Аькьлукартурал махъру

Аькьлукартурал махъру

МухIаммад Идавсил ﷺ асхIаб Аьбдуллагь ибн Масъоьдлул увкуну бур: «Халкьуннал учай ххаллилсса махъру. Махъру ва тIуллу цасса инсанни талихIрайн уккантIисса. Махъру тIуллаха къалавхьхьума – аьй дуван лайкь хьумари».

 

Аьбдуллагь ибн Аьмрдухьхьун ца инсаннал буллуссар джигьадрал хIакъиравусса суал. «Цал вила нафсиралсса бува. Ганийн данди укку, ганищал талатаву дува!» - увкуссар Аьбдуллагьлул.

 

Аьбдуллагь ибн Аьббаслул увкуну бур бусурманнал цашиврул хIакъираву: «Ттун нава ччива цачIунсса жяматраву цIу канай, куннайн куннал зид бувгьусса жяматраву нацIу-кьацIу канайнияр».

Аьбдуллагь ибн Масъоьдлул увкуссар: «ДучIи дакъасса тIуллу дуллалаву ва адав дакъашиву, мяърипат ва инсап духлагаву, чIаххуращалсса арарду зия шаву – Кьиямасса кьини гъан шаврил лишаннури».

 

Абу Дардал увкуну бур: «Элму тIалав дувара (лахьхьияра) гай духлаганнин. Элму духлагайссар аьлимчу дунияллия лавгукун. КIулманан ва лахьлахьиманансса чири архIалссар».

 

Аьбдуллагь ибн Аьббаслул увкуну бур: «Вила гьалмахчунал (дуснал) диялдакъашивуртту кIицI лаган дакIнин багьсса чIумал, цал вилами диялдакъашивуртту дакIнин дича».

Бусурманнал халиф Аьли ибн АбутIалиблул увкуссар: «СалихIсса даву – так Аллагьнаясса ﷻ чирилийн хьул бивхьуну дувмурди».

 

Суфьян Саврил увкуссар: «Аьлимчу – ва умматрал духтурди, арцу ххирашиву – умматрал азарди. Мунияту, духтур цачIанна азар кIункIу дуллай ухьурча, цукунни ганаща цайми хъин буван хьунтIисса?»

 

ХIасан аль-Басрил увкуну бур: «Аькьилманал цала аькьилшиву кIучI къадувайссар, ганил хIакъираву бясгу къабувайссар. Мунал аькьилшиву халкьуннаву машгьур дувайссар: гайннал кьамул дуварча Заннайн щукру бувайссар, кьамул къадуварчагу щукрулийва икIайссар».

 

Фузайл ибн Иязлул увкуссар: «Муъминчунал (бусурманчунал) гъалгъа чанссар, давуртту чIяруссар. Мунапикьнал маз чIявуссар, дуваймур чанссар».

 

Имам аль-Бухарил увкуну бур: «Инсанная оьккисса махъ учаврия зарал бушиву (мукун учаву бунагьшиву) кIул хьуния махъ на тачIав щиятучIав оьккисса махъ къаувкуссар».

 

Оьбайдуллагь ибн Жяъфардул: «Цанма къакIулмунил хIакъираву хIукмурду (фетварду) буллалима – цIаравун (Дужжагьравун) ххяххан хIучI къаучайману ккаллиссар».

2026-08-01 (Сафар 1448 ш.) №8.


25-ва тикрал бува

Маэшат гьарта хьуншиврул ишла бувайсса багьантту цIухлалими чан къашай. Миннувату яла агьаммур, гьанумур цила чIумал ххювагу чак бавури, циняр шартIру, рукнурду, адабругу щаллу дурну, хъирив дуккайсса азкардугу дурккуну.   Мукунма, маэшат гьарза хьуншиврул хъинссар зухIа-чак баву, шанан утту...


ХIакьсса мяърипат

ЦIанасса социал сетирдал заманнай сакин хьуну бур аьжаивсса масала: жула дакIнил энергия кьатIурдай дурган дурну, цайминнайх дарчIуну, кулпатран так увхсса, ссахчIав гъира бакъасса инсан личIлай ур. Мукунсса тагьарданул кулпатраву тIааьндакъашивуртту чIяру дуллай дур, лас ва щар кунная ку арх...


Ссятрал мутталий дурсса эбадатраяр ххирасса махъру

Дунияллийсса оьрму Аллагьу Тааьланал жунма буллуну бур Цала рязишиву тIалав дуллай, цIимилийн умуд бивхьуну яхъананшиврул. Аллагьнал, жува ххирану, мурадру щаллу бавугу бигьа бувну бур. Цала ИдавсийхчIин ﷺ Заннал жунма баян бувну бур цумирив хъунмасса чири хьуншиврул дувайсса бигьасса эбадатру....


Къатлуву барачат

Бур ца-цавай къатри, личIину авадансса ва хъуслил бувцIусса бакъахьурчагу, гиву бигьану ссихI ласун шайсса, дакI дигьа лагайсса. Гивун буххайхту кIул шай: шиву рахIатшиву, барачат, гъелишиву дур. Мукунма, хьунабакьай цаймигу – ххирасса хъус-кьайлул бувцIусса, марцIшиврул пар-пар тIисса, амма...


МухIаммад Идавсил ﷺ оьрмулия

Идавс ﷺ дунияллийн увкун, мунал ниттин Аминатлун ккарккун дур муная нанисса нур, лагмамур чаннагу дурну марцI дуккан дуллалисса.   Ца ппурттуву чIавасса МухIаммад ﷺ оьрчIащал тIуркIу тIий уна, муначIан увкIун малаик Жабраил, тIитIин бувну Идавсил ﷺ хъазам, мунал къюкI мусил тIясраву зам-зам...