МЮТIИМАРИ ТАЛИХIРАЙН УККАНТIИССА!

МЮТIИМАРИ ТАЛИХIРАЙН УККАНТIИССА!

Инсаннал оьрмулуву захIматшивуртту дакъасса чIун къадикIай. Аькьлу бусса инсаннал миннува цаннасса дарс ласунтIиссар, ахIмакьмарив сси бизлай, гьалак увккун, цIурукIуру тIунтIиссар.

ЗахIматшиву хьхьичIун дагьманал миннух дуллалисса къулагъасраха лархьхьусса хIасилгу хьунтIиссар. Мунал ягу аьй щийн-дунугу дутантIиссар: цайнна, чIаравминнайн, нитти-буттайн ва м.ц., юхссагу Аллагьнайн ﷻ таваккалгу бувтун, хьхьичIунай ачинтIиссар. Гьарца тааьн бакъасса иширал цила мяъна дуссар, чIявучин миннуйхчIин Аллагьнал ﷻ инсаннал хIал ххал бувайссар, тIайлану къуццу бувма бунагьирттая марцI шайссар, барачат бишайссар. ДакIниву камилсса иман дума захIматшивурттайн цIурукIуру буллан къаикIайссар, цанчирча, Аллагьнал ﷻ инсаннайн мунаща духIан къашайсса захIматшиву гьан къадувайнутIий. Кьуръандалуву увкуну буссар (мяъна): «Инсаннал каши дакъамур, дуван къашаймур Аллагьнал ﷻ мунай ялув къадирхьуссар…» («алБакьара» суралул 286-мур аят).

Анас-асхIабнал бувсъсса хIадисраву увкуну бур: «Аллагьнан ﷻ ччан бивкIукун Цала лагънан хъинбала буван, Заннал му инсаннайн захIматшивуртту гьан дурну, бунагьирттал танмихI дунияллийва бувайссар. Аллагьнан ﷻ ччан бивкIукун Цала лагънан оьбала буван, мунал бувсса бунагьирттах танмихI дунияллий къабувну, Кьиямасса кьини буван битайссар» (Тирмизи). Цамур хIадисраву тIий бур: «Щак бакъа, кIусса захIматшиву дурхIуманансса чиригу хъунмассар. Аллагьнан ﷻ инсантал ххирасса чIумал миннайн захIматшиву гьан дувайссар. Рязину дурхIуминная Аллагь ﷻ рязи шайссар, рязи бакъаминнайн Заннал сси ликкайссар». (Тирмизи, Ибну Мажагь).

ДакIнихтуну вихсса инсаннан кIулссар циняв цала ишру, цала оьрму – гьарзад Аллагьнал ﷻ биялалуву бушиву. Зула ялун бала-апатI, мусиват бивсса чIумал хъама мабитару мунийну Аллагьнал ﷻ хьхьичIсса зула даража гьаз хъанай бушиву. Аьйшал бувсъсса хIадисраву увкуну бур: «Бусурманчунайн цукунсса захIматшиву диярчагу, сайки ццац кьутIирчагу, мунихлу Аллагьнал ﷻ мунал даражагу гьаз бувну бунагьру багъишла битайссар». (Муслим) Яла агьаммур дакIний битан аьркинсса зад – Заннал чичру дакъанура аьламраву цичIав къашайссар. МютIимари талихIрайн уккантIисса!

ШАМИЛ ХIАЖИЕВ

2026-05-01 (Зуль-Кьаъда 1447 ш.) №5.


Иман ссайн учайссар?

Иман – му Аллагьу Тааьланал Цалва хъиншиврийну, рахIму-цIимилийну Цалва лагъартуннаятусса Цана ччисса инсаннал дакIниву бувчIин бавур, асар хьун бавур, мунивун дуртIсса нурди, му инсаннан цува ляхъан увсса Зал кIул уван. Му нургу, асаргу дакIниву бусса инсаннал Аллагьу Тааьланал...


Таваккулданул даража

КIулну бикIияра, Аллагьнал ﷻ хьхьичI бакъассар тавакулдануяр лахъсса даража. Аллагьнайн ﷻ таваккул бувтун, Заннал бувсса хIукмурдайн мютIину, цала циняв ишру Аллагьнайн ﷻ тапшур бувну, кьадардания рязину умари цала дин цIакь дурма. Таваккулданий аьй дувайманал диндалий аьй дуллалиссар. Таваккул...


ЖугьутIнал суаллу

Оьмар-асхIаб халифну усса чIумал муначIан ца жугьутI увкIун ур. Идавсил ﷺ мизитравунгу увххун, Абу Аюб аль-Ансаринал чIарав щяивкIсса Оьмар-асхIабнахгу урувгун ганал цIувххуну бур: «Инарав инсантурахь цIуххаву дувайма, амма вихьва щилчIав къацIуххайма, муъминтурал хъунама, амма вил хъунама...


Шанугу - неъмат

Шанашаву – Аллагьу Тааьланал жунма буллусса хъунмасса неъмат хъанай бур. Шанашисса чIумал инсаннал чурх ва къюкI дигьа лаглай дур, инсан игьалаглай ур. Гьарца затираву кунна, шанан утту ишавривугу дуссар цилла адабру:   1) ХъатIан чак бувну махъ аьркин бакъасса гъалгъарду къабуллай,...


Суал-жаваб

БучIиссарив мизитраву чIирайн ттиликI рирщуну шанан? Мизитраву шанан бучIиссар инсан «джунуб» хьуну (чурх шюшин, гъуслу буван аьркинну) акъахьурча ва гиву чак буллалиминнахун ахчилай, гай къума буллай акъахьурча. Вай шартIру биттур къадуварча, мизитраву шанан къабучIиссар,...