ЩяйтIаннул хасият

ЩяйтIаннул хасият

ЩяйтIаннул хасият>

Иблис чапур хьусса, абадул абадлий нааьналуву личIан бувсса хасият – дакIхъуншивури.

 

Аьбдуллагь ибну Масъоьдлуясса хIадисраву бувсун бур ца чIумал Идавсил ﷺ увкушиву (мяъна): «ДакI хъунсса инсан Алжаннавун къауххантIиссар». Ми махъру бавсса цаннал вев куну бур: «Инсаннан ччан бикIайхха авурсса янна-ус лахлан!». Идавсил ﷺ увкуну бур: «Аллагьнан ﷻ исвагьимур ххирассар, амма дакI хъуншивруя тIурча, му – хIакьмур кьамул къабавури ва халкь кьадарну чIалачIавури» (Муслим).

ХIакьмур кьамул къабаву цири учирча – му цавурасса диялдакъашивуртту ккалли къадуллай, хъинсса насихIатрах къулагъас дакъа, дакIниву цIу ларчIсса куна: «Инагу цура ттун за бувчIин буллан, бизарда виятугу вил насихIатирттаятугу!», – тIий икIавури.

Халкь кьадарну чIалачIаву тIурча, му цува цайминнаяр лавайну, ххаллилну ккалли авури – мунийнни дакI хъуншиву учайсса.

МухIаммад Идавсил ﷺ мудан исвагьисса тIул-тIабиаьт ккаккан дувайсса диркIссар. Сайки, Макка лавсун, цува ххув хьушиву чIалай, бакIгу гьаз дурну, ххаллилну шагьрулувун уххан бюхълай бунува, Идавс ﷺ увхссар цала бакI хьхьичIун дуртун, кьус ивкIун.

Ца кьини Малик бин Динардун ккавккун ур дакI хъун дурну заназисса инсан. Маликлул ганайн оьвкуну бур: «Да инсан, Аллагьнан ﷻ мукунсса заназин къаххирассар!». «Яр вин на цурав къакIуллив?», – пахрулий цIувххуну бур ганал. Малик бин Динардул дуллуну дур укунсса жаваб: «КIулли ттун: цал ина ивкIссара кIунтIну, ахирданийгу ина нурчIилия лирчIсса кьаркъалттул касакрайн кIура аянтIиссара. Ми кIивагу ахIвалданул дянив ина уссара вивура нажас ларсун занай». Вай махъру бавукун пахрукарнан хIая хьуну: «Утти ттун бувчIунни нава цу уссарав!» – куну бур.

Жунма ччя-ччяни хIисав шай лахьхьу цичIав дакъа ивкIманахьхьун хъус ягу лахъсса къуллугъ бириярча, цайминнах пахрулий, ухттанну уруглан икIайшиву. Ххирасса уссурвал ва ссурвал, кIулну бикIияра: дакI хъуншиву дужжагьрал агьулданул лишанни. Цанчирча, Кьуръандалуву увкуну бур (мяъна): «Гайннахь (иман къадирхьуминнахь) учинтIиссар: ‘’Дужжагьрал цIарал къапурдавух бувххун, абадлий мивува личIияра!’’ ДакI хъун дурмий бикIансса кIанттул мурдалшиву!» («Аз-Зумар» суралул 72-мур аят).

Цамур аятраву тIий бур (мяъна): «Аллагьнайн ﷻ эбадат дуллан дакI хъун хьуми кьюкьалану дужжагьравун бичинтIиссар» («Гъафир» суралул 60-мур аят).

ДакIниву ухттаншиву ва кьуртI дусса инсаннан эбадатрал нахIушиву кIул къашайссар, мунал дурсса тавбалуву пашманшиврул ххютрагу къадикIайссар. Му хасиятрал мунал дакI лухIи лаган дурну, Занная арх дувантIиссар.

2026-09-01 (Рабиуль-Авваль 1448 ш.) №9.


Заннайн мютIисса кулпат

Кулпатрал оьрмулуву хъунмасса кIану бугьлагьиссар ласнал ва щарссанил дянивсса дакьаврил (гармониялул). Мунил хъунмур биялагу хъаннихьри. Ва макьалалуву бусанну цаппара маслихIатру, кулпат дакьаврил хIалданийн бучIан баву бигьа дуллалисса, цанчирча, мукунсса кулпатраву паракьатшиву, рахIатшиву ва...


Хъинсса тIул-тIабиаьтраясса калимарду

Хъинсса тIул-тIабиаьтран хас бувну буссар тамансса, мусил багьасса махъру. Шикку чичинну миннувасса цаппара, гъафлатравун дахьларгсса дакIру кIукIлу хьуну, хъинсса тIуллу дуллан кIункIу дуваншиврул:   МухIаммад Идавсихь ﷺ цIувххуссар: «Бусурманнава цала диндалуву яла узданма...


Идавс ﷺ увсса къатта

Маккалул Бану Гьашим тIисса махIлалий буссар гьарцама бусурманчунал дакIниву ляличIисса кIану бугьлагьисса къатта. ХIакьину шикку библиотека бур, аммарив ца заманай ва кIанай бивкIссар щала дунияллул тарихрайн асар биян бувсса инсан – МухIаммад Идавс ﷺ ниттил увсса къатри. Идавсил ﷺ тухум...


ДакIнивусса загьру

ХьхьичIазаманнай ца душ щар хьуну, ласнал къатлуву ласнал ниттищал яхъанай бивкIун бур, ганиха къуллугъ буллай. Амма ласнал ниттил мудан ганий аьй-бювкьурду дуллай, яхI буван къабюхълай бивкIун бур. ХIукму бувну бур ласнал ниттин загьру буллуну дирчIан дуван.   Душ лавгун бур базаллуву...


Аькьлукартурал махъру

МухIаммад Идавсил ﷺ асхIаб Аьбдуллагь ибн Масъоьдлул увкуну бур: «Халкьуннал учай ххаллилсса махъру. Махъру ва тIуллу цасса инсанни талихIрайн уккантIисса. Махъру тIуллаха къалавхьхьума – аьй дуван лайкь хьумари».   Аьбдуллагь ибн Аьмрдухьхьун ца инсаннал буллуссар джигьадрал хIакъиравусса суал....