КъюмайтIутIуя закат хIисав бувайсса куц

КъюмайтIутIуя закат хIисав бувайсса куц

КъюмайтIутIуя закат хIисав бувайсса куц

Ссуттил чIумал дияйсса ахънилссаннувасса ца хъанай бур къюмайтIутIи. Му багьлагьиссар закат булун аьркинсса бакIлахъиярдавун. Закат – Заннал жуйва бивхьусса фаризасса бурж хъанай бур. Закат булайманал къушлий, хъусливу барачатшивгу дикIайссар.

Закат булайссар нисабрайн дирсса бакIлахъия ларсманал. Къюмай тIутIул нисаб хъанахъиссар 652 кило, мунияр чансса бакIлахъия дартIманай закат булаву ялув бакъассар.

Кьакьан бувайсса (кишмиш) журалул тIутIи бухьурча, миннул кIушиву дуцайссар кьакьан бувну махъ, нисабрайн диярча, закат булайссар, къадиярча закат ялув бакъассар. Кьакьан къабувайми буцайссар бусса куццуй.

КIяласса ва лухIисса тIутIи буманал закат булайссар миннул чан-чIявушиву хIисавравун ларсун. Масала, тIутIул щала бакIлахъиялул ххюва бутIул шанма бутIа кIяламур, кIива бутIа лухIимур буну, цинугу закатран 100 кило дулун багьлай бухьурча, кIяламиннул 60 кило, лухIиминнул 40 кило дулайссар.

Закат булунсса чIун дияйссар тIутIи бивукун. Бивссаннун ккалли бувайссар лухIи лавгмур. КIяла тIутIи бивссаннун ккаллиссар кIукIлу лавгукун.

Закатран булунсса бутIа хIисав бувайссар, миннуйн щин цукун дутIлай бивкIун бурив ххал бувну. Дурагу щин къадуртIусса, так гъаралуннил щинай ххявсса тIутIи бухьурча, миннуя ацIва бутIул ца бутIа (10%) закатран булайссар. Масала, бакIлахърулул 800 кило хьуну духьурча, закатран дулайссар 80 кило.

Щин дурцуну, насос дирхьуну, кьуви дурккун ххяххан бувсса тIутIуя булайссар кьува бутIул ца бутIа (5%). Масала, гайра 800 килорая закат хIисаврай дулун багьлалиссар 40 кило.

ДачIи чIумал гъаралуннил, дачIи чIумал залуннал дурцусса щинай ххяххан бувсса тIутIуя булайссар мукьцIалва бутIул шанма бутIа (7,5%). Масала, 800 килорая дулайссар 60 кило.

Нисабрайн дирсса тIутIул бакIлахъру дартIсса инсаннан кIулну бикIан аьркинссар гайннуву миски-гъаривминнал бутIагу бушиву. БакIлахъия дартIукун, гай бахханнин, буканнин, бардултгу бувцуну, ккал-хIисав дурну, закат циксса булун багьлай бурив ххал буван аьркинссар.

Закат къабуллуну бунува, цукунсса бунугу дунияллул бала бивну, тIутIи зия хьурча, гайннуя закат булаву ялув бакъассар. Амма залуннал баччибакъашиву дурну зия хьурча, закат булаву ганал буржну личIайссар. Масала, закат цила чIумал булун бюхълай бунува къабуллуну, тIутIигу зия хьурча, му баччибакъашивуну ккалли дувайссар.

Султан Аьлихiажиев

2026-07-01 (МухIаррам 1448 ш.) №7.


Суал-жаваб

КIия инсан куннайн ку данди буклакисса спортрал журардая Исламраву ци увкуну бур? Цувагу, цала чIаравмигу буруччинсса ниятрай спортрахун багьаву, чурххал цIуллушиву дуруччаву Исламраву хъинчулий ккаккан дурну дуссар. Аммарив цаппара шартIру дусса спортрал журарду бунагьссар: Данди буккаврил ягу...


Хъинсса хасият – диндалул аслу

Хъинсса хасият думанан муния хайр бияйссар дунияллий ва ахиратраву, муния бувсун бур хIадисраву. Ца чIумал Аьббаслул Идавсихь ﷺ цIувххуссар: «Я Расулуллагь, вий аякьа дуллай ивкIунтIий АбутIалиблун ахиратраву мюнпат биянтIиссарив?» «БиянтIиссар, ттуй аякьа къадурссания, га...


Къулагъас дувантIиссар тарбиялух

Жунма кIулсса куццуй, ЦIуминалийсса ЦIуссалакрал шяраву буллай бур хъунмасса РувхIанийсса центр ва мадраса. Ванин дирзун дур машгьурсса щейх Сайфуллагь-Кьади Башларовлул цIа. ХIакьину ва даврий каялувшиву дуллай ур ЦIуссалакрал райондалул имам Аьбдуллагь МухIаммадов. Ванал жухь бувсунни мадраса...


Неъматрал кьимат

Ца билаятрай къурагъсса шин хьуну, щин чан хьуну диркIун дур. Гиккусса ца мискинсса адиминан пикри хьуну бур, щин дукканхьуви тIий, аьрщараву къуй дуккан. Дуклай чансса куртI шайхту лявкъуну бур ссаллив бувцIусса хъунмасса буттукьа.   Га тIивтIусса адимина хIайран хьуну ливчIун ур гиву думур...


8 агьамсса калима

Вай мукъурттия байбишайссар ва къуртал шайссар инсаннал оьрму. Вайннул агьамшивугу хъинну хъуннассар. Вай калимартту бусурманнал гьарца кьини зумух ласай, цавайннал чIяруну, вайминнал чанну.   Шагьадат أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ وَ أَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا رَسُولُ...