Гечмек
Марат яшлар бавундан къайтгъанда пашман гёрюне, бирев булан да сёйлемей. Уьйде татывлу ашланы ийиси гелгенде де улан ачылмай. Агьлю ашап тоюп битген сонг, анасы яшына:
– Балам, сагъа не болгъан? – деп сорай.
Марат бираз ойлашып:
– Яшлар бавунда Гьамза дейген улан бар. Алда ол бизин булан кёп эрише эди. Яшланы теберип-тюртюп, оюнчакъларын ала эди. Биз ону балан ойнамай, ондан арек турабыз, янына бармайбыз, – деп кюстюне. – Амма бираз алдын буса, ону анасы гелип, Гьамза энниден тутуп оьзюн яхшы тутажакъ, деп билдирди бизге. Шо заман биз булай болажакъгъа инанмадыкъ… Тек бир-эки гюнден сонг, ол гертиден де башгъа болду. Гьамза къавгъаламай, эришмей иннемей ерине олтурагъан, биревге де тиймейген, гьатта тийип йиберсе гечмекни тилейген бола.
Марат хабарын бёлюп, ойлаша ва арты булан булай узата:
– Гьамза алышынса да, ону булан алда йимик бирев де ойнамай. Бугюн де ол яп-янгыз олтуруп турду. Мен ону бизге къошулуп ойнама чакъырма сюйген эдим, тек яшлар къоймады. Олар магъа: «Яман яш булан ойнама. Ол нечик экенни унутдунгму?» – деп айып этди. Шондан сонг, дурус этеменми, деп ойлаша къалдым. Сав гюн де шо гьакъда ойлашып турдум.
Анасы яшын къучакълап, огъар булай англата:
– Балам, бир-бирде инсан яхшы болмагъа къаст эте, тек адамлар ону алдагъы хаталарын унутма болмай. Амма инсан гертиден де яхшы болма сюе буса, огъар кёмек этмеге тарыкъ. Пайхаммар ﷺ бизге булай уьйретген: ким башгъаны кемчиликлерин яшыра ва алдагъы янгылышларын эсине салмай буса, Къыяматгюн Аллагь ﷻ олай адамны кемчиликлерин яшыражакъ. Яхшы болмакъ учун инсан не иш этегенин, нечик къасткъылагъанын биз билмейбиз чи. Ким-ким де яшавун янгыдан башлама бажармай, тек кимни де шогъар ихтияры бар.
Марат башын гётерип:
– Ана, мен тангала ону янына биринчи барарман, – деп билдире.
Ана иржайып:
– Балам, бу бек яхшы иш болур, – деп яшы булан рази бола.
Артындагъы гюн Марат яшланы да жыйып, анасы уьйретгенни гьакъында астаракъ кюйде булагъа да айта: эгер инсан яхшы болма къасткъыла буса, огъар кёмек этмеге тарыкъ. Яшлар ойлашып, оьзлер Гьамзагъа гёре терс янашгъанына мюкюр бола.
Марат Гьамзаны къырыйына гелип:
– Бизин блан ойнама гелемисен? – деп сорай.
Гьамза тамаша болуп иржая ва бек сююне. Буланы янына оьзге яшлар да геле. Нечик алай да Гьамза янгыз ойнамайгъан бола.
