Чакру хъирив лахъан аьркинссарив?

Чакру хъирив лахъан аьркинссарив?

ЦIанасса чIумал интернетраву хьунадакьай личIи-личIисса кьатIаллил билаятирттаясса вяъзачитурал роликру, инсаннал къабувну ливчIсса чакру бухьурча, гай хъирив лахъан аьркиншиву дакъассар тIисса. Бачияра ГьунчIукьатIатусса машгьурсса аьлимчу Кьурбан-Аьлил луттираву ва иширал хIакъираву чивчумур ххал банну.

 

Кьасттирай чак чIумувату буккан битан цукунчIав ихтияр дакъассар. Шариаьтрал кьамул бувайсса багьана бакъана буккан битарча, му чак мугьлат бакъа хъирив лахъан аьркинссар. Шанан ивкIун, хъама бивтун ягу цамур оьзрулину ливчIмурдив гацIана хъирив къалавхъун, махъ лахъан битан бучIиссар, амма цалва бурж ччяни щаллу буваншиврул анаварну хъирив лахъарча хъинссар. Идавсил ﷺ увкуссар: «Хъама бивтун ягу шанай ливчIун чак ливчIманал дакIнин багьувкун бувача», –куну.

ЧIявусса чакру ливчIун бухьурча, хьхьичI-хъирив лахъавугу суннатссар: цал кIюрххил чак, яла ахттайн чак, яла махъмигу мукунма. Ахттакьунмай, ахттайн чак хъирив лахълай ухьурча, хьхьичI ахттайнмур хъирив лавхъун хъинссар, ахттакьунмунил чIун дуккавай дакъахьурча. ЧIун дуккавай духьурча, цал цила чIумалсса чак буван аьркинссар. Жяматрай буллай ухьурчарив, ахттакьун чак имамнал хъирив бувну, яла ахттайн чак хъирив лахъанссар, мукунма гаймигу.

ЛивчIсса чак хъирив лахъаврил личIийсса чIунгу дакъассар, бюхъайссаксса ччяни лахъан аьркинссар, та бухьурчагу. ЧIявусса цал аьрхIал хъирив лахъангу бучIиссар. Цащава циксса чакру ливчIривав тIий ухьурча, тти къаливчIхьунссар куну кьянкьану дакI дацIаннин хъирив лахъанссар. ХIатта фаризасса чакру хъирив къалавхъун бунува суннат чакру буллан къабучиссар тIисса аьлимталгу бур.

ХIадисраву увкуну бур: «Лахъисса хIаллай чакру кьабитлай, пикри бакъашиву дурну ивкIун, яла пашман хьуну хIакьсса тавбагу дурну, хъирив лахълай, циксса ливчIссарив къакIулну хъирив къалаявай ухьурча, ххамис хьхьуну ххюцIалла ракааьт чаклил дуванссар, гьарца АлхIамрал хъирив Кьулгьугу буклай. Яла му бувну къуртал хьувкун ттуршилва «асттагъфируллагь» учинссар. ИвчIаннин хъирив лахълай ивкIун, хъирив къалавхъна ливчIсса чакурдияту каффаратну бикIантIиссар му чак». ЛивчIсса чак хъирив къалавхъун ивчIарчарив, мунахлу цаманал буван къабучIиссар, мунай аьчIагу ялув дакъассар. Амма Аллагь Тааьланал багъишла къаитарча, мунил бунагьрава къауккайссар. Мукунманал гьарца чаклих ца-ца кIияма ягу бачIи ссахI къалмул булунссар тIиссагу бур мискинтуран, муная лирчIсса хъуслил шанма бутIул ца бутIуяту.

Ца савав дакъасса ссуннат чак личIарча, масала чаклил хьхьичI-хъирив бувайсса ратибат кунмасса, эдрал чак кунмасса, зухIалул чак кунмасса, мигу хъирив лахъан суннатссар. Савав дусса суннат чакру тIурча хъирив къалахъайссар, масала баргъ-барз бугьаврил чак кунмасса, мизит хъун баврил суннат чак кунмасса.

 

«НасихIатуль-аьвам»

2026-04-01 (Шавваль 1447 ш.) №4.


Суал-жаваб

БучIиссарив жаназалул чак буван хьхьичI жаназа дакъанура. Жул шяравусса мизитраву мукунсса чак бувай гьарца нюжмар кьини. Мунин шариаьтраву цукунсса хIучча буссар? Имам Аль-Бухарил ва Муслимлул хIадисирттал луттирдавусса хIадисраву бувсун бур Эфиопиянал паччахI Наджаши ивкIусса хавар баяйхту...


Напсилул хасиятру

Напсилул хасиятруЦала напсилух вичIи дирхьуну, оьбаларду буллан махъаллил акъасса инсаннан хасъсса хасиятру дур къуллугърах къанихшиву ва мудан цува цайминнаяр лавайну икIан ччишиву. Мукунсса инсаннан, мудан хьхьичIун личлай, цайми инсантал цала буюрду биттур буллали буллай, цахва мюхтаж буллан...


ЗанначIан гьаз дурсса кару

Цала дянивсса икьралдайн, кIулминнайн, соцсетирдайн чул бишлай аьдат хьусса халкьуннал дянив жунна чIявуну хъама дитай ца агьамсса низам: халкьуннайн букканнин цал Аллагьнайн ﷻ лабизан, дуаь дуван.   Ва укунмасса маслихIат бакъарча, бусурманчунал гьанусса мухIлухIин хъанахъиссар,...


Аькьилсса бусаларду

  Нитти-буттал дуаь Ца аьлимчу-щейхначIа ккалаккисса мутааьлимнал ганахь миннат бувну бур цахара дуаь дувакьай, куну. «Ттул дуаь Аллагьнал ﷻ кьамул къадувантIиссар!» - баян бувну бур щейхнал. Мутааьлимтал махIаттал хьуну бур, цанчирча, дуаь чIа увкума ивкIун ур дуккавриву...


ХIабибнал ﷺ дуниял кьадитаврил бусала

Ца хавар бусанда, вичIи дишара Кьуръан-хIадис бувсун къабувчIайминнан, Аьжам шеъри бувну ХIабиб ﷺ кIицI анда Цал шафааьт жунма бияйрив ккаккан. Муъжизатру буслай гъалгъа буварча, КIивагу иттату макь экьи лагай, Цув кIицI лагаврийну ихтилат барча, Вай кьянкьасса дакIру кIукIлу хьун...