Мавлудрал барз

Мавлудрал барз

Гьашину октябрьданул 7-нний байбихьлахьиссар жула ххирасса МухIаммад Идавс ﷺ дунияллийн увсса рабиоьлаввал барз. Ва зуруй чIяруну мавлудру даву ва салават дутаву диндалул аьлимтурал ххуй чулий ккаккан бувну бур. Халкь диндалучIан кIункIу бавриву мавлудрал хъунмасса кIану бугьлагьиссар. Дин-чак дуван хIукуматрал чулуха къадагъа дусса чIумалгума, мавлуд дуккаврия хъунмасса пайда хьуссар дин-исламрал гьанурду лахьхьин бавриву, Идавсил ﷺ оьрму кIул бавриву.

ЦIанасса чIумалгу Кьуръан буккин, Идавсил ﷺ оьрмулия бусан бавтIсса кIанттаву, гиккусса барачатрахлуну халкь диндалувун кIункIу хъанан бикIай. Цанчирча, мизитравун ягу диндалул мажлисрайн учIан нач хъанахъисса, ягу цалва пикри бакъашиврул цIаний къаучIайсса инсаннайн мавлудрайн оьвчирча, га къаувкIун къаикIай. Мунин бувну мавлуд дуккаву хIакьинусса кьинигу хъинну агьамсса давури. Мавлуд дуккаврил ккаккан буллалиссар бусурманнан цала Идавс ﷺ ххирашиву.

Имам Муслимлул ва имам Бухаринал бувсъсса хIадисраву увкуну бур: «МухIаммад Идавс ﷺ Мадиналив увкIсса чIумал ганан ккавккун бур Аьшурдул кьини Аллагьнайн щукрулун зума дугьлагьисса жугьутI, га кьини Муса идавс ﷺ Фиръавннуя ххассал хьуну тIий. МухIаммад Идавсил ﷺ увкуссар: «Муса ﷺ идавсичIан зунияр жу гъанссару», – куну, ганияр махъ Аьшурдул кьини зума дугьлан ивкIссар. Мукунма, хIадисирттаву бувсун бур Идавсил ﷺ итни кьини зума дугьайсса диркIшиву. Циван дугьара куну цIувххусса чIумал, Расулуллагьнал ﷺ увкуссар: «Итни кьини на увссара», – куну. Вай хIадисирттайн бувну бувчIлай бур Идавс ﷺ увсса кьини хъун дурну, ххаришиву дурну хъиншиву. Оьрмулухун Расулуллагьнал ﷺ душманну ивкIсса Абу Лагьаблун цала уссил арс МухIаммад ﷺ увсса бавукун, ганал ххаришиву дурну цалва лагъсса душ тархъан бувссар. Му ххаришиврухлуну Аллагь Тааьланал ганан гьарца итни кьини гьаттавусса аьзав бигьа дувайссар.

Идавс ﷺ ххирану икIаншиврул ганал хасиятирттая, оьрмулия, Аллагьнал ﷻ ганан дуллусса хьхьичIуннайшивурдая кIулну бикIан аьркинссар. Муниятури жува мавлудру дувайсса, микку Идавсил ﷺ оьрмулия ва уздансса тIул-тIабиаьтрая бусланшиврул. Мавлуд дуван ччисса инсаннан аьркиншиву дакъассар чара бакъа чIявусса хъамал батIлан, жура-журасса дукрарду ва гьарзасса цадакьа буллан. Гьарцаннал цала кашилух бурувгун дувайссар. Цалва ичIувмий, оьрчIрукулпатгу щябивтун Идавсил ﷺ оьрмулия буслалисса лу буккирчагу, мугу мавлудри. Аллагьнал жулла дакIурдиву Идавсихсса ﷺ ччаву ххи дуваннав, Кьиямасса Кьини ганал шафааьтгу жуйнма бияннав. Амин!

АХIМАД МАХIАММАДОВ

2026-08-01 (Сафар 1448 ш.) №8.


ХIакьсса мяърипат

ЦIанасса социал сетирдал заманнай сакин хьуну бур аьжаивсса масала: жула дакIнил энергия кьатIурдай дурган дурну, цайминнайх дарчIуну, кулпатран так увхсса, ссахчIав гъира бакъасса инсан личIлай ур. Мукунсса тагьарданул кулпатраву тIааьндакъашивуртту чIяру дуллай дур, лас ва щар кунная ку арх...


25-ва тикрал бува

Маэшат гьарта хьуншиврул ишла бувайсса багьантту цIухлалими чан къашай. Миннувату яла агьаммур, гьанумур цила чIумал ххювагу чак бавури, циняр шартIру, рукнурду, адабругу щаллу дурну, хъирив дуккайсса азкардугу дурккуну.   Мукунма, маэшат гьарза хьуншиврул хъинссар зухIа-чак баву, шанан утту...


Гъази-Гъумучиял щейх Абу Оьбайда

НицIавкIратусса щейх Сайфуллагь-Кьади Башларовлул «Сабат» ва «Мактубат» тIисса луттирдаву кIицI ларгун дур Сайид Абу Оьбайда бин Сайид Нуруддин аль-ХIусайни аль-Гъумуки ад-Дагъистани тIисса цIа. Шичча мяйжан хъанай бур Абу Оьбайда Гъумучатусса, МухIаммад Идавсил ﷺ душнил...


Хъинмунил гьану

Имам Муслимлул луттираву бур укунсса хIадис: «МухIаммад Идавсил ﷺ увкуна: "Аллагь Тааьла МарцIмари, марцIмур дакъа кьамулгу къадуваймари».   Кьуръандалуву Аллагьнал ﷻ халкьуннайн амру бувссар идавстурайхчIин: «Зу дукияра марцIмур, тIуллугу хъинсса дуллали»...


МухIаммад Идавсил ﷺ оьрмулия

Идавс ﷺ дунияллийн увкун, мунал ниттин Аминатлун ккарккун дур муная нанисса нур, лагмамур чаннагу дурну марцI дуккан дуллалисса.   Ца ппурттуву чIавасса МухIаммад ﷺ оьрчIащал тIуркIу тIий уна, муначIан увкIун малаик Жабраил, тIитIин бувну Идавсил ﷺ хъазам, мунал къюкI мусил тIясраву зам-зам...