Чурххал шагьватру кьабитаву

Чурххал шагьватру кьабитаву

Чурххал шагьватру кьабитаву

Инсаннал чурххаву кIира тIабиаьт дуссар. Ца нафсанийсса, ца равхIанийсса. Нафсаниймур – чурхри, равхIаниймур – рухIри.

 

Чурххал цинма ччимур, Заннан къаччимур, оьмур, оьккимур, батIулмур тIалав дуллалиссар. РухIирал – хъинмур, Заннан ччимур, Аллагьу Тааьланал бува кумур тIалав дуллалиссар. РухIраяр чурх ххув хьуну, мунин ччимур булларча, му инсан гьалак хьуссар. РухI ххув хьуну, мунин ччимур булларча, му мурадрайн ивссар.

Дунияллий инсаннал душман шама уссар: дуниялгу, щяйтIангу, цалва чурхгу (нафс). Миннувугу яла оьмур цалва чурхри. Му арулла бакI дусса щяйтIаннуяр, арулцIалва иблислуяр оьгу оьссар, мунил оьмунин акъа хъинмунин кIункIу къаавай тIий.

Гьарца аьсившиврул аслу-гьану цалва чурхри, муниятур цимурца букIлакIисса. Гьарца чIумал муних къайгъули, мунин ччимур къабуллай, мунищал хилифшиву дуллай икIан ялувссар. Абадлийсса талихIрайн ххуллу бакъассар, чурххал гьава-шагьватирттаяту урукъавччуссаксса. Инсаннал цалва чурхгу кIул бувну, мунил оьшивугу кIул хьуну, мунищал хилипшиву къадурссаксса, Аллагьгу ﷻ кIул къашайссар, Заннайн мютIигу къашайссар.

Инсаннал чурххал масала – хьхьури къалархсса, махь къавхьусса хIайваннул масалар. Му хIайван хьхьури къаларххун, махь къабувну, винма ччимур чулухунмай буцин къашайсса кунма, чурхгу хъинмуний бацIан бан захIматссар, кIура баян къабувссаксса. Ялагу мунил масала – махь бан бувгьусса къарчигъайлул масалар. Бугьаннин цинма ччикун лухччи ссавнил дянивух гьава буллай гьалмахтуращал занай бивкIсса, бувгьукун ца цIансса къатлувун бавкъуну битайсса, цилва хьхьичIавасса гьавардугу гьалмахталгу хъама битаннин. Яла чан-кьанну аьдат буллай ябувну, хьхьичIавасса ишругу хъама бивтун, махь хьуну, залуннайн мюти хьуну, мунал буюр бувмур буллалисса. Мукун кунма, инсаннал чурхгу цила залуннайн мютIи къашайссар хьхьичIава аьдат хьусса неъматирттаяту кIура баен бувну, миннуя арх къавхьуссаксса. Аввалданий му чурххай тарбия дангу хъинну захIматссар, ккуккулия личIан увсса оьрчI куна. Чурхгу, цал ми цилва буллай бивкIсса нахIусса задирттая личIан бувкун, ми кьабивтун махъ ялагу мугу кIура къабаяйссар. Мунин ччисса задирттаяту кIура баен бувну, гьарца базурдащал щалва чурх цIансса ппалав бавкъусса хIайван кунма бацIан бан аьркинссар, чурх инсантураву бухьурчагу дакI халватраву дургьуну.

Инсаннал чурххал гьавас-шагьват сукку хьуну, бунагьирттавун, шагьватирттавун бухлан бавчукун, аьркинссар дукра чан даврил турду шану чан баврил кIюйрдавату дурккун, калам чан баврил каруннал цалла чурххайх рирщуну, му зана битан, гьалакшивурттавун, балардавун, аьсившивурттавун къабагьан, миннуяту ххассал бан. ЦIакъсса ссиржинданий бавхIуну эбадатрайн кIункIу бан. Мукун зана къабивтун итабакъирча, му дуржагьравунни ххяххантIисса. Ита къабавкьуну эбадатрай бацIан барчарив, му яла майданнавух тIуркIу тIисса айгъур кунма, багъирдавух сайр буллалисса паччахI куна, хъиншиврул майданнавух, тIааьтирттал ххуллурдавух тIуркIу тIий занантIиссар.

 

«ГьунчIукьатIан» тIисса луттирава

2026-06-01 (Зуль-ХIижжа 1447 ш.) №6.


ХIурмат бушиву – Заннайн мютIишивур

Аллагьнайн ﷻ икрам-эбадат дуваву къуртал къашайссар так ца чак баврийну, зума дугьаврийну, Кьуръан буккаврийну ягу зикрирду буллалаврийну. Аллагьнайн ﷻ эбадат дуваву – му хъанахъиссар инсаннал оьрмулуву буллалисса, хъанахъисса цимурца ишру Аллагьнайн мютIину баву. Дукра дукаву бикIу,...


Шанма хIакь

Идавсил ﷺ хьхьичIунсса асхIабтал Салман аль-Фариси ва Абу Ад-Дарда цIакьсса дустал бивкIун бур. Гайннал дянив дусшиву, уссушиву дацIан дурну диркIссар МухIаммад Идавсил ﷺ.   Ца кьини Салман увкIун ур Абу Ад-ДардачIан хъамалу. Ганан хIисав хьуну бур хъинну мискинсса къуш ва цихара къулагъас...


Суал-жаваб

Жува кIюрххил чаклил кIилчинмур ракааьтраву дуккару «КьунутI» («Магьдина») тIисса дуаь. Жяматращал чак буллай унува имамнал му къадуккирча ци буван аьркинссар? Имамнал кIюрххил чакливу «КьунутI» къадуккирча, мунал хъирив чак буллалиманахь ихтияр дуссар цаллалу...


ДакIурдийн сси бутаймур

Дунияллул, оьрмулул иширттахух, давурттахух лавгсса жунма чIявучин хIисав къашай Аллагьная ﷻ арх буллаллисса, жула дакIру вивату канакисса хасиятру. Мукунминнувасса ххюнния шикку чичинну.   Дукра чIяру даву Лякьазарашиву – инсаннал биялалул заэвшивур. Лякьа дурччусса чIумал дакI...


Шинал дайдихьу

Бусурманнал календарьданул (гьижралул) цIусса шин дайдишайссар МухIаррам зуруя. Ванил ца агьамшивугу – инсаннал цала оьрмулул, тIуллал, давурттал хIисав дувайсса чIун хъанахъиссар. Оьмар-асхIабнал увкуссар: «Зула оьрмулул хIисав зува ласияра, зуятура хIисав ласуннин (дунияллия...