Рамазан ай – къыйматлы вакъти

Рамазан ай – къыйматлы вакъти

Дюньяланы Еси, Яратгъаныбыз Аллагьгъа ﷻ рагьмулугъу ва дерия чомартлыгъы булан бизин шу берекетли гюнлеге етишдиргени саялы битмесдей макътав этейиклер.

 

Рамазан – Къуръан тюшюрюлген ай – Есибизни каламы, Яратгъаныбызны ахырынчы Китабы, алдагъы бары да язывланы жамы, иманы барлар учун рагьмулукъ булан йиберилген яшама герек кюйню буйругъу.

«Аль-Бакъара» сураны 185-нчи аятына этилген баянлыкъда булай айтыла (маънасы): «Рамазан айда, Къуръан тюшюрюлген – адамлар учун гьакъ ёл гёрсетивчю, ичинде тюз ёл англатылгъан ва айрылыкълар белгиленген (гьакъыкъатны ва ялгъанны арасында)…»

Есибиз Аллагь ﷻ рамазан айда Лайлят уль-Къадр (Хадир гече) барлыгъы булан ону оьр этген. Сыйлы Къуръанда бу гечеге «Аль-Къадр» деген сав сура багъышлангъан. Онда булай айтыла (маънасы): «Мен Къуръанны къудратны ва къадарны гечесинде тюшюргенмен». Арты булан, Пайхаммаргъа ﷺ багъып Есибиз булай айта (маънасы): «Лайлят уль-Къадр дегенни сен не билмеге боласан?» Ва сонг булай англата (маънасы): «Лайлят уль-Къадр минг айдан артыкъ» (шо гече этилген яхшы ишлер учун болагъан шабагъат, бу гече ёкъ оьзге минг айда этилгенлеринден артыкъ). Сонг да, бу гече танг къатгъанча бола деп айтыла, демек шо гечени къайсы вакътиси де къыйматлы.

Рамазан ай башланыву булан Пайхаммар ﷺ булай айта болгъан: «Бизге рамазан ай гелди – рагьмулукъну айы. Ва Аллагь ﷻ шону ичинде бизин уьстюбюзню яба (Оьз рагьмусу булан), гюнагьларыбыздан гече, дуаларыбызгъа жавап бере ва яхшы ишлерде этилеген ярышларыбызгъа къарай ва Оьз малайиклерини алдында сизин булан оьктем бола. Шолайлыкъ булан, Яратгъаныбызгъа яхшы амалларыгъызны гёрсетигиз, гьакъ кюйде, шо айда Аллагьны ﷻ рагьмусундан къуру къалгъан адам талайсыздыр» (аль-Байгьакъи).

Шолай болгъан сонг, оьрде айтылгъанны биле туруп, берилежек ажайып уллу шабагъатдан куру къалмас учун, бизден болагъан гьаракатны этмеге къаст этейиклер. Гюнагь иш этмекден сакъланайыкъ, неге десе яхшы ишлер учун шабагъат кёп керенлер артагъанда йимик, гюнагь саялы болагъан такъсыр да хыйлы арта. Шу айда гечмеге уьйренейик ва бир-бирибизге рагьмулу янашайыкъ, чыдамлыкъ ва чомартлыкъ булан къутулма къарайыкъ, неге тюгюл яшавубузда шо лап яхшы юк болуп токътай.

Есибиз Аллагь ﷻ бу рамазан айны ва олай да къалгъан яшавубузну багъыйлы оьтгермеге кёмек этсин, Огъар ибадат этив, Яратгъаныбызны бары да буйрукъларын кютюв умуми яманлыкъдан сакъланмагъа болушлукъ этсин. Амин!

 

Абдулла Магьамматов

2026-08-01 (Сафар 1448 г.) №8.


Сыйлы адамлар: Умар ибн Абд уль-Азиз

Ата да, улан да бир йимик асил къылыкълы (давамы)   (Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Динге берилген улан оьз заманындагъы лап айтылгъан алимлени алдында охугъан, алгъан шо билими булан ол Пайхаммарны ﷺ гьадислерин билеген лап айтылгъан адам бола. Ол дин якъдан билим ала туруп, яш...


Пайхаммарны ﷺ яшав ёлу

(Давамы. Башы алдагъы номерлерде)   Пайхаммар ﷺ асгерин уьч бёлюкге бёле: мугьажирлени бёлюгю, оланы байрагъы Мусаб бин аль-Абдариге тапшурула; ансарлардан топлангъан авситлени бёлюгю, буланы байрагъы Усайд бин Худайргъа бериле; ансарлардан топлангъан хазражилени бёлюгю, буланы байрагъы...


Сорав – жавап

– Адам ихтияр бермей туруп, ону суратын чыгъарма ва ер-ерде яймагъа яраймы? – Адам ихтияр бермей туруп, ону суратын чыгъарма ярамай, эгер шолайлыкъ булан огъар ругь якъдан зарал тие буса. Ислам дин инсангъа не йимик зарал этме де къадагъа этген. Уьстевюне, адамны менлигине зарал этеген...


Яшлар булан бирче турув

Эришмей, къыйышып яшав   Гьалиги заманда уллу болгъан яшлар ата-анасы булан яшайгъан гезиклер аз тюгюл. Яшав шолай буваргъанда яш наслу ожакъда бир-бирде оьзлени низамын яратма ва уьйдеги гьалны, яшав-турушну оьз онгайлыгъына кюйлеме къарай. Токъташгъан адатланы бу кюйде алышдырма...


Уьстюнлю сатыв-алыв

Сатыв-алыв лап гелимли касбу санала. Амма бу ишни юрютеген инсан ялгъан айтмайгъан, алдатмайгъан ва Яратгъаныбызны буйрукъларын къатты кюйде юрютеген адам болма герек. Мугьаммат Пайхаммар ﷺ булай айтгъан: «Адилли сатывчу Къыяматгюн сыйлы адамлар ва шагьитлер булан тирилежек» (Ибн...