнин багьувкун бувача», –куну.

ЧIявусса чакру ливчIун бухьурча, хьхьичI-хъирив лахъавугу суннатссар: цал кIюрххил чак, яла ахттайн чак, яла махъмигу мукунма. Ахттакьунмай, ахттайн чак хъирив лахълай ухьурча, хьхьичI ахттайнмур хъирив лавхъун хъинссар, ахттакьунмунил чIун дуккавай дакъахьурча. ЧIун дуккавай духьурча, цал цила чIумалсса чак буван аьркинссар. Жяматрай буллай ухьурчарив, ахттакьун чак имамнал хъирив бувну, яла ахттайн чак хъирив лахъанссар, мукунма гаймигу.

ЛивчIсса чак хъирив лахъаврил личIийсса чIунгу дакъассар, бюхъайссаксса ччяни лахъан аьркинссар, та бухьурчагу. ЧIявусса цал аьрхIал хъирив лахъангу бучIиссар. Цащава циксса чакру ливчIривав тIий ухьурча, тти къаливчIхьунссар куну кьянкьану дакI дацIаннин хъирив лахъанссар. ХIатта фаризасса чакру хъирив къалавхъун бунува суннат чакру буллан къабучиссар тIисса аьлимталгу бур.

ХIадисраву увкуну бур: «Лахъисса хIаллай чакру кьабитлай, пикри бакъашиву дурну ивкIун, яла пашман хьуну хIакьсса тавбагу дурну, хъирив лахълай, циксса ливчIссарив къакIулну хъирив къалаявай ухьурча, ххамис хьхьуну ххюцIалла ракааьт чаклил дуванссар, гьарца АлхIамрал хъирив Кьулгьугу буклай. Яла му бувну къуртал хьувкун ттуршилва «асттагъфируллагь» учинссар. ИвчIаннин хъирив лахълай ивкIун, хъирив къалавхъна ливчIсса чакурдияту каффаратну бикIантIиссар му чак». ЛивчIсса чак хъирив къалавхъун ивчIарчарив, мунахлу цаманал буван къабучIиссар, мунай аьчIагу ялув дакъассар. Амма Аллагь Тааьланал багъишла къаитарча, мунил бунагьрава къауккайссар. Мукунманал гьарца чаклих ца-ца кIияма ягу бачIи ссахI къалмул булунссар тIиссагу бур мискинтуран, муная лирчIсса хъуслил шанма бутIул ца бутIуяту.

Ца савав дакъасса ссуннат чак личIарча, масала чаклил хьхьичI-хъирив бувайсса ратибат кунмасса, эдрал чак кунмасса, зухIалул чак кунмасса, мигу хъирив лахъан суннатссар. Савав дусса суннат чакру тIурча хъирив къалахъайссар, масала баргъ-барз бугьаврил чак кунмасса, мизит хъун баврил суннат чак кунмасса.

 

«НасихIатуль-аьвам»

2026-09-01 (Рабиуль-Авваль 1448 ш.) №9.


ТIайла буккан ва хьуна бакьин

Аллагьнал ﷻ халкь ляхъан бувну бур, цайва бивхьусса амрурду биттур буллай, дакIурдивусса мурадирттайн билланшиврул. Аллагьнал ﷻ амрурдугу так дин-чаклийну къуртал къашайссар, ми амрурдал вивлавсун буссар инсаннал щалва оьрму. Оьрмулул мутталий инсаннан чIявуну аьрххи-ссапарданийн уккан багьай....


Заннайн мютIисса кулпат

Кулпатрал оьрмулуву хъунмасса кIану бугьлагьиссар ласнал ва щарссанил дянивсса дакьаврил (гармониялул). Мунил хъунмур биялагу хъаннихьри. Ва макьалалуву бусанну цаппара маслихIатру, кулпат дакьаврил хIалданийн бучIан баву бигьа дуллалисса, цанчирча, мукунсса кулпатраву паракьатшиву, рахIатшиву ва...


ДакIнивусса загьру

ХьхьичIазаманнай ца душ щар хьуну, ласнал къатлуву ласнал ниттищал яхъанай бивкIун бур, ганиха къуллугъ буллай. Амма ласнал ниттил мудан ганий аьй-бювкьурду дуллай, яхI буван къабюхълай бивкIун бур. ХIукму бувну бур ласнал ниттин загьру буллуну дирчIан дуван.   Душ лавгун бур базаллуву...


Бархъаллал Маллайл шеъри

"Мажму́аьтул-аьша́р" тIисса луттирава. Бишлашиссар луттираву бусса куццуй.   (Дайдихьу хьхьичIмур номерданий)   Ружмарданул чак бувну камилну кьаст дуруна, Цалва-цалва агьлулухь хIалал бити увкуна. Къумамий тархъан бувну душманмий дакьил бувну, Цайва-цайва ялувсса хIакьру тIайла...


Хъинсса тIул-тIабиаьтраясса калимарду

Хъинсса тIул-тIабиаьтран хас бувну буссар тамансса, мусил багьасса махъру. Шикку чичинну миннувасса цаппара, гъафлатравун дахьларгсса дакIру кIукIлу хьуну, хъинсса тIуллу дуллан кIункIу дуваншиврул:   МухIаммад Идавсихь ﷺ цIувххуссар: «Бусурманнава цала диндалуву яла узданма...