Тамашасса тIабиаьт

Тамашасса тIабиаьт

Аьламраву кIул хьуну дакъар щин ва кислород бусса планета, так ца Аьрщи дакъасса.

Дунияллий дусса дур 8,7 миллион журасса организмарду. Миннува 2,2 миллион дуссар хьхьириву (океандалуву), вайми – кьирий.

Аьрщарал мукьва бутIул шанма бутIа буссар щинахь. Аьламаравун левхсса космонавтурангу чIявучин океанну чIалан бикIайссар. Муниятур аьрщарайн «хьхьинякIсса планета» учайсса.

Дунияллийсса щинал 97% буссар цIу бусса (океаннал щин). 2% бакъассайсса микIирттаву. Так 1% щинал инсантураща цала аьркиншивурттан ишла буван бюхълай буссар.

Космосраву цукунчIавсса чIу къабикIайссар, цанчирча, вакуумраву чIу къабаяйнутIий.

Гьарца кьини космосрава аьрщарайн кьатI шайссар кIиттуршазарда метеорит ва космосрал ххиттул 10 тонна.

Бургъияту Арщарайн дуссар 149 597 870 километра. КIичча жучIанма чани биян 8,3 минутI шайссар.

Меркурийрай ца сутка гьаннин Аьрщарай 58 гьантта шайссар. КIикку ца шин лагайссар жулва 88 гьантлул мутталий.

Марсрайсса сутка Аьрщараймунияр лахъиссар дахьра 37 минутIрал.

2026-06-01 (Зуль-ХIижжа 1447 ш.) №6.


Шанма хIакь

Идавсил ﷺ хьхьичIунсса асхIабтал Салман аль-Фариси ва Абу Ад-Дарда цIакьсса дустал бивкIун бур. Гайннал дянив дусшиву, уссушиву дацIан дурну диркIссар МухIаммад Идавсил ﷺ.   Ца кьини Салман увкIун ур Абу Ад-ДардачIан хъамалу. Ганан хIисав хьуну бур хъинну мискинсса къуш ва цихара къулагъас...


ДакIурдийн сси бутаймур

Дунияллул, оьрмулул иширттахух, давурттахух лавгсса жунма чIявучин хIисав къашай Аллагьная ﷻ арх буллаллисса, жула дакIру вивату канакисса хасиятру. Мукунминнувасса ххюнния шикку чичинну.   Дукра чIяру даву Лякьазарашиву – инсаннал биялалул заэвшивур. Лякьа дурччусса чIумал дакI...


Вила тагьар кIул дува

Гьарцама бусурманчунан агьамсса зад бур цаятува Аллагь ﷻ рязи хьунмур буллалаву. Заннал рязишиву дияйссар жуйвасса буржру биттур буллай, бунагьмуния арх буцлай, хъинбаларду гьарза буллай. Циняв чакру, зумарду, цадакьартту щаллу булларчагу, бакIравун суал буххай: Аллагьнал ﷻ хьхьичIсса ттула тагьар...


Оьрмулуву яла агьаммур

Жунма гьарцаннан кIулну бикIан аьркинссар жува ва дунияллийн циван бувкссарув. ЧIявусса инсантал, хаснува философтал, бикIай луглай оьрмулул мурадрах, амма инсаннал аькьлулул ссуссукьушиврул цIаний, цала дакIнин ччимур оьрмулул мурад бухьунссар тIисса хIукмулийн бучIай.   Миннахь цIуххирча,...


Шинал дайдихьу

Бусурманнал календарьданул (гьижралул) цIусса шин дайдишайссар МухIаррам зуруя. Ванил ца агьамшивугу – инсаннал цала оьрмулул, тIуллал, давурттал хIисав дувайсса чIун хъанахъиссар. Оьмар-асхIабнал увкуссар: «Зула оьрмулул хIисав зува ласияра, зуятура хIисав ласуннин (дунияллия...