Аькьлукартурал махъру

Аькьлукартурал махъру

МухIаммад Идавсил асхIаб Аьбдуллагь ибн Масъоьдлул увкуну бур: «Халкьуннал учай ххаллилсса махъру. Махъру ва тIуллу цасса инсанни талихIрайн уккантIисса. Махъру тIуллаха къалавхьхьума – аьй дуван лайкь хьумари».

 

Аьбдуллагь ибн Аьмрдухьхьун ца инсаннал буллуссар джигьадрал хIакъиравусса суал. «Цал вила нафсиралсса бува. Ганийн данди укку, ганищал талатаву дува!» - увкуссар Аьбдуллагьлул.

 

Аьбдуллагь ибн Аьббаслул увкуну бур бусурманнал цашиврул хIакъираву: «Ттун нава ччива цачIунсса жяматраву цIу канай, куннайн куннал зид бувгьусса жяматраву нацIу-кьацIу канайнияр».

Аьбдуллагь ибн Масъоьдлул увкуссар: «ДучIи дакъасса тIуллу дуллалаву ва адав дакъашиву, мяърипат ва инсап духлагаву, чIаххуращалсса арарду зия шаву – Кьиямасса кьини гъан шаврил лишаннури».

 

Абу Дардал увкуну бур: «Элму тIалав дувара (лахьхьияра) гай духлаганнин. Элму духлагайссар аьлимчу дунияллия лавгукун. КIулманан ва лахьлахьиманансса чири архIалссар».

 

Аьбдуллагь ибн Аьббаслул увкуну бур: «Вила гьалмахчунал (дуснал) диялдакъашивуртту кIицI лаган дакIнин багьсса чIумал, цал вилами диялдакъашивуртту дакIнин дича».

Бусурманнал халиф Аьли ибн АбутIалиблул увкуссар: «СалихIсса даву – так Аллагьнаясса чирилийн хьул бивхьуну дувмурди».

 

Суфьян Саврил увкуссар: «Аьлимчу – ва умматрал духтурди, арцу ххирашиву – умматрал азарди. Мунияту, духтур цачIанна азар кIункIу дуллай ухьурча, цукунни ганаща цайми хъин буван хьунтIисса?»

 

ХIасан аль-Басрил увкуну бур: «Аькьилманал цала аькьилшиву кIучI къадувайссар, ганил хIакъираву бясгу къабувайссар. Мунал аькьилшиву халкьуннаву машгьур дувайссар: гайннал кьамул дуварча Заннайн щукру бувайссар, кьамул къадуварчагу щукрулийва икIайссар».

 

Фузайл ибн Иязлул увкуссар: «Муъминчунал (бусурманчунал) гъалгъа чанссар, давуртту чIяруссар. Мунапикьнал маз чIявуссар, дуваймур чанссар».

 

Имам аль-Бухарил увкуну бур: «Инсанная оьккисса махъ учаврия зарал бушиву (мукун учаву бунагьшиву) кIул хьуния махъ на тачIав щиятучIав оьккисса махъ къаувкуссар».

 

Оьбайдуллагь ибн Жяъфардул: «Цанма къакIулмунил хIакъираву хIукмурду (фетварду) буллалима – цIаравун (Дужжагьравун) ххяххан хIучI къаучайману ккаллиссар».

2026-07-01 (МухIаррам 1448 ш.) №7.


Суал-жаваб

КIия инсан куннайн ку данди буклакисса спортрал журардая Исламраву ци увкуну бур? Цувагу, цала чIаравмигу буруччинсса ниятрай спортрахун багьаву, чурххал цIуллушиву дуруччаву Исламраву хъинчулий ккаккан дурну дуссар. Аммарив цаппара шартIру дусса спортрал журарду бунагьссар: Данди буккаврил ягу...


Къулагъас дувантIиссар тарбиялух

Жунма кIулсса куццуй, ЦIуминалийсса ЦIуссалакрал шяраву буллай бур хъунмасса РувхIанийсса центр ва мадраса. Ванин дирзун дур машгьурсса щейх Сайфуллагь-Кьади Башларовлул цIа. ХIакьину ва даврий каялувшиву дуллай ур ЦIуссалакрал райондалул имам Аьбдуллагь МухIаммадов. Ванал жухь бувсунни мадраса...


Арулва махъ

Хъунасса аьлимчу, дурккучу Абу-Лайслул увкуссар: «Цума инсаннал лавхьхьурив арулва махъ, му инсан икIантIиссар Аллагьналгу ﷻ малаиктуралгу хьхьичI даража лавайну, ва Аллагьнал ﷻ мунал бунагьру багъишла битантIиссар, гай бунагьру хьхьиривусса хьаманияр чIявусса бухьурчагума.   Вай...


Неъматрал кьимат

Ца билаятрай къурагъсса шин хьуну, щин чан хьуну диркIун дур. Гиккусса ца мискинсса адиминан пикри хьуну бур, щин дукканхьуви тIий, аьрщараву къуй дуккан. Дуклай чансса куртI шайхту лявкъуну бур ссаллив бувцIусса хъунмасса буттукьа.   Га тIивтIусса адимина хIайран хьуну ливчIун ур гиву думур...


НеъматирттацIа къахьун дуккайсса дуаь

Оьмардул арснал Аьбдуллагьлул бувсун бур МухIаммад Идавсил ﷺ укунсса дуаь дайва куну:   اللهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنْ زَوَالِ نِعْمَتِكَ، وَتَحَوُّلِ عَافِيَتِكَ، وَفُجَاءَةِ نِقْمَتِكَ، وَجَمِيعِ سَخَطِكَ «Алла́гьумма инни́ ао́ьзу бика мин зава́ли ниъматика ва тахIаввали...