МУРТАД УВАЙМУР

МУРТАД УВАЙМУР

Буссар МухIаммад Идавсил ﷺ хIадис «Элму лахьхьаву гьарца бусурманчунал буржри» тIисса. Ца мукунсса бурж – жунма кIулну бикIан аьркинссар инсан Исламрава ссал уккан увайссарив, бусурманчуная чапурчу (муртад) цукун хьун бюхъайссарив.

Муртад тIисса мукъул мяънагу – диндалува увкма тIиссар. Муртадшиву дикIайссар дакI дацIаврийну (убеждение), аьмалданийну, ва мукъуйну. Мунин бувну бусурманчу диндалува уккан увайсса тIул даврия, махъ учаврия, пикри баврия цала цува урувччуну икIан аьркинссар, цала дакIнивусса иман дакъа ливчIун, Кьиямасса кьини Аллагьнан ﷻ къаххираминнавух къаличIаншиврул. Цалчинмур жура ласурча, инсан дакI дарцIуну ухьурча циняв бусурманнай ялувмур – чак буллан, зума дугьлан, хIаж буллан, закат буккан къааьркиншиву, ягу хIан хIачIан, процент ялувну арцу дулун ва ласун, зуна буван, бучIиссар тIий ухьурча, ягу Кьуръандалуву чивчумур къатIайлассар, Кьуръан Аллагьнаятусса ﷻ бакъар тIий ухьурча, му инсан муртад (чапурчу) шайссар.

КIилчинмур жура – Кьуръан марцI бакъасса кIанайн бутарча, къанчурдин сужда буварча, бусурманнал дакъасса диндалул аьдатру дуварча ва м. ц. тIуллайнугу бусурманчу чапур хьун бюхъайссар. Шамулчинмур жура тIурча, му хъанахъиссар Аллагьная ﷻ , идавстурая, Исламрал диндалия, Кьуръандалия ххуй бакъасса махъ учаву. Масала, Ислам цIанасса заманнаву махъун дагьсса динни учирча, ягу карщи дутаву, хIижаб лаххаву хьхьичIа-заманнул аьдатри учирча. Цурда дин, цания ца идавс, Аллагь ﷻ кьякьлухун ихьлахьисса махъру увкумагу чапур шайссар. Вай ялув кIицI лавгсса иширттавун агьсса бусурманчунал цалчин анаварну тавба дурну шагьадат дутан аьркинссар «Ашгьаду алла илагьа иллаЛлагь ва ашгьаду анна МухIаммадар-расулуллагь» – увкуну. Яла цалва увкусса мукъурттия, дурсса тIулдания пашман хьун аьркинссар. БучIиссар аьмну «на пашман хьура нава диндалува уккан увайсса махъру учаврия ва тIуллу даврия», – учингу.

Мукун тавба дурсса инсан бусурманчу акъар учингу щихьчIав ихтияр дакъассар. Му бакъассагу, щихь-бунугу ина чапурчу ура учин анавар уккангу къабучIиссар, му хъинну нигьачIийсса тIулли. ХIадисраву увкуну буссар: «Бусурманчунайн чапурчу увкума цува чапур шайссар», – куну. Цамур хIадисраву увкуну бур: «Цаннал гаманайн чапурчу учирча, гайннавасса ца мяйжаннугу чапурчури», – куну. Аллагьнал ﷻ жунма кумаг буваннав Исламрава буккан бувайсса махъ учаврия, тIул даврия бурувччуну бикIан! Амин.

АЬБДУЛМАЛИК ХIАМЗАТОВ

2026-04-01 (Шавваль 1447 ш.) №4.


Напсилул хасиятру

Напсилул хасиятруЦала напсилух вичIи дирхьуну, оьбаларду буллан махъаллил акъасса инсаннан хасъсса хасиятру дур къуллугърах къанихшиву ва мудан цува цайминнаяр лавайну икIан ччишиву. Мукунсса инсаннан, мудан хьхьичIун личлай, цайми инсантал цала буюрду биттур буллали буллай, цахва мюхтаж буллан...


Таваккулданиясса мусил махъру

    Таваккулданул мяъна дурчIин дуллалисса калимартту:   Идавсил ﷺ увкуссар: «Халкьуннаву яла гужма хьун ччиманал Аллагьнайн ﷻ таваккул бутича». ЯхIъя ибн Муа́ьзлухь цIувххуссар: «Инсан таваккул бутайману та ккаллиссар?» «Цала Заллуну Аллагь ﷻ...


ЗанначIан гьаз дурсса кару

Цала дянивсса икьралдайн, кIулминнайн, соцсетирдайн чул бишлай аьдат хьусса халкьуннал дянив жунна чIявуну хъама дитай ца агьамсса низам: халкьуннайн букканнин цал Аллагьнайн ﷻ лабизан, дуаь дуван.   Ва укунмасса маслихIат бакъарча, бусурманчунал гьанусса мухIлухIин хъанахъиссар,...


Лажинлякъул лишан

Инсаннахьхьун ядуван дуллусса задрайн «аманат» учайссар. Ва бур аьрабрава лакку мазравунгу цайми бусурман миллатирттал мазурдивунгу бувкIсса махъ.   Аманат тIисса махъ аьрабрая таржума бувайссар «буллусса махъ бугьаву, дакI тIайлашиву, вихшала» тIисса мяънардай....


Суал-жаваб

БучIиссарив жаназалул чак буван хьхьичI жаназа дакъанура. Жул шяравусса мизитраву мукунсса чак бувай гьарца нюжмар кьини. Мунин шариаьтраву цукунсса хIучча буссар? Имам Аль-Бухарил ва Муслимлул хIадисирттал луттирдавусса хIадисраву бувсун бур Эфиопиянал паччахI Наджаши ивкIусса хавар баяйхту...