Хьхьуниву бивзун бувайсса чак
Тагьажжуд – суннатсса чакри, му бувайссар хъатIан чак ва ратибат бувну махъ, чансса бунугу шанугу лавхъун. Тагьажжудрал чIун дикIайссар кIюрх дучIаннин. Цуксса хIаллай шану лахъарчагу, кIюрххил чаклил чIун дучIаннин чантI увкуну бувсса чак – тагьажжудри.
Хьхьувай ивзун цумур чак буварчагу, масала, ливчIмур хъирив лахъарча, ягу цамур суннат чак буварча, му тагьажжудрангу ккаллиссар, тагьажжудрал чиригу шайссар. Тагьажжуд-чак бувайссар кIи-кIира ракааьт дуллай, чIярусса дурссаксса хъинссар. Цаппара аьлимтурал ацIния кIира ракааьт дуварча хъинссар куну бур. Гьарца хьхьуну тагьажжуд бувайманал дуллансса ракааьтирттал ккал цала дугьан аьркинссар, муния тинай-шинай шавугу къахъинссар. Аьрххилийманал хъатIан чак маркIачIанмуничIан лавсун буварча, мунил хъирив чансса шанугу лавхъун, тагьажжуд бувангу ихтияр дуссар, сайки хъатIан чаклил чIун дуркIун дакъанугу. Ца чIумал МухIаммад Идавсил ﷺ увкуну бур Оьмардул арс Аьбдуллагьлухь : «ХьхьичIва хьхьувай тагьажжуд чаклийн излайгу ивкIун, утти му кьабивтманаха лавхьхьуну маикIара», - куну. Ва хIадисрал жунма чIалачIи буллай бур му чаклил агьамшиву хъинну хъуннасса душиву. Му чак бувайни хасну тагьажжуд буван куну ният къадуварчагу бучIиссар, ччимур суннат-чаклийн ният даву гьассар. Анаварну дуллай чIярусса ракааьтру давунияр, паракьатну, лахъисса аятру ккалай чансса ракааьтру даву хъинссар. Шанан утту ишайнигу, тагьажжуд буван изанна куну, дакIниву кьянкьасса нанижат даву хъинссар. Му чIумал, изан къахьурчагу, тагьажжуд бувссаксса чири шайссар, Аллагьнал ﷻ цIимилийну. Мукун бувсун бур Идавсил ﷺ хIадисраву. Тагьажжуд буван ивзсса чIумал сивакгу дурккун укунсса дуаь даву хъинссар: «Ля илягьа илляЛлагьу вахIдагьу ля шарика лягьу, лягьуль-мульку ва лягьуль хIамду, юхIъи ва юмиту ва гьува аьля кулли шайин кьадир. СубхIаналлагьи вальхIамдулиллагьи ва ля илягьа илляЛлагьу ваЛлагьу акбар». ХIадисраву увкуну бур: «Шания чантI увкуманал цала бунагьру багъишла битаву Аллагьнахь ﷻ чIагу увкуну, кIа дуаь дуккирча, Заннал мунал дуаь кьамулгу дурну, бунагьру багъишла битантIиссар» (ал-Бухари, АхIмад). Имам Муслимлул луттиравусса хIадисраву увкуну бур: «Хьхьуниву дуссар ца ссят, му чIумал бусурманчувнал дунияллул ва ахиратрал неъматирттава ци чIа учирчагу, Аллагьнал ﷻ мунан дулунтIиссар». Хьхьуниву бувсса чаклил инсан бунагьирттая марцI увайссар, Аллагьнал ﷻ сси ва дуржагьрал цIу лещан дувайссар. МухIаммад Идавсил ﷺ увкуссар: «Хьхьудядизал бивзун чак булувара, зуяр хьхьичI бивкIсса ссалихIинтуралгу мукун бувайсса бивкIссарча. Тагьажжуд-чаклил зу АллагьначIан ﷻ гъан бувантIиссару, бунагьирттая марцI хьунтIиссару, цIуцIавурттая ххассал хьунтIиссару» (ат-Тимизи, аль-ХIаким, АхIмад). Имам ат-Тирмизил бувсъсса хIадисраву увкуну бур: «Паракьатшиву ва барачатшиву ххи дуллали, мискинминнан дуканмур дуллали, гъанминнащалсса арарду цIакь булувара, цайми шанашисса чIумал бивзун чакру буллали – мукун дулларча, зу Алжаннавун буххантIиссару». Хьхьуниву тагьажжуд чак буван ивзманал цаймигу бизан буварча хъинссар, хаснува цала щарсса (лас) – му Идавсил ﷺ сунна щаллу баву хъанахъиссар. Идавсил ﷺ укунсса дуаь дурну диркIссар: «Аллагьнал ﷺ багъишла итаннав тагьажжуд буван ивзукун цала щарссагу дизан дурма, дизан дуван захIмат хъанай бухьурча, мунил лажиндаравун щинал чIентIру бивчума. Аллагьнал ﷻ багъишла битаннав хъамитайпа, тагьажжуд буван бивзукун ласгу изан увайсса, изан уван хъанай бакъахьурча, лажиндаравун щинал чIентIру бичайсса».
