Гьашыгъыбыз – Мугьаммат Пайхаммар ﷺ
Гьашыгъыбыз – Мугьаммат Пайхаммар ﷺ
Есибиз Аллагьу таала бизге лап да сыйлы Пайхаммарны ﷺ йиберген, ону уьмметинден этген. Аллагьгъа ﷻ гьар бир макътавлар болсун, Оьзюню сыйлы Пайхаммары ﷺ булан бизин сыйлагъан саялы. Ол Пайхаммарны ﷺ сюймек бизин борчубуз. Сюймек учун адамны таныма герек. Пайхаммарны ﷺ сюйсек, Аллагь ﷻ да бизин сюежек. Аллагь ﷻ Къуръанда булай айта (маънасы): «Сен айт (гьей, Мугьаммат), эгер де сиз Аллагьны ﷻ сюе бусагъыз, мени артыма тюшюгюз, магъа табиъ болугъуз, сиз шолай этсегиз, Аллагь ﷻ да сизин сюер ва гюнагьларыгъыздан да гечер. Аллагь ﷻ гече ва рагьму эте». Пайхаммаргъа ﷺ табиъ болсакъ, ону сюйсек, Аллагь ﷻ да бизин сюегенни англайбыз бу Къуръан аятдан.
Аллагь ﷻ айта (маънасы): «Ким Аллагьгъа ﷻ да ва Ону Элчисине ﷺ де мутиъ болса, ол адам уллу уьстюнлюкге етишген адамдыр». Дюньяда ва ахыратда насипли болма сюеген адам, Пайхаммарны ﷺ ёлуна тюшсюн. Ол Пайхамарны ﷺ Аллагь ﷻ бизге рагьму этип йибергендир. Къуръанда Аллагьу таала булай айта (маънасы): «Мен сени бары да аламлагъа рагьму этип тюгюл эсе йибермедим». Пайхаммарыбыз ﷺ бек рагьмулу адам болгъан. Бирёвге де бирт де яман сёйлемеген, яманлыкъ ёрамагъан, бирёвню де хатирин къалдырмагъан, адамны артындан сёйлемеген. Гьар бир яман къылыкълардан, кемчиликлерден таза болгъан, лап да арив хасиятлы, арив къылыгъы булангъы адам болгъан. Ону макътап, Есибиз Аллагь ﷻ Къуръанда булай айта (маънасы): «Гертиден де, сен (гьей, Мугьаммат), уллу къылыкъланы уьстюндеги адамсан». Аллагьу таала Оьзюню Пайхаммарын ﷺ шулай макътагъан. Пайхамарлыкъ берилгенче халкъ арада ону «аль-Амин» деген аты болгъан.
Шонча да шолай сыйлы пайхаммар болгъан, Аллагьу таала бизге буюргъанча огъар салават салыгъыз деп, Оьзю де ва малайиклери де салават салгъанлар. Къуръанда Яратгъаныбыз булай айта (маънасы): «Гертиден де, Аллагь ﷻ да ва Ону малайиклери де ол Пайхаммаргъа ﷺ салават саладыр, гьей иман салгъанлар, сиз де огъар салават салыгъыз ва салам да беригиз». Гёресиз, къардашларым, Аллагь ﷻ нечик ону сыйлагъан, нечик уллулагъан. Аллагь ﷻ бизге Къуръанда буюра ол Пайхаммардан ﷺ сююнсюн деп. Аллагьу таала булай айта (маънасы): «Сен айт (гьей, Мугьаммат), Аллагь ﷻ берген сыйлылыкълар булан ва Аллагьны ﷻ рагьмусу булан олар (бусурманлар) сююнсюнлер, о олагъа яхшыдыр олар жыйгъан затлардан». Аллагьны ﷻ лап да уллу рагьмусу, алдагъы Къуръан аятдан англашылагъан кюйде – Мугьамматдыр ﷺ.
Мавлетлер охуп, салаватлар салып, яшавда болгъан хабарларын эсгерип, биз сююнебиз ол Пайхаммар ﷺ булан, Аллагь ﷻ бизге буюргъан кюйде. Пайхаммарны ﷺ сюймей боламы, ону макътамай боламы, ол Пайхаммар ﷺ бизин биринчилей оьзю сюйген болгъан сонг?! Аллагь ﷻ Къуръанда булай айта (маънасы): «Ол Пайхаммар ﷺ муъминлеге бакъгъан якъда бек рагьмулу ва языкъсынагъан Пайхаммар ﷺ». Оьзюню асгьабаларын бек сюе болгъан, авруса гёрме бара болгъан, яхшылыгъына-яманлыгъына табыла болгъан, оьлсе гёмме бара болгъан. Аллагьны ﷻ янындан уьмметине сююнч хабар гелсе, бек сююнеген болгъан.
Абу Талгьат деген асгьаба булай хабарлай: «Бир керен Пайхаммарны ﷺ янына бардым ва ону бек сююнюп, къуванып тапдым. Огъар: «Негер булай сююнесен?» – деп сорадым. Ол: «Неге сююнмейим, Аллагьу таала Жабрайыл малайикден уьмметиме сююнч хабар йиберди, шо саялы сююнемен», – деди. О сююнч хабар да будур: «Ким сени уьмметингден сагъа бир салават салса, сени бир керен макътаса, ол адамны Аллагь ﷻ да ва ону малайиклери де он керен салават салып макътар», – деп къошду Пайхаммар ﷺ. Оьзюню заманында шулай сююнеген болгъан бизин Пайхаммарыбызﷺ. Бираз ойлашсакъ биз англайбыз, нечик уллу даражадыр, нечик уллу уьстюнлюкдюр, Пайхаммаргъа ﷺ салават салмакъ. Бир керен салават салса, Есибиз Аллагьﷻ он керен салават сала экен олай адамгъа, Оьзюню рагьмусу булан, гюнагьларыбызны гечмек булан Аллагь ﷻ бизин сыйлай. Бек уллу затдыр бу, къардашлар.
Асгьабалар нече де бек сюеген болгъан Пайхаммарны ﷺ. Байлыгъын тюгюл, жанын да берме рази болгъанлар ол саялы. Абу Бакр, Умар, Усман, Али ва башгъа асгьабаланы хабарларын эшитгенсиздир. Мен эсгерме сюемен Мадина шагьардан бир къатынны хабарын. Пайхаммарыбыз ﷻ асгьабалары да булан Угьуд къазаватдан гелегенде, бу къатын буланы къаршылама чыкъгъан ва: «Пайхаммар ﷺ нечикдир?» – деп, гелегенлеге сорай. Бугъар бирёв: «О къазаватда сени атанг оьлдю», – дей. Бу къатын: «Атамны сорамайман, Пайхаммарны ﷺ сорайман. О нечик экен?» Сонг бугъар бирдагъы бирёв: «Сени эринг де оьлдю бу къазаватда», -- дей. Бу къатын: «Эримни сорамайман, Пайхаммарны ﷺ сорайман», – дей. Сонг бугъар: «Сени уланкъардашынг да оьлдю бу къазаватда», – дей. Ол къатын: «Уланкъардашымны сорамайман, Пайхаммарны ﷺ сорайман», – деген. Сонг бугъар: «Пайхаммар ﷺ сав-саламат, огъар бир зарал да болмады, эсен-аман къайтып геле», – дей. Бу къатын: «Ону гёрме сюемен», – деген. Сонг Пайхаммарны ﷺ гёрген заманда, бу къатынны юреги парахат болгъан ва: «Сен сав-саламат бусанг, сагъа зарал болмагъан буса, къалгъан затлар, бары да аз зат», – деген. Къардашларым, бу къатын оьзюню атасын, уланкъардашын, эрин бек сюе болгъан, биз сюеген йимик. Тек ол къатын бары да затдан бек сюе болгъан Аллагьны ﷻ да ва Пайхаммарны да ﷺ. Неге тюгюл де, ол Пайхаммарны ﷺ бары да затдан артыкъ сюймей туруп, ону иманы да, дини де камил болмайгъанны биле болгъан
Лап да къыйынлы гюн бизге шапаат этежек, кёмек этежек Пайхаммарны ﷺ да сюймей дагъы кимни сююп бола?! Ол Пайхаммарны ﷺ сюйгенлени, огъар кёмек этгенлени, Аллагь ﷻ да Оьзюню рагьмусу булан, Оьзюню сыйлы женнетлери булан сююндюргендир. Аллагь ﷻ бизге де кёмек этсин ол Пайхаммарны ﷺ дагъы да ювукъ таныма, ону сюймеге ва ол гёрсетген ёл булан юрюме. Пайхаммарны ﷺ яшавун билсек, ону гьакъында ожакъларыбызда кёп айтсакъ, огъар кёп салават салсакъ, ожакъларыбызда Аллагьны ﷻ рагьмусу да, берекети де болур.
Аллагьгъа ﷻ шюкюр этип, макътавлар этип, Яратгъаныбыз макътагъан Пайхаммарны ﷺ макътап, ону яшавун эсгерип, огъар салаватлар охуп, этилеген жыйынлагъа мавлет деп айта. Шолай сыйлы мавлет мажлислени де уллу имамлар, уллу алимлер макътагъан. Сав дюньягъа белгили алимлер Абу Шамат, Сахави, Ибнуль Жавзи, Суюти, Иракъи, Ибн Гьажар Аскъалани, Ибн Гьажар Гьайтами, Ибн Абидин ва бир-бир оьзгелери мавлетге арив багьа бергенлер.
Билмеге герекбиз.
Пайхаммарыбызны ﷺ атасы Абдуллагь, анасы Аминатдыр. Оьзю Маккада тувгъан, Мадинада гёмюлген. Оьзюню бети къызыл-къатыш акъ болгъан, къурайыш тухумдан болгъан. 40 йыл болгъан заманда Аллагьу таала огъар пайхаммарлыкъ берген, 23 йылны узагъында оьзюне Къуръан да тюшген. Авлетлери етти болгъан. Уьчюсю уланлардыр: Къасим, Абдуллагь (Тагьир), Ибрагьим. Дёртюсю къызлардыр: Зайнаб, Рукъиййат, Умму-Кульсум, Фатимат. Ибрагьимден къайрылары Хадижатдан тувгъан, о буса Мариятдан тувгъан. Къатынлары: Хадижат, Савдат, Аишат, Гьафсат, Умму-Гьабибат (Рамлат), Умму-Саламат (Гьинд), Зайнаб бинт Жагьш, Жувайрият, Сафиййят, Маймунат, Зайнаб бинт Хузаймат, Марият. 63 йыл болагъанда гечинген. Ону ёлу булан юрюмеге Аллагь ﷻ бизге кёмек этсин ва дюньяда да, ахыратда да талайлы ва насипли къуллардан этсин. Аллагьумма салли аля Мугьаммадив ва аля али Мугьаммадив ва саллим. Амин.
