Идавс ﷺ увсса барз

Идавс ﷺ увсса барз

Рабиуль-авваль – бусурманнал календарьданул шамулчинмур барзри. Ва яла агьамми зурдардивасса барзри. Жунма кIулсса куццуй, Рабиуль-авваль барз барачат хьуссар Аллагьнал ﷻ махъа-махъсса Илчи ﷺ, жуна ххирасса МухIаммад Идавс ﷺ дунияллийн уккаврийну. Идавс ﷺ халкьуннан рахIмуну, цIимину гьан увссар. Гьашину Рабиуль-авваль байбихьлай бур августрал ахирданий.

 

Ва ляличIисса, мубараксса барзри. Рабиуль-авваль зуруй Идавс ﷺ дунияллийн уккаву бакъасса, цаймигу ххаллилсса ишру хьуссар: Гьижра (Идавс ﷺ Маккалия Мадиналив изаву), Мадиналул зуманив «аль-Кьуба» мизит баву, бусурманнал тарихраву цалчинсса нюжмар-чак баву ва м.ц.

Жула ххирасса Идавс ﷺ увссар Маккалив, Кяъбалия арх бакъасса кIанттайсса къатлуву, Рабиуль-Авваль зурул 12-мур кьини. (571-ку шинал апрельданул 22-нний). Аьрабнал му шинайн «пилданул шин» учайсса бивкIссар, цанчирча му шинал Йеменнал паччахI Абрагьат увкIссар Маккалийн ххяххан, пиллу хIаласса аьралгу бувцуну.

МухIаммад идавс ﷺ Исмяил идавсил ﷺ наслулияссар. Ганал ﷺ тухум наниссар Гьашимлуя, Кьурайш тайпалува. Идавсил ﷺ буттан цIа диркIссар АьбдулмутIалиблул арс Абдуллагь. Му дунияллия лавгссар Идавс ﷺ уван кIива-шанма барз ливчIсса чIумал. Идавсил ﷺ ниттин цIа – Вагьблул душ Аминат.

Бусалардайн бувну, МухIаммад ﷺ дунияллийн уккаврил чIярусса аьламатсса лишанну диркIссар. Аминатлун макIра баян бувссар ганил арсная бюхттулсса инсан, Аллагьнал Расул ﷺ хьунтIишиву, ва мунан цIагу МухIаммад дизан аьркиншиву. МухIаммад тIисса цIанил мяънагу «цIа дуван лайкьма» тIиссар. Аминатлул оьрчI бавугу хъинну бигьану ларгссар, цайми хъаннин шайсса жапашиву къархьуссар.

Ибну ХIиббаннуя жучIанма бивну бур ХIалиматлул – чIивисса МухIаммадлун ﷺ ккукку буллусса хъамитайпалул – Аминатлуя цинма бавсса хавар: «Мяйжаннугу, ва ттул арс ляличIисса ур. Ва лякьлувусса чIумал ттун цукунчIавсса кIушиву къархьуна. Ва ттун хъинну бигьасса ия. Ттун ванаяр мубараксса оьрчI къаккавкссар. Арс увкун, ттувату дурккуна чанна лавхъсса цIукуха лархьхьусса нур. Мунил чанна лахъан дуруна гьарзад, сайки Басраливсса варантту чIалан бивкIуна. Дунияллийн увккукунгу, цайми оьрчIру куна утту къаивхьунача, щяв каругу лаян дурну, ссавруннайн бакI гьаз дуруна».

Идавсил ﷺ кулпатрал Аьишатлул бусаврийн бувну, МухIаммад ﷺ увсса чIумал Маккалив ивкIун ур маша буван увкIсса жугьутIнал савдажар. Идавс ﷺ дунияллийн увксса чIумал ганан хIисав хьуну бур ссавний ттининнин къабивкIсса цIуку буккаву. Савдажарнан кIулну бивкIун бур ссавний цIуку буккаву – му душиву идавс дунияллийн уккаврил лишан. Му лавгун кьурайштурачIан, цIувххуну бур кьунну арс щин уври, куну. Бувсун бур Аьбдуллагьлул ва Аминатлул кулпатраву увунни, куну. Микку жугьутIнал баян бувну бур ва оьрчI махъа-махъсса Идавс хьунтIиссар, куну. «Мунал бурхIай дуссар идавсшиврул аьш – чIарарду ххярхсса ттангъа (гьулу)» – увкуну бур савдажарнал. Яла миннат бувну бур цува га оьрчI ккаккан уцияра, куну. Аминатлул ккаккан увну ур цила дахьа увсса оьрчI. Ганал ттиликIрайсса идавсшиврул лишан хIисав хьусса савдажарнал увкуну бур: «Хъа буллай ура, ва оьрчIал идавсшиву багьана хьуну, аьрабнал даража, кьимат, хIурмат гьаз хьунтIиссар. Да Кьурайштал! Ххаришиву дувара! Аллагьнайн ﷻхъа, зул гужрая ва кьуватрая баянтIиссар машрикьлия магъриблив бияннин!». (аль-ХIаким).

Цайми билаятирттайгу МухIаммад ﷺ увсса хьхьуну тамашасса аьламатру загьир хьуссар. Парснал 1400 шинай лещан къадиртун икрам буллай бивкIсса цIу лерщуссар, миннал ханнал къалалуву 14 ттарцI леркьссар, мунал тах хъюлчу-кIутIу хьуссар.

Инсаннал лагма чIярусса тамашасса аьламатру дур: гьарца кIюрххил гьаз шайсса баргъ, аьрщи дуччин дуллалисса гъараллу, кьининих канакисса дуки-хIачия ва цаймигу. Амма жува миннул ялув пикри къабувару, цайнура цирда дусса кунна чIалан дикIай. Вай гьарзад жуйвасса Аллагьнал ﷻ цIими бушиву хIисав къашай.

Амма вай неъматру так Заннал цIимилул чIивисса бутIари. Дуссар цикссагу рувхIанийсса неъматругу – жува миннухгу къулагъас-кьимат къабувару. Аллагьнал ﷻ жунма буллусса хъунмур неъмат – марцIсса диндалущал жучIана Цала язи увгьусса Идавс ﷺ тIайла уккавури. Аллагьнал ﷺ увкуну бур (мяъна): «На гьан ував МухIаммад Идавс ﷺ щала аьламран рахIму-цIими куна». (сура Аль-Анбияъ, 107-мур аят).

Вай мукъурттил тасттикь буллай бур Исламрал гьану – халкьунначIансса цIими бушиву ва Идавсгу ﷺ гьан увшиву ххаришиврущал, барачатращал.

Цамур аятраву увкуну бур: «ЗучIан увкIссар зула дяниватусса Идавс ﷺ. Зул хIасрат мунан захIматссар. Му гъирарай уссар зу тIайла бацIан буван. Цувагу цIими бусса, дакI цIуцIисса уссар» (сура «Ат-Тавба», 128-мур аят). МухIаммад Идавсил ﷺ щалва оьрмулул мутталий вай махъру тасттикь бувссар.

Рабиуль-авваль барз бусурманнал гьан бувай шадлугъру, тяхъашиву, мавлудру дуллай, буллусса неъматирттайн щукрулий, Идавсил ﷺ тIул-тIабиаьтрая, аьмал-хасиятрая буслай. Цайва зулму буллай бивкIминнайгу Идавсил ﷺ цIими бувайсса бивкIссар. Минная кьисас ласун кIанттай, хIакьсса ххуллийн тIайла бацIаннав, гайннал аьвамшиву Аллагьнал ﷻ багъишла дитаннав куну, дуаь дувайсса диркIссар. Расулуллагьнал ﷺ увкуссар: «Инсантурай рахIму бувайманай Заннал рахIму бувантIиссар» (Абу Давуд).

Идавсил ﷺ тачIав хъаннийн ка гьаз къадурссар, заэвминнай ва мискинминнай аякьа дувайсса диркIссар. ХIадисраву увкуну бур: «На зуй къадагъа дихьлай ура кIия заэвсса инсаннал ихтиярду къума дуван: ятиннал ва хъамитайпалул» (АхIмад).

МухIаммад Идавсил ﷺ оьрмулул тарихрал, аькьилсса хIадисирттал хIакьинусса кьинигу инсантал хIайран буллай бур.

Бусурман халкьуннал аьдат дур Рабиуль-авваль барз мавлудру дуллай гьан бувайсса. Мавлуд учайссар МухIаммад Идавс ﷺ дунияллийн уккаврия ххаришиву дуван буллалисса мажлисрайн.

Ва барз – жула дакIру Идавсихсса ﷺ ччаврил дуцIин дувансса мажал бур. Аллагьнал ﷻкабакьиннав марцIсса ниятирттащал Идавсил ﷺ ххуллу бувгьуну бачин.

МухIаммад Идавс ﷺ дунияллий ляхъаву хъанахъиссар жула цинявннал хъуннасса ххаришивуну ва жуннасса дазу-зума дакъасса хъиншивуну. Жува цуксса хIарачат булларчагу, му хъиншиву-хъинбалдарахлу Аллагьу Тааьланайн лайкьсса щукру бан къашайссар. Мукун бухьурчагу, жува Заннайн щукрулийминнавух ва ХIабибуллагьнан ﷺ бюхъайсса хIурмат бувайминнавух бикIаншиврул, жува ва барз Идавсин ﷺ хас бувну, мавлудру дуллай гьан бувну хъинссар.

Идавсил ﷺ увкуссар: «На гьан увссара инсантурал хасиятру ххуй даншиврул» – куну. Аллагьнал Илчинал ﷺ хасият-мяърипатрачIан гъан булланнав жувагу Аллагьу Тааьланал. Ва хIурмат лавайсса зуруй гьарца бусурманчувнал дакIниву Идавс ﷺ ляхъавриятусса ххаришивугу, мунахсса дакIнихтунусса ччавугу цIакь хьуннав! Ва барз цинявппа бусурманнан бавкьусса, барачатсса хьуннав, ванил хIурматрахлуну жува Аллагьу Тааьланал циняв фитна-балардаща буруччиннав.Амин.

 

Мавлуд ссайн учайссар?

Мавлуд учайссар Аллагьу Тааьланал МухIаммад Идавсин ﷺ дуллусса хасшивурттая, оьрмулия бусан, Идавс ﷺ хъун уван, Аллагьнал жува МухIаммадлул ﷺ умматрава бувнутIий ххаришиву дан бусурман бавтIсса мажлисрайн. Идавсил ﷺ асхIабтуралгу мукунма бавтIун Идавсия ﷺ буслай, Идавс ﷺ хъун уллай бивкIссар. МухIаммад Идавс ﷺ Маккалия Мадиналив ивзсса чIумал, Мадиналивсса ансартурал га хьуна авкьуссар цинявннан кIулсса «ТIалааь-ль-бадру аьлайна» тIисса мавлуд дурккуну. МухIаммад Идавс ﷺ увсса зуруй чIярусса мавлудру дурккуну хъинссар. Жула диндалийн бувну му барачатсса, чири бусса давури. Мавлудрай МухIаммад Идавсил ﷺ оьрмулия бусайссар, тавбу-истигъфар дайссар, Кьуръан буккайссар, зикри байссар, салават дуккайссар. Мавлудру дуклакисса мажлисру баврил мюнпатрая чIявусса хъунисса аьлимтал буслай бивкIссар.

 

Мавлудрал адав, низам

  • Мавлудрайн наниманал дакIниву марцIсса нанижат дикIан аьркинссар диндалул мажлисрайн лавгун Мухаммад Идавсил ﷺ оьрмулия кIул бан, салават дуккин, зикри буккин, Кьуръан буккин, эбадат дуван. Дукра дукансса, аьлахъансса мурадрал зия дурсса ният дикIан къабучIиссар.
  • Мавлудрайн гьан аьркинссар чаклин ивссуну, марцIсса янна ларххун, тIааьнсса кьанкь дурну.
  • Мавлудраву бусласимуних хъинну хIисав ларсун вичIи дишин аьркинссар.
  • Мавлудрай хъами ва арамтал хIалану щябикIан къабучIиссар.
  • Хъаннил Шариаьтрайн бувну янна ларххун, барткару ва лажин личIаннин щалва чурх бахьлавгун бикIан аьркинссар. Акъахьурча, барачат къабикIантIиссар, хIатта мукунсса хъами бунагьравун багьлагьиссар.
  • Мавлудрал хIадуршинна цала кашилух бурувгун дан аьркинссар (дукра даву, цадакьа бачIаву), сайки, дурагу дукра дакъахьурчагу, мавлуд дурссаннун ккаллиссар..
  • Мавлуд дуккин яла хъинмур чIун – МухIаммад Идавс ﷺ увсса барз ва кьини дунугу, цамур чIумал къадувайсса ххан къабучIиссар, мудангу дурну хъинссар.
  • Мавлуд дуккаврийну Аллагьнал ﷻ инсаннай ялув бивхьусса фаризартту (чак, зума ва м.ц.) яла гьан къадайссар.
  • Инсантурал аьй къаданшиврул, ккаккиялун мавлуд дуллан къабучIиссар.
  • Мавлуд дансса чIун дурчIин аьркинссар чаклил чIумухун къадахчинсса куццуй.
  • Мавлуд кIива-шанма мазрай дуккин бучIиссар, масъала, аьраб мазрай ва лакку мазрай.

 

ЦIанасса чIумал бур цавай бяйкьусса инсантал бувккун, «МухIаммад Идавс ﷺ жуна ххирану икIан къааьркинссар, му цайми инсантал кунасса инсанни, Идавс ﷺ ва дунияллия лавгун махъ ганая цукунчIавсса хайр бакъассар, салават лахъну дуккин къабучIиссар, мавлудру дуллан къабучIиссар, мавлудрая Кьуръандалуву цичIав чивчуну бакъассар» тIисса. Цала Идавсил ﷺ увкуссар: «Зул Иман камил къахьунтIиссар, зула хъуслияргу, оьрчIаяргу, циняв инсантураяргу на ххира къавхьуссаксса» (аль-Бухари). Мавлуд дуккавугу Идавсил ﷺ чIумалгу диркIссар «мавлуд» тIисса цIа дакъанугу.

Масалдаран ххал банну мавлудрайн бавтIсса инсантал ци дуллай, ци ккалай бурив: 1. Шагьадат. )Ашгьаду алля илягьа илля Ллагь, ва ашгьаду анна МухIаммада-р-расулюллагь). МухIаммад Идавсил ﷺ чIумал шагьадат къадиркIссар учин щища бюхъантIиссар. 2. Истигъфар («Астагъфируллагь» учаву). Кьуръандалуву буссар аят (мяъна): «ХIакьну Аллагьнан ххирассар тавба дувайми» (сура аль-Бакьара, аят 222). 3. Салават. Кьуръандалуву буссар аят (мяъна): «ХIакьну, Аллагьналгу, малаиктуралгу Идавсийн салават дутлатиссар. Я Аллагьнайн вихми, зугу рутияра Идавсийн ﷺ салават» (сура «аль-АхIзаб», аят 56). 4. Зикри. Аллагьу Тааьла Кьуръандалуву тIий ур (мяъна): «Я Аллагьнайн вих хьумий, чIявуну Аллагь кIицI лаглагияра» (сура «аль-АхIзаб», аят 41). 5. Кьуръандалул аятру буккаву. 6. Идавсил ﷺ оьрмулия бусаву. МухIаммад Идавс ﷺ жуна ххирану икIаншиврул мунал оьрму ххуйну кIулну бикIан аьркинссар. 7. Дуаь даву. 8. Цадакьа бувну, мавлудрайн бувкIминнан дукра дулаву.

Утти цIуххинну мавлуд дан къабучIиссар тIиминнахь: вай кIицI ларгсса затирттава цумурди Идавсил ﷺ заманнай къадиркIсса? Мунин бувну, щихчIав вичIи къадирхьуну, мавлудру чIяруну дурссаксса хъинссар, хаснува Рабиуль-аввал зуруй.

ХьхьичIвасса заманнаву камилсса элму-кIулшивуртту дусса, тIайлану дин дурчIайсса, хъунисса ва машгьурсса аьлимтурал МухIаммад Идавс ﷺ дунияллин уккаву хъун баву, мавлуд даву цукунчIавсса щак бакъа хъин чулий ккаккан дурну дур. Мува куццуй цIанасса чIумалгу бусурманнал дувайссар мавлудру.

Мавлудру даншиврул цачIун батIайссар бусурман яхъанахъисса кIанттаву ккуранну дурну. Мавлудирттайн бавтIминнал Аллагь ﷻ кIицI лаглай, Идавсия ﷺ буслай, щукру буллай, диндалул ххуллу бугьан хIарачат буллай, хъамаллурайн оьвкуну, цадакьа бувну, дакIурдивусса ИдавсичIансса ﷺ ччаву загьир дурну, циняв мяйжаннугу уссурвал кунма цачIун хьуну Идавс ﷻ ва му увсса кьинигу барзгу хъун байссар.

Исламрал аввалдания байбивхьуну, хIакьинусса кьининин хьхьичIва-хьхьичI хъунисса аьлимтурал, хъирив цинявппагу бусурманнал Идавсилﷻ мавлуд хъун давриву дур чIявусса хIикматру, далиллу ва хIуччарду. Миннувасса цаппара кIицI лаганну.

Цалчин. Идавс ﷺ ххирашиву ва му дунияллийн уккаврия ххари шаву бусурманная тIалав бувну бур Аллагь Тааьланал.

КIилчин. Идавсил ﷻ цува увсса итни кьинилух къулагъас дайсса диркIссар. Мунал итни кьини зума дугьайва тIар. Циван дугьара куну цIувххукун, Идавсил ﷻ увкуссар: «Ва кьини на увссара». Ва цIакьсса хIадис къагьассарив, бувчIин ччисса инсаннан. Идавсил ﷺ Аллагьнайн ﷻ щукру байва тIар, цува ляхъан увну тIий, оьрму буллунутIий, рахIматну гьан увнутIий. Бусурманнангу лайкьссар ганал кунма щукру баву.

Шамилчин. Мавлуд хъанахъиссар Идавс ﷺ дунияллин уккаврияту ххаришиву загьир дурну, му ххирашиврул мажлис бан бусурман цачIун батIаву. ХIадисравугу увкуну буссархха: «Кьиямасса кьини гьарца инсан икIантIиссар цана ххираманащал».

Мукьилчин. Идавс ﷻ авриясса, мунал оьрмулиясса ва идавсшивруясса бусалалул мунал хIакьиравусса элму гьарза дайссар. КIулманан дакIнин бутайссар. КIулмур чIалачIисса кунма хьхьичI бацIайссар. ИдавсичIансса ﷻ ччаву гуж шайссар. Иман камил шайссар.

Ххюлчин. Идавсил ﷺ ссайгъатру булайсса бивкIссар цахара шеърилийну цIа дурсса шаэртуран. Му дакъарив Идавсил ﷻ цува хъун уван ихтияр дулаву!

Ряххилчин. Бусурман цачIун хьуну, архIал эбадат даву хъинну даража лавайсса, чири бусса ишри. Цадакьа баврилмур ххирашиву къакIулсса цучIав акъахьунссар.

Ххирасса уссурвал ва ссурвал. ДакIнихтуну хъун дувара Идавс ﷺ увсса кьини, Рабиуль-Аввал барз ва гьарца Идавсищал ﷺ дархIумур. ИншааЛлагь, му бюхъайссар дунияллий ва ахиратлуву ххассалшивуну хьун.

«Джалалайни» тIисса Кьуръанналул тафсир чивчусса, мукунма 300-нний бивсса элмулул луттирду чивчусса, хъунасса цIа дурксса аьлимчу Имам Ас-Суютийл увкуну бур: «Мавлуд дуллалисса къатлуйн Аллагьнал ﷻ цIими ликкайссар. Малаиктал му къатлул лагма лагайссар. Му къатта нурданул буцIайссар, мивусса цинявннайн Аллагьнал ﷻ барачат ликкайссар. Жабраил, Микаил, Исрафил ва Изрияил малаиктал Аллагьнахь ﷻ му къатлул заллухъруннан саламатшиву чIа тIун бикIайссар», – куну.

МухIаммад ﷺ Идавс ххирашиву

Мадиналив ялапар хъанахъисса ца инсаннал ивкIун ур хъинну оьсса хасият дусса арс. Га ивкIусса чIумал ппу хIатталивгума къалавгун ур. Ца хьхьуну буттан цала арс Алжаннаву макIра ххал хьуну ур. МахIаттал хьусса буттал: «Ина мивун цукун агьра?» – куну цIувххукун, арснал жаваб дуллуну дур: «Ца чIумал на шагьрулул зуманив лавгссияв, гъазаватрая зана хьуну нанисса МухIаммад Идавс ﷺ ва ганал асхIабтал хьуна бакьин. Гайннавасса цаннахь на цIувххуссия: «Идавс ﷺ цукун ур?» – куну. «Аллагьнайн щукру, га сагъну-саламатну ур» – увкуна ганал. На ххари хьуссияв Идавс ﷺ цIуллуну шавай зана шаврия. Га ххаришиврул цIаний на Аллагьнал багъишла ивтунна».

Рабиуль-аввал барз МухIаммад идавс увсса барзри, мунияту жува муния ххаришиву дуварча, Аллагь жулва бунагьирттал ялтту учIан бюхъайссар.

Ва дунияллий щинчIав къакIулссар Кьиямасса Кьини цува чун агьантIиссарив. Амма Аллагьнал жуйвасса рахIму хъунмасса бунутIий, жущава бюхълай бур ва дунияллий бунува Кьиямасса Кьини щил чIарав бацIантIиссарив бувчIин. ХIадисраву увкуну бур: «Кьиямасса кьини инсан цана дунияллий ххирану ивкIманащал ацIантIиссар».

Аллагьу Тааьланал цала ХIабиб ﷺ увсса кьини бусурманнал ххаришиву дайсса кьинину дурссар. МухIаммад Идавс ﷺ увссар Рабиуль-аввал зурул 12-ку хьхьуну, кIюрххил чаклил чIун дучIавайсса чIумал. Му чIумал дурсса дуаь цамур чIумал дурмурнияр анаварну Аллагьнал кьамул дайссар тIий бур.

Маккаллал шайх МухIаммад ибн-Аляви аль-Маликинахь цIуххуну бивкIун бур: «Циванни жула Идавс ﷺ Рабиуль-аввал зуруй увсса, мубараксса раджаб, шаъбан, рамазан зуруй къаувну?» Шайхнал увкуну бур: «МухIаммад ХIабибуллагь ﷺ мий зурдардий увссания, инсантуран хханссия Аллагьнал гай зурдардийну Идавс ﷺ хъун увсса. Аллагьнал ﷺ нясив бувссар Идавс ﷺ Рабиуль-аввал зуруй уван, мунийну ва барз хъун буваншиврул».

Аллагьнал жула Идавс ﷺ хъинну хъун увссар, хIатта, бусурманчувнал цала арснан цIа МухIаммад дизарча, арс увххукун, ппу лавай изаву хъинссар тIийгума бур.

Идавсил ﷺ увкуссар: «На Аллагьнал тIайла увкссара инсантурал хасиятру ххуй даншиврул» – куну. Аллагьнал Илчинал ﷺ хасият-мяърипатрачIан гъан булланнав жувагу Аллагьу Тааьланал. Ва хIурмат лавайсса зуруй гьарца бусурманчувнал дакIниву Идавс ﷺ ляхъавриятусса ххаришивугу, мунахсса дакIнихтунусса ччавугу цIакь хьуннав! Ва барз цинявппа бусурманнан бавкьусса, барачатсса хьуннав, ванил хIурматрахлуну жува Аллагьу Тааьланал циняв фитна-балардая буруччиннав.Амин!

 

 

Муслим Аьлиев

2026-02-01 (Шяъбан 1447 ш.) №2.


Суал-жаваб

Щинавун оькьлакьисса инсан ккаккарча, га ххассал уваншиврул зума зия дуван бучIиссарив (щинавун ххяххарча майравух ягу кьацIливух щин духхан бюхъай)? Оьвкьуну нанисса инсан ххассал уваншиврул зума зия дуван ихтияр дуссар, ялунгума, чара бакъа ххассал уванмур буван аьркинссар. Амма мукун лирчIсса...


Мубараксса барз

Рамазан зурул даража Рамазан зурул хьхьичIра-хьхьичIсса хьхьу дуркIукун, Алжаннул хьулурду тIивтIуну, му барз гьаннин къалакьайссар. Дуржагьрал хьулурду лавкьуну, му барз гьаннин къатIитIайссар. ЩяйтIантал байщун бувайссар, иблислуй къатIа бишайссар. ЛивтIумий ххари шайссар, уттавамий рахIат...


Цаппара хъуни бунагьру

Нитти-буттан аькьува дулаву Нитти-буттан зарал буван, къаччан бикIан буван я мазрайну, я канийну цукунчIав къабучIиссар. ХIатта, ми чапурну буну, цува бусурманну ухьурчагу, миннай рахIму-цIими, хIурмат буван, хъун буван, хъинмала буван, ябуван оьрчIай ялувссар. Нитти-буттан аькьува дулайсса...


Бувккума багъишла итайссар

Кьуръан буккаву – эбадатирттава ца яла ххирамур ва чири гьарзамурди. Кьуръан мудан ккалай хъинссар – дяхтта ва хьхьувай, сапарданий ва ичIува, мизитраву ва даврий. Жулва салихIсса буттахъалгу мукун буккайсса бивкIссар. Миннал хIарачат бувайсса бивкIссар Аллагьнал Лу бюхъайкун чIявуну...


Аллагьнал ﷻ рязишиву

Аллагь цаятува рязи хьуну къаччисса бусурманчу акъахьунссар, цанчирча инсаннал талихI мунивур бусса. Мунияту жува хIарачат бувару хъинсса тIуллу, хъинбаларду буллан. Шикку кIицI лаганну Аллагь Тааьланан ххирасса 10 аьмал.   Оьмур лиххан байсса хъинбала. Идавсил ﷺ увкуну бур:...